Oekraïne brengt Merkel en Hollande nader tot elkaar

Frans-Duitse as lijkt weer te werken, maar voor hoe lang?

Het broze akkoord over het conflict in Oekraïne is het resultaat van een uniek Duits-Frans initiatief. Die landen hadden er belang bij samen op te trekken.

Duitsland is de economische leider van Europa. En Frankrijk werpt zich, als geboorteland van de mensenrechten, graag op als de morele gids van de EU. Dat was, eenvoudig gezegd, de boodschap van president François Hollande toen hij zijn bijzondere Oekraïne-missie met de Duitse bondskanselier Angela Merkel vorige week aankondigde.

De Frans-Duitse as lijkt weer te werken, opeens wordt weer gesproken over 'Merkollande'. Lange tijd stond de relatie onder druk door de Duitse onvrede met het eeuwige Franse getreuzel om de staatsboekhouding op orde te brengen. Een terrein waarop Parijs en Berlijn kunnen samenwerken was meer dan welkom. De laatste tijd reikte Merkel 'Lieber François' dan ook nadrukkelijk de hand. Volgens het Elysée-paleis hadden zij en Hollande de afgelopen drie weken dagelijks contact over de toestand in Oekraïne.

Vanaf het begin van de crisis had Merkel nog een goede reden Hollande te betrekken bij haar pogingen om met Vladimir Poetin om de tafel te gaan. Een tête-à-tête met de Russische president zou in de landen tussen beide grootmachten slechte herinneringen boven brengen aan de tijd dat zij in de tang werden genomen door Hitler en Stalin.

Ook de aanslagen van Parijs in januari hebben bijgedragen aan een verbetering van de relatie. 'Historisch', zo noemden de Duitse kranten Süddeutsche Zeitung en Bild de foto waarop Merkel haar hoofd even op de schouder van Hollande liet rusten, in een poging hem te troosten, zo leek het. Merkel was een van de eersten die Hollande belde na het bloedbad om hem te verzekeren van haar steun, 'wat je ook gaat doen'. En in de Bondsdag, op 15 januari, verklaarde Merkel die anders wars is van pathos: "Wij zijn ons ervan bewust dat in de huidige wereld het lot van Duitsland onlosmakelijk met dat van Frankrijk verbonden is."

Behalve Oekraïne en de radicale islam brengt de verkiezingsoverwinning van Alexis Tsipras in Griekenland - na een openlijk Germanofobe campagne - de Fransen en Duitsers dichter bij elkaar. Berlijn vreesde even dat Parijs de verleiding niet zou kunnen weerstaan om een linkse alliantie te vormen tegen de 'budgettaire orthodoxie' van Berlijn. Merkel kan Athene niet streng toespreken vanwege de anti-Duitse stemming in een land dat herstelbetalingen eist voor de Duitse bezetting in de Tweede Wereldoorlog.

Tot opluchting van Merkel liet Hollande Tsipras in Parijs weten dat de begrotingsafspraken gerespecteerd moeten worden. En dat hij veel te winnen zou hebben bij een snelle ontmoeting met Merkel.

De vraag is hoe lang het nieuwe elan in de Frans-Duitse samenwerking standhoudt. De Franse Rekenkamer wees er gisteren opnieuw op dat de pogingen van de regering om in 2015 uit de rode cijfers te komen onvoldoende zijn. De regering wil 21 miljard euro korten op de uitgaven, maar onduidelijk is hoe.

Dat maakt het onwaarschijnlijk dat Frankrijk aan de normen voor de hoogte van het begrotingstekort en de staatsschuld zal voldoen. Nieuwe spanningen zullen daarom ongetwijfeld spoedig het licht gaan zien.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden