’Onderwijs kan veel leren van hersenonderzoek’

Hersenonderzoekers hebben kritiek op het nieuwe leren. Jongeren kunnen niet zelf kennis opdoen. Voorstanders zien dat als de uitdaging.

Kinderen van een jaar of vijftien zijn nog niet goed in staat om zelfstandig te werken. Met dit inzicht uit hersenonderzoek zou het onderwijs rekening moeten houden.

Dat pleidooi hielden de hersenonderzoekers Jelle Jolles en Eveline Crone gisteren voor de parlementaire onderzoekscommissie onderwijsvernieuwingen. Zij relativeerden daarmee de opvattingen van het zogeheten nieuwe leren, een onderwijsfilosofie waarin veel nadruk ligt op zelfstandig leren.

Volgens Jolles is het niet goed om kinderen ’in hun dooie eentje’ kennis te laten opdoen. „Kennis moet voor een deel gewoon op het bordje van een leerling gelegd worden”, zei hij. Daarvoor zijn inspirerende leraren nodig. In het nieuwe leren is volgens hem de leraar niet meer dan ’degene die weet waar de boeken staan’. Dat is niet genoeg om kinderen aan het leren te krijgen.

Deze wetenschappelijke inzichten worden nog weinig gebruikt in het onderwijs, zeiden de twee onderzoekers. „Daar is het ook nog wat vroeg voor”, verklaarde Crone, want ze zijn nog maar een jaar of vijf oud en moeten nog door nieuw onderzoek bevestigd worden.

Eerder op de dag waren twee voorstanders van het nieuwe leren aan het woord geweest, de onderwijskundigen Robert-Jan Simons en Wynand Wijnen. Die laatste kent het inzicht van Jolles dat zelfstandig leren voor 16-jarigen te hoog gegrepen is. „Maar je gaat nu eenmaal naar school om iets te leren wat je nog niet kunt”, reageerde hij.

De twee hekelden de karikaturen die over het nieuwe leren de ronde doen. „In het publieke debat is het nieuwe leren verworden tot laissez-faire-onderwijs”, zei Simons, hoogleraar in Utrecht.

En volgens de Maastrichtse emeritus hoogleraar Wijnen is het in het nieuwe leren niet de bedoeling leerlingen op eigen houtje hun gang te laten gaan, maar ze ’toenemende zelfstandigheid’ bij te brengen.

Volgens Wijnen heeft het onderwijs zich de afgelopen decennia veel ingrijpender vernieuwd dan algemeen wordt erkend, ook buiten de door de overheid opgelegde hervormingen om.

„En wie zegt dat al die vernieuwingen mislukt zijn, vervalt alweer in een karikatuur.”

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden