Onderwijsraad: knip vmbo in tweeën

VMBO-leerlingen in Spijkenisse nemen deel aan een examentraining. Beeld anp

Het vmbo moet worden afgeschaft, de mavo moet weer in ere hersteld worden. Dat adviseert de Onderwijsraad, de belangrijkste onafhankelijke onderwijsadviesorgaan van de overheid. De laagste twee vmbo-niveaus moeten samengevoegd worden tot één 'vakmanschapsopleiding'. Verder moeten meer sluiproutes worden gecreëerd voor laatbloeiers, meent het adviesorgaan.

De ingreep moet een einde maken aan het negatieve imago en de ingewikkelde structuur van de laagste niveaus van het voortgezet onderwijs, staat in het rapport 'Herkenbaar vmbo met vakmanschap' dat vanochtend is verschenen.

Het voorbereidend middelbaar beroepsonderwijs (vmbo) kampt al sinds de introductie in 1999 met een negatief imago. De oude mavo werd toen samengevoegd met de laagste niveaus van het voortgezet onderwijs en ging voorbereidend middelbaar beroeps onderwijs (vmbo) heten. Werkgevers klaagden namelijk dat leerling op de laagste niveaus niet goed genoeg konden lezen, schrijven en rekenen, terwijl mavoscholieren te weinig praktijkervaring hadden.

Ingewikkelde structuur
Er kwamen vier smaken vmbo: de basis-beroepsgerichte, kaderberoepsgerichte, gemengde en theoretische leerweg (voorheen mavo). En om het nog ingewikkelder te maken: het niveau van die laatste drie is hetzelfde, alleen de verhouding tussen theorie- en praktijkvakken is anders. Dat is ook voor ouders en leerlingen lastig te begrijpen, schrijft de Onderwijsraad.

Aan die onduidelijkheid moet daarom een einde komen. De Onderwijsraad wil deze ingewikkelde structuur aanpakken en stelt voor nog maar twee varianten over te laten: de laagste twee niveaus worden samen een vakmanschapsopleiding, terwijl de gemengde en theoretische leerweg samen weer mavo gaan heten.

Minderwaardig
In tegenstelling tot wat nu het geval is moeten scholieren met een diploma van die vakmanschapsopleiding straks ook naar de hoogste niveaus van het mbo kunnen, vindt de Onderwijsraad. Dat zou ze aantrekkelijker maken, denkt de Raad. Nu worden deze praktische niveaus door onder meer ouders gezien als minderwaardig: hun kinderen kunnen er minder kanten mee op en er zitten verhoudingsgewijs ook nog veel jongeren met motivatie- en gedragsproblemen.

De mavo moet op haar beurt meer praktijkvakken krijgen dan voorheen, zodat scholieren beter voorbereid naar het mbo gaan. Maar dat is niet het enige. Ook de mogelijkheden voor 'stapelaars' moeten worden vergroot: voor leerlingen die na de mavo een havo-diploma willen halen moeten speciale 'opstroomklassen' komen, meent de Onderwijsraad. Het baart haar zorgen, dat scholen steeds strengere eisen stellen aan mavo-leerlingen die naar de havo willen.

Het verminderen van het aantal vmbo-niveaus moet het voor scholen eenvoudiger maken om opleidingen te organiseren. Door de afname van het aantal leerlingen op de laagste twee vmbo-niveaus lukt het scholen nauwelijks deze in de lucht te houden. Ze moeten er immers dure praktijkruimtes met vaak speciale apparaten voor optuigen. Afgelopen jaren sloten veel scholen hun technische richtingen om die reden.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden