Onbegrijpelijk verzet Anne Frank Fonds tegen gratis 'Het Achterhuis'

De mening van de krant, verwoord door leden van de hoofdredactie en senior redacteuren.

Wie wat googelt en wat met zijn muis klikt, komt al snel bij het dagboek van Anne Frank terecht. Sinds 1 januari gratis te downloaden van internet, als word-document bijvoorbeeld, maar ook als e-Pub, een bestand voor e-readers. De Franse hoogleraar informatiewetenschappen Olivier Ertzscheid zette de Nederlandse versie van 'Het Achterhuis' online, in de overtuiging dat het auteursrecht van het wereldberoemde dagboek zeventig jaar na de tragische dood van Anne Frank in Bergen Belsen is vervallen. Ertzscheid vindt het dagboek over de onderduik in het achterhuis aan de Amsterdamse Prinsengracht zo belangrijk dat de hele wereld er gratis kennis van moet kunnen nemen, schrijft hij in een toelichting. En zo is het: het dagboek is wereldgeschiedenis en behoort dus aan iedereen.

Daar denkt het Anne Frank Fonds uit Bazel anders over. Dat fonds kreeg bij het overlijden van vader Otto Frank in 1980 de rechten op het dagboek en dreigt met juridische stappen. Het auteursrecht is niet eerder dan op zijn vroegst 2037 verstreken, vindt het fonds. Want Otto Frank is medeauteur. Bovendien verscheen in 1986, met de wetenschappelijke editie, pas het complete dagboek.

Deze strijd over het auteursrecht is onverkwikkelijk en roept vragen op over wat het Fonds nu precies beweegt. De argumentatie van Bazel dat vader Frank mede-auteur is van het dagboek, is weinig overtuigend en lijkt gezocht. Volgens het fonds heeft vader Frank 'een voldoende creatieve bijdrage geleverd' aan het dagboek van zijn dochter. Daarmee heeft hij een 'eigen auteursrecht verdiend', zei eind vorig jaar nog de Nederlandse advocate van het fonds in deze krant. "Dat deed hij door de versies over te typen, en daarna met schaar en lijm een goed lopende en toegankelijke lezersversie te creëren."

Maar versies overtypen en redigeren is wel iets anders dan zelf een dagboek schrijven. Ook de poging om de online-publicatie nog decennialang te blokkeren door 1986 aan te wijzen als de eerste échte publicatiedatum van het dagboek, de wetenschappelijke editie, is niet anders dan een manier om het auteursrecht maximaal op te rekken. Want voor een goed begrip van wat Anne beroerde, hebben we geen wetenschappelijke editie nodig. Heel anders dus dan de recente nieuwe Duitse publicatie van Adolf Hitlers 'Mein Kampf', waarvan dit jaar even-eens de auteursrechten zijn vervallen. Publicatie van dat boek zonder stevige wetenschappelijke kanttekeningen is immers zonder meer onverantwoord.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden