Online bankierfraude neemt toe, bankpasfraude neemt af

Beeld ANP

De schade van fraude met internetbankieren verdriedubbelde vorig jaar tot 3,94 miljoen euro. “Betalingsfraude is als een waterbed.”

Phishing in het betalingsverkeer, op internet ‘hengelen’ naar gevoelige informatie waarmee geld afhandig wordt gemaakt, zorgde in 2018 voor ruim drie keer zoveel financiële schade als een jaar eerder. Dat blijkt uit cijfers die vandaag (woensdag) zijn gepubliceerd door de Betaalvereniging Nederland.

Bij de frauduleuze praktijk die phishing heet doen criminelen zich in mails en berichten op sociale media voor als een instelling, bank of familielid. Zo proberen ze gevoelige bank- en identiteitsgegevens te achterhalen, waarmee ze de bankrekeningen van hun slachtoffers kunnen plunderen.

“Vroeger stonden phishingmails vol met spelfouten”, zegt Berend Jan Beugel van Betaalvereniging Nederland. Tegenwoordig zijn ze netter en is het moeilijker om ze te herkennen. Hierdoor was phishing vorig jaar een stuk lucratiever dan in 2017.

Waterbed

Waar de schade door phishing bij internetbankieren in 2017 nog 1,05 miljoen euro was, vond er in 2018 ruim een verdriedubbeling plaats en kwam de schade uit op 3,81 miljoen. De totale schade door fraude bij internetbankieren was 3,94 miljoen.

Ondanks de groei van phishing is de totale schade door fraude in het betalingsverkeer vorig jaar gedaald met 2 procent ten opzichte van 2017. Dat komt vooral omdat de schade door fraude met betaalpassen vorig jaar met 33 procent daalde naar 4,91 miljoen euro.

Betalingsfraude is als een waterbed, zegt Berend Jan Beugel van Betaalvereniging Nederland. “Als je fraude op één plek de kop indrukt, komt het ergens anders weer omhoog.”

Een van de redenen dat de fraude met bankpassen vorig jaar is afgenomen is volgens Beugel dat criminelen minder mogelijkheden hebben om de pincode van mensen af te kijken. “Vooral omdat er nu vaker contactloos wordt betaald en de klant minder vaak een pincode hoeft in te voeren.”

Fraudeurs

Fraudeurs zoeken volgens hem altijd de weg van de minste weerstand. En dat is nu het internetbankieren. “Het is een voortdurende wapenwedloop”, aldus Beugel. “Fraudeurs bedenken iets nieuws, banken en bedrijven nemen maatregelen fraudeurs bedenken weer iets nieuws.”

Fraudeurs richtten al eerder hun pijlen op het internetbankieren. In 2014 was de schade door fraude bij internetbankieren met 4,68 miljoen euro nog hoger dan nu. Toen phishing beter werd herkend daalde de schade, om vanaf 2017 weer te stijgen. Beugel: “Fraudeurs hebben tijd gehad om hun wapens te verbeteren: ze hebben veel data verzameld en nieuwe tools ontwikkeld om phishing makkelijker te maken.”

Alert blijven

De ING heeft fraude-experts in dienst, vertelt Alexandra Schippers van ING. “Zij brengen nieuwe vormen van fraude in kaart en onderzoeken en bestrijden deze.” Banken werken samen met justitie en politie om de cybercriminaliteit de pas af te steken. Geert van der Varst van ABN Amro: “We proberen samen met internetproviders de websites die phishingmails versturen uit de lucht te halen.” Volgens Van der Varst is het ook heel belangrijk dat klanten zelf alert blijven.

Volgens Beugel van Betaalvereniging Nederland moeten klanten vooral naar de inhoud van berichten blijven kijken. Emotie speelt volgens hem bij phishing een belangrijke rol. “Als je onder druk wordt gezet, bijvoorbeeld bang wordt gemaakt dat je rekening geblokkeerd wordt of heel snel moet inloggen: dat zijn aanwijzingen dat het foute boel is.”

Lees ook:

Nepmails zijn onderhand niet meer van echt te onderscheiden

Nepmails van criminelen worden steeds professioneler. Kun je nog verwachten dat de consument niet klikt?

De eerste boete van de privacywaakhond is voor Uber 

Voor de eerste keer ooit heeft de Nederlandse privacywaakhond een boete opgelegd. Taxidienst Uber lekte de privégegevens van ruim 57 miljoen gebruikers en betaalde de hackers 100.000 dollar (dik 88.000 euro) om dat stil te houden.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden