'Ons voetbal stond 20 jaar stil'

Na bloeiperiode in de jaren zeventig belandde het Surinaams voetbal in een diep dal

"Het wordt niet veel soeps vandaag", verzucht Ronald Bottse, bestuurslid van de Surinaamse voetbalhoofdklasser SV Voorwaarts. "De trainingen worden slecht bezocht, de discipline is er niet. Door de slechte resultaten van de laatste tijd is het enthousiasme verdwenen. Bovendien zijn vijf spelers naar de avondvierdaagse."

Inderdaad, de bank van SV Voorwaarts, dat laatste in de competitie staat en het afgelopen zaterdag opneemt tegen koploper WBC, is verdacht leeg. Net als de vervallen, aftandse tribune van de vereniging, ondanks de lage toegangsprijs van omgerekend net twee euro. "Als er vijftig mensen komen, dan is het druk. Iedereen kijkt liever naar FC Barcelona op televisie", stelt Bottse.

Suriname barst van potentieel voetbaltalent. Denk aan de in Suriname geboren Clarence Seedorf, Edgar Davids, Stanley Menzo, Aron Winter, Dean Gorré, Romeo Castelen en Regi Blinker.

Maar met hun Nederlandse nationaliteit mogen zij niet voor Suriname uitkomen. Het sportpaspoort dat dat mogelijk maakt (Trinidad & Tobago en Jamaica haalden er het wereldkampioenschap mee) is een heet hangijzer en de kans dat het wordt ingevoerd, slinkt. "Alleen van de amateurclubs in Nederland kunnen we hier al heel veel jongens goed gebruiken", zegt Bottse, terwijl hij de toeschouwers het stadion binnenlaat. "Maar ja, dat veroorzaakt hier discussie. Krijgen deze sporters bijvoorbeeld stemrecht? Dat ligt ontzettend gevoelig."

In Paramaribo hangt de vlag er daardoor totaal anders bij: 'Natio' (het Surinaams elftal) staat 113e op de Fifa-wereldranglijst. In november werd een dieptepunt bereikt met de nederlaag tegen het nietige Antigua en Barbuda, een eilandstaat met nog geen honderdduizend inwoners. In dat toernooi verloor Suriname ook met 6-0 van Cuba.

Het Surinaamse elftal floreerde in de jaren zeventig en was onverslaanbaar in het Caribisch gebied. In 1977 was de Nederlandse oud-kolonie één overwinning verwijderd van deelname aan het WK in Argentinië een jaar later; Mexico was met 8-1 te sterk.

De teloorgang daarna is een blauwdruk voor de terugslag die heel Suriname maakte onder het militaire bewind van de huidige president Desi Bouterse. "In de jaren tachtig is het Surinaams voetbal onthoofd", stelt Louis Giskus, voorzitter van de Surinaamse Voetbalbond. "Alle kennis en kunde vluchtte naar Nederland. Nu hebben de clubs en de bond hebben geen geld om talent de gelegenheid te geven zich te ontplooien. Kader, begeleiding en faciliteiten ontbreken."

Morgen spelen de Suriprofs (Nederlandse betaalde voetballers met Surinaamse achtergrond) tegen Heracles Almelo een benefietwedstrijd in Rotterdam, in het Spartastadion. De opbrengsten gaan naar verscheidene projecten in Suriname. De Suriprofs, onder leiding van Winston Bogarde en Dean Gorré, komen vervolgens naar Paramaribo, maar niet om te voetballen: dat evenement is afgeblazen na een sponsorconflict. Een aderlating volgens Bottse: "Frustrerend. De Suriprofs betekenen veel voor ons, we hebben iets om naar op te kijken."

Dan de wedstrijd. Voorwaarts verprutst drie kansen voor open doel en verliest met 0-1. Het spel is ronduit belabberd, voor Suriname geen uitzondering. Bottse, inmiddels op de tribune, berust samen met zijn mede-supporters. "Meer viel er niet van te maken." Hoe hij over de nationale selectie denkt? "Ik zie het alleen maar verslechteren, net als bij Voorwaarts. We hebben twintig jaar stilstand gehad en die achterstand haal je niet zomaar in", pareert bondsvoorzitter Giskus. Hij ziet licht aan het einde van de tunnel. "We spelen al meer interlands en de cijfers zijn vaak positief, hoewel we een lange weg te gaan hebben."

André 'Ampie' Kamperveen, slachtoffer van de Decembermoorden
André Kamperveen gold in Suriname tientallen jaren lang als synoniem voor voetbal. Als eerste Surinamer speelde hij (in de jaren vijftig) betaald voetbal, bij FC Haarlem. Daarna remigreerde Ampie, werd bondscoach en schopte het tot vice-voorzitter van wereldvoetbalbond Fifa.

'Natio' werd onder Kamperveens vleugels een grootmacht in het Caribisch gebied. Wellicht dat dat zo zou zijn gebleven, maar op 8 december 1982 werd hij op 58-jarige leeftijd om het leven gebracht. De profvoetballer, sportbestuurder, journalist, zakenman en politicus is één van de vijftien slachtoffers van de Decembermoorden, gepleegd tijdens het militaire regime van de huidige president Desi Bouterse. Op het Fifa-hoofdkantoor ging de vlag tien dagen halfstok en na de moorden kreeg Suriname een internationale sportboycot van twee jaar opgelegd; het Surinaams voetbal gleed af.

De Trinidadder Jack Warner nam het stokje over bij de Fifa. Trinidad & Tobago plaatste zich voor het EK van 2006, terwijl Suriname worstelde tegen landen als Guatemala en buurland/aartsvijand Guyana.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden