Ons Belang

Een ideaal, een ergenis of gewoon de wens betrokken te zijn. Mensen hebben allerlei motieven om zich te organiseren. Martijn de Rijk volgt hen. Een tocht door het maatschappelijk middenveld. Deel 7: Het moskeebestuur.

Martijn de Rijk

Hassan, de voorzitter van de grote Turkse moskee in Haarlem, oogt moe en geprikkeld. Dat voorzitterschap kost hem veel te veel tijd, en geld ook. Maar iedereen had naar hem gewezen toen er een nieuwe voorzitter moest worden gekozen, en hij wilde de mensen niet teleurstellen. Het punt was, er moest een nieuwe moskee komen; daar hadden ze een bestuur nodig dat goed Nederlands kent en de weg weet bij de instanties.

Normaal gesproken zijn het de ouderen die de dienst uitmaken, zij hebben tenslotte de tijd, en er gebeurt ook niet zo veel in de moskee - beetje praten, beetje bidden, dat is het wel. Nu wilden ze het met zo iemand als Hassan proberen: 41 en systeembeheerder bij de gemeente.

Een bestuur van vooral twintigers en dertigers voor een vergadering bij elkaar krijgen is niet gemakkelijk. Drie werken er in ploegendienst op Schiphol, dus zelfs op zaterdagavond kan niet iedereen er zijn. Maar vergaderen moet: de ramadan begint zo en er valt van alles te regelen. Parkeerplaatsen, eten en drinken. Moeten ze iemand inhuren voor de kantine? Hassan vindt van wel: dan ben je er zeker van dat er iedere dag iemand is. üzcan, pas 24 en gisteren geslaagd voor zijn rij-instructeurexamen, zoekt liever nog even naar een vrijwilliger - kunnen ze met het geld een digitale antenne kopen, om het voetballen te zien.

Het gaat razendsnel, in het Turks - toch net even makkelijker dan Nederlands. Murat, ook nog maar 24, vertaalt. De ramadan is binnen een halfuur afgehandeld, en dan het echte probleem: de nieuwe moskee.

Er is onenigheid met de architect. De bedoeling was een moskee die ruim 2,5 miljoen gulden mag kosten; hij tekende er een van 7 miljoen en wil er niet op terugkomen. Dat de architect ook Turks is helpt niks, en zo lang ze het oneens blijven kan er niet gebouwd worden. Ze hebben het er in het bestuur nu al vaak over gehad, en ze doen het nog maar eens. Of ze op de een of andere manier niet alvast met de bouw kunnen beginnen, en hoe het goedkoper zou kunnen. De gebedsruimte kan kleiner dan ze hier hebben - het wordt toch steeds stiller in de moskee - maar daar is niet iedereen het mee eens. De minaret kleiner? De koepel anders construeren?

Het vervelende is, zegt Hassan, dat de mensen nu al tijden met vraagtekens in hun hoofd rondlopen; de imam, die nog maar net uit Turkije is gekomen, wil ook weten hoe het zit. De mensen willen weten wat er nu gaat gebeuren. Ze betalen de moskee zelf, 1200 hebben er ingetekend, voor gemiddeld 3000 gulden. Dertig procent heeft betaald. De rest nog niet en het animo daalt natuurlijk door al die onzekerheid. Nu met de ramadan, met al die drukte hier, heb je de kans iedereen er weer bij te halen, zegt een van de jongens. En een ander weet nog iets beters: een brief ronddelen, in de groentezaken en shoarmatenten. Hassan wil wel. Hij kan toch niet iedereen, een voor een, het hele verhaal vertellen? En ze moeten iets toen tegen het geroddel. De ene keer zouden ze failliet zijn, en op het andere moment wordt er gezegd dat de bouwvergunning al rond is. De mensen moeten niet het idee krijgen dat hier alles bedisseld wordt en niemand iets te horen krijgt. De mensen moeten niet verkeerd gaan denken over het bestuur. En dat geroddel - daar moeten ze voor uitkijken.

Het probleem is ook: Hassan hoort van de gemeente eerst dit en dan weer dat - zo gaan de mensen denken dat hij een leugenaar is. Ja, wordt er geknikt, dan krijg je zo ruzie tussen de voorzitter en de mensen. De wethouder moet misschien maar weer eens komen uitleggen hoe het allemaal in elkaar zit. Dat is het beste. En als het toch zo lang duurt, dan zouden ze het eigenlijk hier wat grondiger moeten schoonmaken. Nieuwe platen met Turkse landschappen aan de muur - dat soort dingen. Een beetje frisser allemaal. Moeten ze wel de vrouwen inschakelen: de vorige keer was dat schoonmaken niet goed gedaan - kregen ze klachten over.

Hij is gestrest, zegt Hassan. Als de nieuwe moskee er is houdt hij er su-biet mee op als voorzitter, dat is zeker. Maar die moskee moet er wel komen. Niet alleen om te bidden - dat kan thuis ook - maar voor de gemeenschap, voor de ouderen, om te kunnen praten, biljarten, tv-kijken. Gek, twaalf jaar geleden was hij in Nederland nog nooit naar een moskee geweest. Toen nodigde een kennis hem een keer uit en zag hij die warmte van de mensen, zo samen bij elkaar. En, zegt Hassan, dat ze hem vertrouwen met al dat geld voor de nieuwe moskee, dat is belangrijk voor hem. Hij mag ze niet teleurstellen.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden