Ontbreken van opzicht en tucht onverteerbaar voor Bonders

Van onze kerkredactie HUIZEN - Neem een hervormd echtpaar, dat nooit meer in de kerk komt. Ze melden zich bij de gemeente waar ze bijhoren om hun kindje te laten dopen. De kerkeraad van deze rechtzinnige hervormde gemeente wijst de ouders erop dat dan wel van hen verwacht wordt dat ze voortaan regelmatiger hun gezicht laten zien. Het echtpaar wil dat niet beloven, gaat naar een andere hervormde gemeente waar ze niet zulke eisen stellen en kindje wordt gedoopt.

Dit is de praktijk in de hervormde kerk. Voor de gereformeerde bond, de georganiseerde rechterflank van deze kerk, is dat onverteerbaar. Wat stelt op die manier opzicht en tucht nog voor in kerk en gemeente, vraagt hij zich af.

Het uitoefenen van opzicht en tucht houdt in, dat kerk en gemeente maatregelen kunnen nemen tegen leden die dingen doen of leren die in strijd zijn met wat de kerk belijdt. Die maatregelen kunnen variëren van een vermaning, bijvoorbeeld in de preek, tot, in het uiterste geval, het uit de kerk zetten van mensen. Over het gevoelige punt van de tucht heeft het hoofdbestuur van de bond nu een nota gepubliceerd, die ter bezinning wordt gestuurd aan alle kerkeraden van gereformeerde-bondsgemeenten. In deze nota wordt met schaamte en droefenis vastgesteld dat het steeds moeilijker wordt om serieus tucht uit te oefenen. De hervormde kerk is zo verdeeld, dat het middel van de tucht in de praktijk niet meer bruikbaar is. Zie het voorbeeld van de doopouders. De rechtzinnige hervormden vinden dit erg, want zij menen dat de tucht de gemeente en haar leden voor dwaling kan behoeden.

De grote boosdoener wat het bondsbestuur betreft is “de perforatie van gemeentegrenzen”. Twee jaar geleden heeft de hervormde kerk het voor haar leden die zich kerkelijk in een bepaalde gemeente niet thuis voelen nog veel gemakkelijker gemaakt dan het al was om zich elders aan te sluiten. Dit is al een heilloze ontwikkeling, vindt de bond, maar het is eigenlijk nog erger, want gemeenten die hun leden wèl willen terechtwijzen, kunnen een tik op de vingers van de synode krijgen. Dat blijkt bijvoorbeeld bij de kwestie van de homo's aan het Avondmaal. Dit voorjaar sprak de synode uit dat gemeenten homo's niet van het Avondmaal mogen weren (een tuchtmaatregel), omdat in het geheel van de hervormde kerk homoseksualiteit wel aanvaard wordt. De synode komt hier aan de bevoegdheid van de kerkeraad, schrijft het hoofdbestuur van de gereformeerde bond. Eigenlijk maakt de synode wezenlijke vormen van opzicht en tucht onmogelijk.

De nota bevat overigens geen voorstellen over hoe de gereformeerde-bondsgemeenten nog iets aan deze praktijk zouden kunnen veranderen. In een toelichting zegt bondssecretaris ir. J. van der Graaf dat zijn organisatie vooral nog eens wil onderstrepen “dat perforatie de doodsteek voor de plaatselijke gemeente is. We gaan stap voor stap in de richting van een hotelkerk”. Er zal volgens Van der Graaf uiterst zorgvuldig beleid moeten worden gevoerd om aan de verscheidenheid van de hervormde kerk recht te doen.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden