Ons hart moet 'naar school'

Wereldvrede begint in mensen zelf, was de boodschap van een spirituele vredestop in Canada. Evert van de Ven was erbij. In trainingen leert hij mensen vrede in zichzelf te vinden.

Evert van de Ven is net terug van een vredestop in Vancouver. Geen politieke of religieuze top maar een bijeenkomst van spiritueel leiders en mensen uit politiek, zakenleven, onderwijs, kunst en wetenschap, die spiritualiteit een belangrijke rol toekennen in het streven naar een gelukkiger wereld.

Met z’n allen hebben zij één doel voor ogen, vertelt Van de Ven, dat kan worden samengevat als educating the heart, scholing van het hart. „De politiek kan van de wereld geen vrediger en leefbaarder oord maken, denken zij. Wereldvrede kan alleen worden bereikt als mensen eerst in zichzelf vrede vinden. Daarom pleiten zij voor onderwijs dat meer aandacht besteedt aan de sociale en emotionele ontwikkeling van jongeren en zich niet eenzijdig richt op het cognitieve leren dat het huidige onderwijs kenmerkt.”

In de dialoogforums op de vredestop trok een bonte parade van grote namen voorbij. Behalve eregast de dalai lama traden er mensen op als de schrijver Eckart Tolle (’De kracht van het nu’), religie-expert en schrijfster Karin Armstrong, moleculair bioloog en boeddhistisch monnik Matthieu Ricard, de Ierse vredesactiviste en winnares van de Nobelprijs voor de vrede (1976) Mairead Maguire, neurobioloog Daniel Siegel en de Britse innovator van onderwijs en bedrijfsleven Sir Ken Robinson. Ook de Zuid-Afrikaanse aartsbisschop en Nobelprijswinnaar Desmond Tutu zou Vancouver aandoen, maar moest afzeggen als gevolg van ’te uitbundig dansen’. „Voor mij was het een soort ’Obama-moment’ om hierbij te zijn”, zegt Van de Ven. „Hartverwarmend om te zien, te horen en ook te voelen dat er écht mensen zijn die het anders willen en ook voor ogen hebben hoe.”

’Talking nice, action better’, zei de dalai lama op de vorige Canadese vredestop, twee jaar geleden. Dit jaar konden de resultaten worden gepresenteerd: concrete projecten educating the heart, die her en der zijn ontwikkeld in onderwijs en bedrijfsleven. Van de Ven: „Bij scholing van het hart moet je denken aan vaardigheden als zelfreflectie, onderscheid maken tussen ik en de ander, leren omgaan met je boosheid, oog hebben voor de kwaliteiten van jezelf en de ander, oog hebben – in het bedrijfsleven – voor de mens achter de werknemer.”

Evert van de Ven, oorspronkelijk fysiotherapeut, geeft cursussen vanuit de visie van Eckhart Tolle. Tot nu toe gingen vooral particulieren en vooruitstrevende bedrijven bij hem op cursus. De laatste tijd zoekt hijzelf ook toenadering tot het onderwijs. „Ik heb in en om mijn woonplaats Nijmegen scholen opgezocht, met het verhaal dat ze meer aandacht zouden moeten besteden aan sociaal en emotioneel leren. Dat dit niet in het lespakket zit en dus ontbreekt aan de ontwikkeling van de scholieren, herkennen en erkennen de scholen als een tekortkoming. Steeds meer kinderen ontsporen, omdat ze zich niet prettig voelen in het onderwijs. Ouders besteden behalve het onderwijs ook de sociaal-emotionele vorming van hun kinderen vaak uit aan de school. Maar de docenten zijn overbelast en komen er niet aan toe. Het vakonderwijs gaat voor en onderwijzen van het hart is nu eenmaal geen vak, maar een levensvisie.”

Een aantal scholen heeft hem inmiddels uitgenodigd om in workshops handen en voeten te geven aan de ’scholing van het hart’. Voorlopig nog als buitenschoolse activiteit, maar als het aan Van de Ven ligt, wordt het aanleren van sociale en emotionele vaardigheden op den duur opgenomen in het verplichte lesprogramma.

Wat gaat hij doen in die workshops? „Snel afgeleid zijn is een groot probleem, dat tot gevolg heeft dat mensen niet bezig zijn met wat ze ten diepste beweegt. Daarom wil ik scholieren het meest basale ABC van Eckhart Tolle bijbrengen. Ik wil ze leren wat aandacht is. Want, wie zijn aandacht richt op het hier en nu, kan contact maken met zichzelf en met wat hem beweegt. Rust en tevredenheid vind je niet buiten maar in jezelf. Krijg je daarmee contact, dan ontslaat dat je van veel rusteloos zoeken daarbuiten, van overal bij willen zijn, overal een mening over willen hebben.”

In zijn workshop op de Dag van de Spiritualiteit (zie kader) wil Van de Ven aan de hand van één oefening helder maken wat het wezen is van die rusteloos zoekende natuur. „Je kunt positie kiezen ten opzichte van die rusteloze natuur, namelijk ermee meegaan – een activiteit van ego – of bij jezelf blijven, trouw aan je ware natuur.”

De basis van de theorie van Eckhart Tolle, de essentie van de religie van de dalai lama en volgens Van de Ven het meest fundamentele in de mens, „is vriendelijkheid. Met vriendelijkheid als uitgangspunt kun je thuiskomen bij jezelf. En pas vanuit die basis kun je mededogen hebben met een ander, eerder niet.”

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden