Nieuws Onderzoeksraad voor de Veiligheid

Onderzoeksraad: De controle op voedselveiligheid schiet tekort

Beeld ANP

De manier waarop de veiligheid van voedsel gecontroleerd wordt in Nederland schiet tekort. Er is geen gestructureerde aanpak om opkomende risico’s te ontdekken en te beoordelen.

Risico’s worden daarom niet altijd goed in beeld gebracht of te laat ontdekt, met als gevolg dat mensen onnodig ziek worden.

Dat constateert de Onderzoeksraad voor Veiligheid (OVV) in een vandaag verschenen rapport. De raad onderzocht de voedselveiligheid in Nederland naar aanleiding van de ontdekking van fipronil in eieren in de zomer van 2017. Volgens de onderzoekers richt de voedselsector zich vooral op bekende risico’s die zich in het verleden hebben voorgedaan. “Door veranderende omstandigheden kunnen voedselveiligheidsrisico’s zich echter in een andere hoedanigheid voordoen of in ernst toenemen”, stelt de raad.

Van het overgrote deel van de voedselinfecties lukt het nu niet de bron te achterhalen. “Dat is een belangrijke tekortkoming in het systeem. Dit zorgt ervoor dat de besmetting niet bij de bron kan worden aangepakt.”

De onderzoekers constateren ook dat in de Verenigde Staten groenten en fruit als belangrijkste oorzaak worden gezien van voedselinfecties, terwijl in Nederland dit risico juist heel laag wordt ingeschat. “Het opmerkelijke is dat geen onderzoek is gedaan naar dit verschil en dat niet bekend is wie het dichtste bij de waarheid zit.”

Paardenvlees

De raad wijst erop dat Nederland de afgelopen jaren meerdere malen is opgeschrikt door incidenten met voedsel, waaronder salmonella in gerookte zalm, fraude met paardenvlees en Q-koorts. Een steviger veiligheidssysteem is volgens de raad noodzakelijk om opkomende ­risico’s vooraf goed te kunnen inschatten en tijdig te kunnen ingrijpen.

“Wanneer incidenten zich voordoen, is het van belang dat signalen sneller en beter worden herkend en opgepakt.” Binnen de huidige werkwijze is de signalering en beoordeling van opkomende risico’s volgens de raad versnipperd.

De raad stelt ook dat de voedselproductie en -handel de laatste decennia aanzienlijk complexer zijn geworden. Daardoor is het moeilijker geworden risico’s te beheersen. “Voedsel en grondstoffen komen van over de hele wereld en de handelsstromen zijn te complex om de risico’s ervan te overzien.”

Als oplossing adviseert de onderzoeksraad minister Bruno Bruins (medische zorg) om een ‘gezaghebbende eenheid’ te creëren. Deze kan informatie uit bronnen zoals de wetenschap, het RIVM, de NVWA, bedrijven en consumenten samenbrengen, waarna een snel onafhankelijk advies kan volgen.

Volgens Bruins zijn de aanbevelingen ‘een goede aanvulling’ op het advies over de fipronil-affaire dat hij vorig jaar kreeg van de commissie-Sorgdrager. “Hoe vroeger je signalen oppikt, hoe beter je grote incidenten en crises kunt voorkomen”, aldus Bruins. “Dat is een les die we van de fipronil-affaire hebben geleerd.” anp

Lees ook: 

Hoe is de volgende crisis in de voedselveiligheid te voorkomen?

Niemand komt er goed vanaf in het rapport van de commissie-Sorgdrager over de fipronilcrisis.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden