Onmogelijke missie in Camp Nou

Ajax-trainer Frank de Boer dekt zich in: 'Duel tegen Barcelona is niet de belangrijkste wedstrijd'

BARCELONA - Precies drie jaar na een onmogelijke missie met verstrekkende gevolgen in Spanje, wacht Ajax in hetzelfde land een vergelijkbare onderneming. In september 2010 luidde Johan Cruijff zijn revolutie in, nadat Ajax op de eerste dag van de Champions League was weggevaagd door het destijds in de score coulante Real Madrid (2-0). Zo mocht zijn club zich nooit meer te kijk laten zetten, verkondigde Cruijff. Maar sindsdien verloor Ajax op grofweg identieke wijze nog vijfmaal van Real, met 2-20 als doelcijfers in die zes duels. Vanavond dient het hoofdtoernooi van Europa te worden geopend tegen het in de achterliggende jaren nog sterkere Barcelona.

Het is een vanuit Amsterdams oogpunt onheilspellend soort ironie - zo weinig is er in die woelige jaren veranderd - die kleeft aan een los daarvan bijzondere wedstrijd. In de Catalaanse voetbaltempel Camp Nou staan Barcelona en Ajax vanavond in officieel verband pas voor het eerst tegenover elkaar, als clubs tussen welke al bijna een halve eeuw een zekere verwantschap wordt verondersteld. Ze deelden een aanvallende speelstijl en Ajax schonk Barcelona tal van spelers, en trainers als Louis van Gaal en Frank Rijkaard.

De belichaming van de verwevenheid is uiteraard Johan Cruijff, eerst glorieus oud-speler en -trainer bij beide clubs en later invloedrijk raadgever. In Catalonië werden zijn adviezen ter harte genomen in het vorige decennium, tijdens het bewind van bevriende voorzitter Laporta. Maar met diens opvolger, de huidige preses Rosell, kan Cruijff het niet vinden. Ook omdat zijn rol in Barcelona daardoor al geruime tijd was uitgespeeld, kon Cruijff zich wijden aan zijn omwenteling bij Ajax. Hij werd door Barcelona nog uitgenodigd voor het traditionele wedstrijddiner, maar eerder al had Cruijff koel laten weten zijn gezicht niet in Camp Nou te willen laten zien.

Ajax werd bij de officiële plichtplegingen vertegenwoordigd door onder anderen Edwin van der Sar en Marc Overmars, de oud-spelers die door Cruijff zijn geroepen om als directeuren zijn beleid uit te voeren. Zij maakten deel uit van een omvangrijk gevolg dat gisteren in Barcelona neerstreek. De 75-jarige 'cluboudste' Sjaak Swart was erbij en Richard Witschge, volgens goed gebruik bij Ajax uitgenodigd als een oud-speler die ook voor de tegenstander is uitgekomen. Maar ook Jaap Stam en Wim Jonk zaten in het vliegtuig, individueel trainer en jeugdopleider volgens de Cruijff-visie. En Keje Molenaar was mee, de Cruijff-adept die de revolutie vanaf het begin had trachten vorm te geven, hoe fout dat aanvankelijk met de formatie van de weggehoonde eerste raad van commissarissen ook was gelopen.

Het was alsof er, met de trots van Ajax door weer en wind, iets uitgestraald moest worden. Alsof de Cruijffianen elkaar opzichtig hadden opgezocht en verenigd - juist nu Ajax met een afgeroomde selectie lijkt te stagneren, nu daardoor de eerste twijfels over het heil van Cruijff rijzen, en nu zich wéér zo'n wedstrijd aandient om met angst en beven tegemoet te zien.

Het was aan trainer Frank de Boer om te verwoorden dat het geloof ongebroken is. Dat deed hij gisteravond, met iets van lichte ergernis toch. Zijn voorganger Martin Jol, coach nog tijdens de eerste veegpartij tegen Real Madrid en daarna het eerste slachtoffer van de revolutie, had met een opportunistisch speltype de Ajax-stijl verloochend - dát was de kern, wilde De Boer memoreren en benadrukken.

Op de uitdagende stelling dat het met de Cruijff-revolutie allemaal niet opschiet, nu Ajax er exact hetzelfde voor lijkt te staan als drie jaar geleden, zei De Boer bijna op dicteersnelheid: "Het gaat om de manier waarop, de manier ook waarop je het veld op stapt. Het is niet zo gek dat je van Real verliest, van Barcelona ook niet. Belangrijk is hoe je probeert te spelen, en daarin is veel veranderd. We hebben in de vorige jaren goede momenten gehad in de Champions League. Dat is geen stilstand, dat is wel degelijk vooruitgang. En als je dan toch verliest, verlies dan op de Ajax-manier, niet op de manier waarop Ajax toen speelde."

De Boer zei ook wat hij altijd zegt, ook voor de zwaarste wedstrijden: dat Ajax zijn eigen spel moet spelen. Maar hij voegde eraan toe dat zijn ploeg, zoals alle in Camp Nou, best grote gedeelten van de wedstrijd volledig kan worden teruggedrongen. Gek is hij natuurlijk niet, de nuchtere trainer van Ajax, en hij bracht nog een verstandige nuance aan in alle ophef over deze wedstrijd - in het grotere perspectief van de Champions League een doorsnee opening van een grote tegen een kleine ploeg. "De belangrijkste wedstrijd? Nee, dat is het niet", zei De Boer. "Als je verliest, zijn er nog kansen genoeg." En alle Cruijffianen, tezamen in Catalonië, zullen instemmend hebben geknikt.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden