Ontdekt: Eschers kijk op Montecelio

Soms komt kunst vanzelf naar het museum. Dat gebeurde bij dit werk van Escher. De kleinkinderen van de halfbroer van Escher brachten de tekening naar museum Escher in het Paleis in Den Haag. Daar zag conservator Mickey Piller dat de tekening echt is en gemaakt met Oost-Indische inkt op papier.

"Kleinkinderen en andere familieleden zijn een betrouwbare bron voor kunst. Door de ervaring die ik heb met het werk van Escher, kwam ik er snel achter dat dit een originele tekening van hem is", legt Piller uit.

Escher is vooral bekend van zijn prenten en litho's met geometrische patronen, waarin hij aan de haal gaat met het ruimtelijk inzicht van de toeschouwer. Dat is bijvoorbeeld te zien bij het bekende trappenstelsel 'Klimmen en dalen', waarin hij de illusie schetst dat op alle trappen gelopen kan worden, tegelijk naar boven en naar beneden, afhankelijk van de manier van kijken.

Het werk 'Montecelio', zoals de tekening wordt genoemd, stamt uit maart 1924. Escher verbleef toen in Rome. "Dat het om Montecelio ging, moest ik eerst uitzoeken. Op de tekening werd nergens een plaatsnaam genoemd", zegt conservator Piller. Google bracht daarbij uitkomst. "Daar zoeken we afbeeldingen en proberen het te vergelijken met de prent of tekening. Dat deden we hiermee ook, maar het was lastig. Via de agenda van Escher kon ik niet achterhalen waar hij destijds was. In Rome of een andere stad? Ook ging hij tijdens zijn verblijf in steden vaak op zoek naar onherbergzaam gebied, dat is goed mogelijk geweest bij het maken van deze tekening."

Door de zoekopdracht 'zeven heuvels' in te voeren, kwam Piller er achter dat de tekening gebaseerd moest zijn op de berg Montecelio.

Piller stelde al snel vast dat het gaat om een afgemaakt werk van Escher en geen studietekening, die hij ook veel maakte. "Voor een studietekening was dit werk veel te gedetailleerd. Dit is een enorm arbeidsintensief werk geweest, waarbij sjablonen zijn gebruikt om alle huisjes op de juiste plek te krijgen. Het is duidelijk geen schets en ook geen pentekening."

Piller: "De tekening stamt duidelijk uit de Italiaanse Periode van Escher. Hij tekende vaker huizen zoals op Montecelio (bijvoorbeeld op Castrovalva uit 1930). Het past bij de collectie berglandschappen en panorama's die hij van Italië maakte. Maar het was wel een vroeg experiment, want zijn prenten en litho's uit die tijd zijn met een heel andere technieken gemaakt dan deze tekening."

undefined

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden