Ongemakkelijke ontmoeting tussen de bevrijders van weleer

Viering D-Day in Normandië wordt overschaduwd door de crisis in Oekraïne

Bij de ontmoeting van wereldleiders in Brussel is er de afgelopen dagen ongetwijfeld veel óver Vladimir Poetin gesproken. Vandaag kan ook mét hem het gesprek worden gevoerd, als de Russische president in Normandië zijn opwachting maakt bij de viering van D-Day.

Als dankbetoon aan Rusland, dat een belangrijke rol speelde bij de overwinning op nazi-Duitsland, is Poetin uitgenodigd voor de zeventigste verjaardag. Maar er ligt een zware schaduw over de herdenking, nu op het Europese continent gevechten plaatsvinden waarvoor Moskou op zijn minst deels verantwoordelijk wordt gehouden.

Vraag is vooral hoe Barack Obama, die de afgelopen dagen niet naliet in felle bewoordingen Moskou te hekelen vanwege de ontwikkelingen in Oekraïne, zich zal verstaan met zijn Russische ambtgenoot. Er wordt de laatste dagen druk gespeculeerd: geven ze elkaar wel een hand, wie gaat waar staan op de herdenkingsfoto?

Een officiële ontmoeting zit er niet in, aldus het Witte Huis begin deze week. Er zijn geen plannen voor een bilateraal gesprek. Poetin zelf heeft niets tegen een ontmoeting met Obama, zo liet hij in een interview met de Franse tv weten. "Ik heb geen reden te geloven dat hij (Obama, red.) niet met de president van Rusland zou willen praten", zei hij, "maar het is uiteindelijk zijn eigen keuze." Waar hij overigens aan toevoegde dat er wel degelijk contact is tussen de twee: "We spreken elkaar regelmatig via de telefoon."

Wilde Poetin er daarmee fijntjes op wijzen dat Obama stoerder doet dan hij in werkelijkheid is? Anders dan de Amerikaanse president hebben diverse West-Europese leiders aangekondigd wél van de gelegenheid gebruik te maken om met de Russische president te spreken. En de man uit Moskou weet natuurlijk ook dat de westerse landen verdeeld zijn over de aanpak van Rusland. We zijn bereid tot verdergaande sancties, klonk het eerder deze week dreigend vanuit de bijeenkomst van de G7, 's werelds rijkste landen, in Brussel, als Rusland niet ophoudt met stoken in Oekraïne. Maar écht harde (economische) maatregelen doen Europa veel meer pijn dan de VS, en zijn daarom nauwelijks te verwachten. Met het recente akkoord met China over gasleveringen staat Moskou bovendien een stuk steviger in het onwaarschijnlijk geval dat Europa zijn afzetmarkt voor Russische energie sluit.

Geconfronteerd met bezoek dat zoveel troeven in handen heeft, lijkt de gastheer van de herdenking, de Franse president Hollande, te hebben besloten het over een andere boeg te gooien. Persbureau Reuters meldde in elk geval gisteren op gezag van diplomaten dat alles op alles wordt gezet om Poetin in contact te brengen, met, nee niet Obama, maar wel Petro Porosjenko. De net verkozen president van Oekraïne is op de valreep uitgenodigd voor de D-Day-viering.

Diplomaten, aldus Reuters, hopen nu beide mannen zover te krijgen dat ze vandaag, tijdens een lunch in Chateau de Bénouville (bij Caen), elkaar de hand schudden. Poetin deed er eerder deze week niet moeilijk over. Ik ga niemand uit de weg, zei hij. Hij maakte wel meteen duidelijk wat hij van Porosjenko wil: onmiddellijk stoppen met de 'strafexpeditie' in het zuidoosten van Oekraïne, waar het leger al dagen probeert het gezag te herstellen. En alle plannen om toe te treden tot de Navo in de ijskast zetten. Want dat militaire bondgenootschap direct aan de Russische grens: "dat kan ons niet onverschillig laten."

VANDAAG 6|7, OPINIE 21

Meer over D-Day

Herdenking van de invasie van 6 juni 1944

In de vroege ochtend van 6 juni 1944 begon op en rond de stranden van Normandië Operatie Overlord, de enorme invasie waarmee West-Europa moest worden bevrijd van het juk van de nazi's. Zeventig jaar na dato wordt D-Day uitgebreid herdacht. Op verschillende plekken zijn vandaag 'nationale' herdenkingen, zoals in Arromanches waar onder anderen premier Rutte en koning Willem-Alexander en koningin Máxima stilstaan bij de Nederlandse bijdrage aan de invasie, en in Colleville-sur-Mer waar president Obama een militaire begraafplaats bezoekt.

De herdenking 's middags wordt bijgewoond door een groot aantal regeringsleiders en koninklijke gasten, onder wie de presidenten Hollande, Obama en Poetin, bondskanselier Merkel en de Britse koningin Elisabeth. Op Nederland 2 zijn vanaf 13.20 uur de diverse herdenkingen te zien.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden