Ondersteboven? Nog niet

"Het mooie van de jaren zestig is dat de wereld even 'mondiaal' was: in Mali luisterden ze ook naar de Beatles, hier droegen we Afghaanse jassen. Alles kwam samen, even leek het goed te gaan komen met de wereld." Zo blikte tv-icoon Kees van Kooten - bij 'RTL Late Night' - vooruit op de serie 'Ondersteboven', over die jaren zestig waarin zo veel veranderde. Van Kooten verzorgt voor alle acht uitzendingen een inleiding en een commentaarstem.

De eerste aflevering ging dit weekend over de groeiende welvaart: 'Geld, alles kun je kopen voor geld.' Met televisiebeelden uit de oude doos, maar ook veel interviews met mensen van nu, die terugkeken. Zoals oudere jongeren van een Puch-brommerclub (brozems), een broze Philips-techneut die de kleurentelevisie geboren zag worden en een Spaanse oud-gastarbeider bij Tomado, een Dordts bedrijf dat toen furore maakte met innovatieve huishoudelijke spullen zoals afwasrekjes en eiersnijders. Ja, eindelijk echte luxe, mensen!

Zelf was ik piepjong in de jaren zestig, maar ik zat zaterdagavond om half negen vol voorpret op de bank, klaar voor het feest der herkenning. Naast een mokkende 17-jarige die eigenlijk iets anders wilde zien ("Moeten we dat programma per se nú bekijken, nu het echt op tv is? Pfff, dat is inderdaad zoooo jaren zestig"). Maar ze moest, want ik wilde weten of zo'n documentaire op primetime televisie leuk genoeg is voor alle leeftijden.

Want oh ja, er zat ook nog een brommende AOW'er in de kamer: "Gaan ze zeker weer doen alsof iedereen een provo was. Zo zien de media dat graag. Wij in de provincie hadden wel wat anders te doen dan blowen en protesteren."

Voor hem ging het goed. Er werd instemmend geknikt toen een fabrieksarbeider vertelde: "Op het werk stond gelukkig altijd de radio aan, want thuis hadden we niets en wisten we van niets. Woodstock? Daar hoorde ik pas jaren later over."

De puber had het moeilijker. Er werd te veel voorkennis verwacht van de kijker. Veel werd niet uitgelegd of gepreciseerd. Hoeveel verdienden de mensen dan? In welk jaar was dat, die kleurentelevisie? Oh, was dat een bekende zanger (Rames Shaffy) in dat reclamespotje? Jasper Groothuis, de anti-rookmagiër, kwam ook zonder uitleg of naam voorbij. Wie was die deskundige die zei dat 'kinderen best meekunnen op vakantie'? Dat liedje over die raceboot? Uit 'Ja Zuster, Nee Zuster', bleek na enig googlewerk.

Dat we naar bermtoerisme keken (en dat dat woord toen ontstond) werd niet uitgelegd. "Wat is een mud kolen?", wilde de puber ook graag weten.

Het informatiegehalte van 'Ondersteboven' bleef ruim achter bij dat van bijvoorbeeld de documentairereeks 'Andere Tijden'. We raakten wel gezellig in gesprek over de dingen des levens, daar op die bank. De jaren zestig brengen mensen nog steeds samen.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden