Surfdrama

Onderzoek: Surfers kwamen om door zeeschuim

Een medewerker van de KNRM trotseert het opvliegend schuim tijdens de hervatte zoektocht naar de vermiste watersporters bij het Noordelijk Havenhoofd.Beeld ANP

De aanwezigheid van de grote hoeveelheden algenschuim in de zee lijkt de belangrijkste oorzaak te zijn van het surfdrama in Scheveningen waarbij vijf mannen om het leven kwamen. 

Dat is de conclusie van het eerste onderzoek naar de oorzaak. Het metershoge zeeschuim is zeer waarschijnlijk ontstaan door een uitzonderlijke combinatie van veel algenresten en een voor dit jaargetijde ongebruikelijk harde wind uit het noord-noordoosten, aldus het onderzoek.

Onder coördinatie van het Koninklijk Nederlands Instituut voor het Onderzoek der Zee (NIOZ) is het zeeschuim onderzocht. Ook de regionale hulpdiensten, inclusief de KNRM en de kustwacht van de gemeente Den Haag zelf, het Openbaar Ministerie en het KNMI hebben onderzoek gedaan naar de oorzaak. Donderdag werd de vijfde, nog vermiste surfer gevonden op het strand. Zijn lichaam was eerder gezien, maar destijds niet gevonden omdat het van de kust was weggedreven.

Het verschijnsel van zeeschuim wordt ook wel ‘Cappuccino coast’ genoemd. De door de maanstand en wind opgezweepte golven kloppen eiwitten op (in dit geval afkomstig van algen), net als in de melk voor de koffie gebeurt of bij slagroom, zegt Adriaan Gmelig Meyling van Stichting Anemoon voor marien onderzoek.

Volgens hem leven in de zee microscopische kleine plantjes (algen), waaronder de schuimalg (Phaeocystis). Deze vormen kolonies die weer samenklitten in een laag gelatine. Wanneer deze kolonies afsterven, komt dat eiwit vrij dat door de golven tot schuim wordt opgeklopt.

In Scheveningen werd dat schuim dodelijk, omdat er nog eens opstuwing plaatsvond bij de zeepier. In hun rapport schetsen de onderzoekers het meest aannemelijke scenario op de dag van het ongeval. Er stond noord-noordoostenwind min of meer parallel aan de kust die aan het begin van de middag kracht 7 Beaufort had. Aan het begin van de avond draaide de wind iets meer naar het noorden en veranderde de stroming, waardoor het opgehoopte schuim zich ging verplaatsen in het gebied tussen het Noordelijk Havenhoofd en het strand van Scheveningen. 

“Ik ben het NIOZ zeer erkentelijk dat zij, in een voor een academisch instituut ongekend hoog tempo, de inzichten van eigen onderzoekers en een groot aantal andere deskundigen naar de ontwikkeling van het zeeschuim hebben verzameld en geduid. Ook het KNMI heeft snel in kaart gebracht wat de meteorologische ontwikkelingen die dag en avond zijn geweest”, zegt interim-burgemeester Johan Remkes.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden