Omleiding

SYLVAIN EPHIMENCO

Larossi Abballa vermoordde maandag een koppel Franse politieofficieren. Hij verklaarde in naam van de islam en de terroristische soennitische organisatie IS te handelen. Hij sloeg met een mes negen keer in op politiecommandant Salvaing en sneed de keel van zijn partner Jessica door. Wil je welbewust zijn ideologische drijfveren ontzien, dan moet je misschien in zijn verleden duiken. Is de reden van zijn toorn zijn jeugd, zijn verkeerde vrienden of de klanten van zijn bedrijfje die hij te onvriendelijk (racistisch?) vond?

Zo is er voor ieder wat wils. Djokhar Tsjarnajev, die samen met Tamerlan Tsjarnajev in 2013 de bommen bij de marathon van Boston legde (3 doden, 176 gewonden), leek onder invloed van zijn geradicaliseerde broer te hebben gestaan. Omar Abdel Hamid El-Hussein, die in Kopenhagen in 2015 diverse aanslagen pleegde, was van Palestijnse afkomst en trok zich wellicht het lot van de onderdrukte inwoners van Gaza aan. Syed Rizwan Farook, die samen met zijn vrouw 14 mensen doodde in San Bernardino in december 2015, had een moeilijke jeugd: hij zag hoe zijn vader zijn moeder regelmatig afranselde. De gebroeders Cherif en Saïd Kouachi, die in januari vorig jaar een bloedbad aanrichtten op de redactie van Charlie Hebdo, beleefden een miserabele jeugd: hun vader stierf jong, hun moeder prostitueerde zich en ze werden in tehuizen geplaatst. Salah Abdeslam, de enige overlevende bij de daders van de Parijse aanslagen (vorig jaar, 130 doden), was stevig aan de joint en de fles en bezocht stiekem gay-bars. Najim Laacharoui, aanslagpleger afgelopen 22 maart in Zaventem, was boos en gekrenkt omdat zijn geloof, dat hij gelijkstelde met 'vrijheid' en 'vrede', niet door de maatschappij werd geaccepteerd. Amedy Coulibaly, die klanten van een joodse supermarkt vermoordde in Parijs, had zijn beste vriend verloren door politiekogels tijdens een inbraak. En natuurlijk is er Omar Mateen, die in Orlando 49 dodelijke slachtoffers maakte. Was hij stiekem toch een gefrustreerde homo, of geestesziek of simpelweg ongelukkig?

De Franse historicus met Nederlandse voorouders Christophe de Voogd, bekend van zijn boek 'Geschiedenis van Nederland', schreef gisteren in het Franse dagblad Le Figaro over de 'strategie van de omleiding'. "Deze techniek bestaat uit psychologisering van het geval en dat in een sociologische context plaatsen. Het accent wordt gelegd op het 'verstoorde evenwicht' van de dader, zijn 'verdringing' en zijn 'sociale leed'. Zo worden twee vliegen in een klap gevangen: de moordenaar wordt amper als toerekeningsvatbaar beschouwd en zijn ideologie wordt zo afgevoerd."

Je kunt natuurlijk bij iedere nieuwe aanslag deze strategie blijven toepassen. Wat dan overblijft? Het onweerlegbare feit dat de daders, hoe divers hun soms moeilijke levensverhalen zijn, zich allemaal op de islam of IS beriepen om van binnenuit hun misdaad meedogenloos te plegen. De diversiteit in drijfveren doet er dus niet toe: ze mondt uiteindelijk toch krachtig uit in dezelfde moorddadige ideologie.

undefined

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden