column

Oekraïne vragen om hulp bij Trumps herverkiezing is misschien toch niet zo’n goed idee

Een aanhanger van president Donald Trump op een campagnebijeenkomst. Beeld REUTERS

Was het een afgang of een geslaagde politieke stunt? Democratische politici ontstaken donderdag unaniem in woede, toen bekend werd dat advocaat Rudy Giuliani naar Oekraïne zou gaan om er de herverkiezing van zijn baas Donald Trump te bevorderen. Een dag later zag hij toch maar van het plan af.

Giuliani zou in Kiev een toespraak houden voor een Joodse organisatie, maar als hij er toch was, wilde hij ook langs bij de onlangs verkozen president van Oekraïne, Volodimir Zelenski. Met een concreet verzoek: laat, als u eenmaal aangetreden bent, Oekraïense justitie opnieuw onderzoek doen naar gasbedrijf Burisma. En dan vooral naar een van de commissarissen van dat bedrijf, die een bekende naam draagt: Hunter Biden.

Met dat verzoek hoopte Giuliani natuurlijk een spaak in het wiel te steken van de campagne voor de Democratische nominatie voor het presidentschap van Joe Biden, de voormalige vicepresident van Barack Obama. En daar ging het net zo goed mee.

Hij had een vervelende start – de media doken meteen in de neerbuigende behandeling die Anita Hill in 1991 onder zijn leiding ten deel viel. Zij beschuldigde tijdens een openbare hoorzitting in de Senaat haar vroegere baas Clarence Thomas, die was genomineerd voor het Hooggerechtshof, van seksuele intimidatie.

Gevreesd tegenstander

Volgens de peilingen heeft Biden de grootste groep Democratische kiezers nog altijd achter zich. Naar verluidt is hij een van de Democratische gegadigden, die Donald Trump het meest als tegenstander vreest.

Over de Oekraïne-connectie van zijn zoon heeft Biden overigens wel iets uit te leggen. In 2016, toen hij nog vicepresident was, riep hij Oekraïne op een openbare aanklager te ontslaan, omdat die corrupt zou zijn. Dat gebeurde ook en door de opvolger van de aanklager werd vervolgens een onderzoek naar Burisma stopgezet.

De VS zijn niet het enige land, dat heeft aangedrongen op het vertrek van die aanklager, dus om Biden corruptie aan te wrijven gaat wat ver. Aan de andere kant had hij zich beter buiten een kwestie kunnen houden, die zijn zoon direct aanging.

Veel ernstiger dan deze eventuele misstap vinden de Democraten de actie van Giuliani. Het stof rond het rapport van speciaal aanklager Robert Mueller over de Russische inmenging in de verkiezingen van 2016 is nog niet neergedaald. De Democraten zijn op jacht naar meer gegevens en willen Mueller en betrokkenen laten getuigen in het Congres. 

Triomfantelijk

Maar Trump en zijn aanhangers roepen triomfantelijk dat speciaal aanklager Mueller in elk geval geen samenspanning heeft vastgesteld tussen de Trump-campagne en de Russen. Om dan vervolgens een buitenlandse regering te vragen om een onderzoek te doen dat de Democratische voorverkiezingen kan beïnvloeden, is zo niet illegaal, dan toch wel hondsbrutaal.

De Democraten waren dus laaiend. “We hebben nu wel genoeg van dit soort dingen gezien, Rudy Giuliani moet hier onmiddellijk mee kappen”, zei senator en presidentskandidaat Elizabeth Warren. En Congreslid Adam Schiff, voorzitter van de commissie voor de inlichtingendiensten, suggereerde zondag in een interview met tv-netwerk ABC dat in de Amerikaanse politiek veel mag, maar dat toch niet. “Je pijlen op de zoon richten, is een manier om je pijlen te richten op de persoon die de president ziet als zijn meest geduchte tegenstander. Laat de president dat vooral doen, maar vraag niet om de hulp van een buitenlandse regering.”

Illegaal zou het overigens niet zijn. Terwijl een buitenlander nog geen mok met de foto van een presidentskandidaat mag kopen, omdat dat financiële steun zou zijn voor een campagne, is het verstrekken van waardevolle informatie een grijs gebied. Volgens Schiff wordt het tijd om de wet op dat gebied  aan te passen.

Blij

De regering van Oekraïne is blij dat Giuliani van zijn bezoek afziet. Die wil Trump en zijn regering niet tegen zich in het harnas jagen, maar zal Trump ook niet openlijk willen helpen met zijn herverkiezing. Over een kleine twee jaar kan er zomaar weer een Democratische president in het Witte Huis wonen.

Giuliani zei vrijdag klaaglijk dat hij er in geluisd was – kennelijk door mensen in Oekraïne – en dat hij van de hele reis afzag. Het is overigens maar de vraag of hij er echt zo treurig om is. De kwestie van Hunter Biden, tot nu toe alleen besproken in rechtse media, is nu wel onder de aandacht gebracht van elke Amerikaan die de politiek een beetje volgt. En zelfs de suggestie dat daar iets fout zit, geeft dan toch alweer een fijn deukje in het imago van zijn vader.

Trouw-correspondent Bas den Hond (standplaats Boston) schrijft wekelijks een column over de Amerikaanse politiek. Meer columns leest u op trouw.nl/basdenhond

Lees ook:

Met Joe Biden (76) mengt zich nog een politieke opa in de Democratische verkiezingsstrijd

Nu Joe Biden zich officieel in de strijd heeft geworpen, dient de vraag zich aan: zijn hij en zijn voornaamste concurrent Bernie Sanders niet te oud om president te worden

Het is weer oorlog tussen Trump en de Democraten: wie gaat dit winnen?

Het Huis van Afgevaardigden en president Trump liggen op ramkoers over het vrijgeven van het volledige Mueller-rapport. Hoe eindigt dit?

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden