Lerarentekort

Ondanks de hoge werkdruk, willen steeds meer mannen voor de klas staan

Leraren en leerlingen staken in november vorig jaar voor meer geld en oplossingen om structureel de problemen met de werkdruk, het lerarentekort en de salarissen op te lossen. Dat gaat gebeuren, blijkt uit de cijfers. Foto: Phil NijhuisBeeld Phil Nijhuis

Mannen kiezen steeds vaker voor het onderwijs. De werkdruk is dan wel hoog, maar de banen liggen voor het oprapen. En de pabo is minder ‘vrouwelijk’ gemaakt.

Stakingen of geen stakingen: het aantal studenten dat juist bewust kiest voor een lerarenopleiding in het basisonderwijs is afgelopen jaar met bijna 10 procent opnieuw fors toegenomen.

In collegejaar 2019/2020 begonnen welgeteld 452 studenten meer in bij de pabo dan het jaar ervoor (een toename van 9,5 procent). Opvallend is dat het aantal mannen harder stijgt dan het aantal vrouwen, en dat is goed nieuws omdat die momenteel sterk zijn ondervertegenwoordigd. De reden voor de toename is dat er weliswaar onvrede is over werkdruk, maar dat deze wordt veroorzaakt door een tekort aan meesters en juffen. Wie de pabo gaat doen, is dus zeker van een baan.

Verpleegkunde

Hetzelfde is te zien bij de opleidingen voor verpleegkunde. In de ziekenhuizen en zorgcentra is ook sprake van een fors personeelstekort en dat zal de komende jaren alleen maar toenemen. Die opleidingen hadden afgelopen jaar 8 procent meer instroom in vergelijking met het jaar daarvoor.

Volgens Maurice Limmen, voorzitter van de Vereniging Hogescholen voelen hogescholen zich verantwoordelijk om ook bij te dragen aan een oplossing voor dat personeelstekort. “Ik ben blij dat we dat nu terugzien in de cijfers.”

Opleiding is aangepast

Bij de instroom voor alle opleidingsvormen (voltijd, deeltijd en duaal) is de stijging van het aantal mannen opvallend groter dan het aantal vrouwen. Dat komt omdat de opleiding is aangepast. Veel pabo’s hebben geen verplichte kleuterstage meer of hebben die in ieder geval in het eerste jaar afgeschaft omdat die veel mannelijke studenten lijkt af te schrikken. Een ander voorbeeld is het Teachers College van Windesheim, waar studenten pas na 1,5 jaar hoeven te kiezen voor het basis- of voortgezet onderwijs. Ook dit lijkt meer mannen aan te trekken. De Hogeschool Utrecht heeft zelfs een speciale studievereniging Mannen op de Pabo (MOP) die op iedere Open Dag probeert zoveel mogelijk mannen voor de opleiding proberen te winnen.

Volgens Limmen moet wel beseft worden dat deze studenten pas over vier of vijf jaar aan het werk gaan als leerkracht, dus daarmee kan het acute lerarentekort niet worden opgelost. Daarom is het volgens hem belangrijk dat hogescholen ook werk maken van flexibel deeltijdonderwijs en verkorte zij-instroomtrajecten”. Het aantal zij-instromers in het onderwijs is ook flink gestegen.

Associate degree

De totale instroom van álle hbo-opleidingen is dit studiejaar met 2,8 procent licht gestegen. Die stijging is vooral het gevolg van een grote instroomtoename voor de tweejarige associate degree-opleidingen (plus 23,9 procent). Dat is een nieuwe landelijke erkende tweejarige hbo-opleiding, een deelprogramma van de hbo-bacheloropleiding. Als studenten de opleiding hebben afgerond, ontvangen zij het diploma Associate degree (Ad). Ze hebben dan een diploma tussen mbo-4 en hbo-bachelorniveau in.

Net als vorig jaar zien we dit collegejaar weer een stijging van het aantal vwo’ers dat voor een hbo-opleiding kiest. Hoewel het nog steeds een klein percentage is van de totale instroom (6,9 procent) schreven dit jaar 7.820 vwo’ers zich in bij een hogeschool. Limmen: “Met de universiteiten hebben we afspraken gemaakt om samen werk te maken van de voorlichting aan scholieren zodat ze een beter afgewogen keuze kunnen maken tussen een hogeschool of universiteit. We hopen daarmee het hbo ook voor vwo’ers aantrekkelijker te maken.”

Lees ook: 

Laat mbo’er makkelijker toe tot de pabo

Het lerarentekort kan worden aangepakt door de eisen voor mbo’ers die naar de pabo willen, weer te laten vallen, betoogt Zeki Arslan, onderwijsdeskundige.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden