Omgeving krijgt stem bij asielvraag

Adviescommissie: Kijk ook of uitgeprocedeerde geworteld is en een toekomst in Nederland heeft

Niet alleen het schrijnende verhaal van een asielzoeker moet bepalen of hij in Nederland kan blijven, maar ook of hij voldoende is geworteld en een goede toekomst in Nederland heeft. Deze laatste twee nieuwe criteria staan in een advies van de Adviescommissie voor Vreemdelingenzaken (ACVZ) dat vandaag wordt gepresenteerd. Het advies gaat over het toepassen van de zogenoemde 'discretionare bevoegdheid' van minister Leers, waarmee hij individuele uitgeprocedeerde asielzoekers bij uitzondering toch een verblijfsvergunning mag geven.

Die individuele gevallen brengen Leers in een spagaat tussen maatschappelijke opwinding en de belofte in het regeerakkoord zeer terughoudend gebruik te maken van zijn uitzonderingsbevoegdheid. Hij vroeg daarom de ACVZ in maart advies hoe het lokale bestuur een rol zou kunnen spelen bij het gebruik van zijn discretionaire bevoegdheid. Destijds speelde de kwestie-Sahar, sindsdien was er veel commotie over Mauro, Jossef en Aram en andere kinderen die hier in asielzoekerscentra opgegroeid of zelfs geboren zijn.

Er was in maart meteen veel kritiek op de adviesaanvraag van Leers, die zou weglopen voor zijn verantwoordelijkheid en burgemeesters de kastanjes uit het vuur wil laten halen. De PVV waarschuwde voor burgemeesters met 'slappe knieën' die 'mini-generaal pardonnetjes' gaan uitdelen.

In het advies staat dat de huidige commissie van de immigratie en naturalisatiedienst (IND), die zich buigt over schrijnende zaken, moet worden omgevormd tot een breder maatschappelijk adviesorgaan. Dat bestaat dan uit een medewerker van de IND en vertegenwoordigers van het lokale bestuur en maatschappelijke organisaties. Zo kan worden beschikt over informatie uit het vreemdelingdossier, én uit de woonplaats van de asielzoeker.

Het nieuwe orgaan moet beoordelen in hoeverre de uitgeprocedeerde vreemdeling door zijn langdurig verblijf in Nederland deel is gaan uitmaken van de samenleving. Als dat het geval is, heeft de overheid daarin ten minste een gedeelde verantwoordelijkheid, omdat ze hem nooit heeft uitgezet, stelt de ACVZ. De commissie vraagt ook om speciale aandacht voor minderjarigen. "Die verkeren in een situatie waar ze zelf geen of weinig invloed op hebben."

Uit alle informatie moet blijken of de vreemdeling 'door zijn deelname aan het maatschappelijk leven en de steun van de lokale gemeenschap voldoende bagage heeft om zich in de toekomst zelfstandig te handhaven'. De 'nazorg' komt voor rekening van het lokale bestuur en de gemeenschap. De IND controleert nog een paar jaar of de nieuwe vergunninghouder beroep op de bijstand doet en of dat gevolgen moet hebben voor het verblijfsrecht.

Het advies moet voor de minister zwaarwegend zijn. De beweegredenen voor het advies, moeten niet bekend gemaakt worden. Het gaat om een puur individuele afweging, waarvoor geen vaststaande criteria of beleidsregels gelden. De wijziging leidt dan niet tot extra doorprocederen, stelt de ACVZ.

VANDAAG 3

'Kijk naar meer dan alleen zieligheid'

Härtefällekommission buigt zich over Duitse Mauro's

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden