'Onze beste jongens sterven nu voor Europa'

interview | Zangeres/activiste waarschuwt: Onderschat Poetin niet

JANNE CHAUDRON

In tijden van oorlog is het best handig om beroemd te zijn. Dat ontkent de Oekraïense zangeres Ruslana Lizjitsjko, artiestennaam Ruslana, niet. "Ik heb 42 Oekraïense krijgsgevangenen uit de handen van de Russen bevrijd. Hoe? Dat is een lang verhaal. Maar neem van mij aan dat mijn persoonlijkheid me heeft geholpen."

De zangeres (41) is een fenomeen in eigen land. Niet alleen vanwege haar zangcarrière - ze won het Eurovisiesongfestival in 2004 en was jurylid bij 'The Voice of Ukraine'. De vrouw heeft zich inmiddels ontpopt tot een van de bekendste activistes in Oekraïne die de militairen aan het front persoonlijk een hart onder de riem komt steken.

Ze verzamelt kleding en medicijnen en helpt vluchtelingen. Vrijwilligers zijn in het huidige conflict van wezenlijk belang. Massaal doneren de Oekraïeners geld voor gewonde militairen, naaien kleding of verzamelen wapens. De sociale betrokkenheid is groot, temeer omdat de politieke leiders van Oekraïne nog altijd gewantrouwd worden. Ruslana vervult een belangrijke rol binnen deze beweging. "Ik geloof niet in politici. Er is slechts één leider en dat is het Oekraïense volk. Wij doen er alles aan om agressor Poetin buiten de deur te houden'."

Voor haar optreden op het onafhankelijkheidsplein in Kiev, waar zich vorig jaar de revolutie voltrok, ontving ze zelfs een belangrijke vrouwenprijs uit handen van Michelle Obama. Ruslana zong daar avond na avond het volkslied. Ze sliep amper. "Ik heb daar honderd nachten met een microfoon in mijn hand gestaan." Vanwaar die betrokkenheid? "Het voelde alsof we ons kind moesten beschermen, ons Oekraïne." De zangeres vertelt haar verhaal vanuit een ziekenhuis in Kiev via een Skypeverbinding.

Haar vrijwilligerswerk beperkt zich niet tot Oekraïne. Ze reist momenteel de wereld over om het Oekraïense verhaal te vertellen. De boodschap is overal hetzelfde: geloof de propaganda die de Russische president Poetin verspreidt over de oorlog niet. "Europa beseft niet hoe gevaarlijk de situatie in Oekraïne is voor het eigen voortbestaan." Volgens Ruslana is Rusland in oorlog met Oekraïne. "Het heeft geen nut om afspraken te maken met Poetin, want die worden toch niet nageleefd."

In het vredesakkoord dat twee weken geleden in Minsk is gesloten, gelooft ze niet na de gebeurtenissen in Debaltsevo. Die stad werd ingenomen door de separatisten na het afkondigen van het staakt-het-vuren. "Poetin wordt onderschat." Het emotioneert haar duidelijk. Ze begrijpt de ambivalente houding van Europa niet. "Het is alsof we zitten te praten als vriendjes in een café, maar het gaat hier over mensenlevens. Het slaat nergens op dat mensen zeggen dat je Poetin niet boos moet maken en hem daarom de ruimte moet geven. We moeten onze grenzen duidelijk stellen."

Het bewapenen van het Oekraïense leger door het Westen behoort volgens Ruslana absoluut tot de mogelijkheden. "Het is ook voor jullie veiligheid. Op dit moment sterven onze beste jongens om Europa te beschermen."

Overigens verkondigt de zangeres haar boodschap ook heel voorzichtig in Rusland. Want ook daar is ze beroemd: "Ik probeer de propaganda van Poetin te ontkrachten." Op de vraag of ze ook de Russen weet te bereiken, antwoordt ze ontwijkend. "We willen graag geloven dat de mensen wakker worden. Er zijn Russen die protesteren, maar het zijn er erg weinig. Vergeet niet hoe gevaarlijk dat daar is."

Wie is Ruslana?

Ruslana Lizjitsjko werd in 1973 geboren in Lviv. Haar vader is Oekraïens, haar moeder Russisch. Vanaf haar vierde ging Ruslana naar een experimentele muziekschool en later zong ze in verschillende bands. In 1995 rondde ze haar studie aan het conservatorium af, in 1998 bracht ze haar eerste album uit dat werd geprezen door recensenten. In 2004 werd zij wereldwijd beroemd met haar hit 'Wild Dances' waarmee ze het Eurovisiesongfestival won.

Ondertussen werd ze ook politiek actief. Tijdens de Oranjerevolutie in 2004 zong ze op het Maidanplein 'Dance with the Wolves', het nummer dat ze speciaal voor de gelegenheid schreef. In Rusland werd de hit verboden. In 2012, nog voor de protesten op Maidan, lanceerde ze een mensenrechtencampagne om de corrupte rechterlijke macht in Oekraïne te hervormen. In februari vorig jaar zong ze iedere avond het volkslied op het onafhankelijkheidsplein om de demonstranten een hart onder de riem te steken.

undefined

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden