Opinie

Oekraïense strijd is nu onze strijd geworden

Op een bord in de buurt van het rampgebied wordt de Oekraïense president Porosjenko terrorist genoemd. Beeld reuters

ROEL VAN DUIJN   Russische media geven wel een heel sterk gekleurd beeld van het neerschieten van de MH17 en de Nederlandse media zijn te beleefd, merkt Roel van Duijn.

Nederland is nu in Poetins propagandaoorlog verstrikt. Want laten we ons niet door woorden als 'rebellen' of 'separatisten' misleiden? De Oekraïense regering heeft al sinds maanden duidelijk gemaakt dat 'de rebellen' zich niet zouden kunnen handhaven zonder de militaire, personele en politieke hulp van Poetin. Handlangers, niks 'rebellen'.

"Er moet een staakt-het-vuren komen", zegt Poetin. Ondertussen geeft hij zijn leger opdracht Oekraïense grensposten te veroveren en sluist hij tanks, antitankwapens, raketlanceerinstallaties het land binnen.

Geschiedvervalsing
Ontkennen en de ander de schuld geven. Hoe doe je dat, wanneer je zelf waarschijnlijk de schuldige bent? Poetins propagandaclub weet dat de sleutel daartoe acute geschiedvervalsing is. Dus klinkt het via alle Russische media nu eendrachtig dat de Oekraïeners het Maleisische vliegtuig hebben neergehaald. "Als provocatie." Dit laatste is een Russische standaardwending bij elke eigen wandaad. Maar de Russische televisiekijker en krantenlezer neemt het grif in zich op, merk ik zelfs in de steeds lastiger wordende gesprekken met mijn Russische vrienden.

Instant geschiedvervalsing, dat is de truc die nog gevaarlijker is dan alle Russische wapens, omdat die de Russen onbereikbaar maakt voor realistische informatie. Volgens de Russische media kan het niet zo zijn dat Russen een vliegtuig met 300 onschuldige buitenlanders hebben neergehaald. Het moet zo zijn dat de Oekraïeners dit gedaan hebben, ook al zeggen 'de fascisten' dat zij niet over dergelijke wapens beschikken.

Welk motief zou Oekraïne kunnen hebben om een Maleisisch vliegtuig, dat al bijna het land uitgevlogen is en vol zit met buitenstaanders, neer te halen? "Om ons de schuld ervan te geven", beweren separatisten. Maar zou dit niet een al te doorzichtig spel zijn geweest, waarmee Oekraïne zijn hele reputatie op het spel zet?

'Het rampvliegtuig'
Het lijkt waarschijnlijk dat het vliegtuig met de vele Nederlanders aan boord door een Russisch wapen is neergehaald. Tot anders is bewezen moeten we aannemen dat degenen die diezelfde week al enkele Oekraïense vliegtuigen uit de lucht hadden geschoten, dachten dat het ook nu om een Oekraïens toestel ging. Het oorspronkelijke, later weggehaalde bericht van commandant Strelkov op Russische sociale media, dat hij een Oekraïens vliegtuig had neergehaald, bevestigt deze sterke verdenking.

Alle signalen wijzen naar dezelfde daders. Al die daders zijn verbonden aan Poetin. Ik ben blij dat Rutte zich nu eindelijk kwaad maakt over de vertragingstactiek van Poetin. Maar Rutte en de Nederlandse media dragen door verhullend, al te beleefd taalgebruik ongewild ook bij aan de Russische propagandataal. Rutte spreekt over 'de crashplek' en de media hebben het over 'het rampvliegtuig'. Alsof het een technische of natuurramp betreft.

In 1983 vloog een Koreaans vliegtuig door een navigatiefout in het luchtruim van de Sovjet-Unie. Het Kremlin schoot het vliegtuig bij Sachalin met een raket neer. Alle 269 passagiers vonden de dood. De Sovjet-Unie ontkende eerst, zei dat het om een spionagetoestel ging en ten slotte dat het toestel het luchtruim was binnendrongen om te provoceren. Nooit heeft het Kremlin onomwonden toegegeven dat het zelf een rampzalige fout had gemaakt. De wetten van de Russische propaganda verbieden dat.

Beleefdheid laten varen
De harde werkelijkheid is dat wij ontkennende daders zullen moeten ontmaskeren, berechten en sanctioneren.

Het gaat nu om de bestrijding van een oorlogsmisdaad en het is tijd om alle beleefdheid te laten varen. Om te voorkomen dat zij nog veel meer onschuldige slachtoffers kunnen maken moeten wij alles op alles zetten om Oekraïne te steunen in zijn strijd tegen de moordenaars van onze kinderen, onze wetenschappelijke onderzoekers, onze vakantiegangers.

Nu is hun strijd onze strijd.

Roel van Duijn: ex-politicus, getrouwd met een Russische vrouw

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden