Obama winnaar Nobelprijs voor de vrede

(AP) Beeld
(AP)

Barack Obama krijgt de Nobelprijs voor de vrede. Het Noorse Nobelcomité eert de Amerikaanse president vanwege zijn ’uitzonderlijke inspanningen ter versterking van de internationale diplomatie en de samenwerking tussen de volkeren’. „Slechts zeer zelden heeft iemand in dezelfde mate als Obama de aandacht van de wereld gegrepen en zijn bevolking hoop gegeven op een betere toekomst", zei het Nobelcomité in een verklaring.

Van onze redactie buitenland

De keuze van het comité is opmerkelijk, omdat Obama volgens critici tot nu toe weinig resultaten kan laten zien. Politici die eerder wonnen kregen de prijs na een langdurige carrière als bemiddelaar (Jimmy Carter, Martti Ahtisaari) of na het sluiten van een belangrijk akkoord (zoals de Noord-Ieren Trimble en Hume, de Israëliërs Peres en Rabin samen met de Palestijn Arafat, of de Zuid-Afrikanen Mandela en De Klerk). Het Nobelcomité beloont bovendien vaak iets minder prominente personen die zich inspannen voor het oplossing van een conflict of het aan de orde stellen van mensenrechten, minderhedenkwesties of ecologische problemen.

Obama valt in geen van deze categorieën. Maar de toekenning past op zich wel binnen de doelstelling van de prijs. De Zweed Alfred Nobel wilde er een persoon of instelling mee belonen die zich op buitengewone wijze inzet voor het bevorderen van vrede en ontwapening. Kennelijk vindt het comité dat Obama daaraan voldoet. Zo heeft Obama aangegeven te streven naar nucleaire ontwapening, wil hij praten met Iran (na een jarenlang isolement door de VS), heeft hij de afbouw van VS-troepen in Iran versneld, gaat hij Guantánamo sluiten, heeft hij de VS weer zitting laten nemen in de VN-Mensenrechtenraad, wil hij maatregelen tegen opwarming van de aarde, heeft hij met een toespraak in Egypte geprobeerd de islamitische wereld de hand te reiken, et cetera. Het Nobelcomité zegt in wezen tegen de machtigste man op aarde: Ga zo door.

Een andere reden is vermoedelijk dat Obama vooral iemand níet is: George Bush. Sinds Obama’s voorganger in 2001 aantrad, toonde het comité met de toekenning van drie Nobelprijzen de weerzin tegen Bush. De eerste was de prijs voor ex-president Jimmy Carter (2002), die zich fel keerde tegen een mogelijke Irak-oorlog. Daarna volgde Mohammed ElBaradei en zijn Internationaal Atoomenergie Agentschap (2005), een van de VN-clubs die door Bush een tijdlang is verfoeid als ineffectief, en tenslotte Al Gore met het klimaatpanel IPCC (2007), die hard willen ingrijpen tegen opwarming van de aarde waar Bush weinig in zag. In de toekenning van de prijs aan Obama proef je de opluchting over het einde van het Bush-tijdperk.

Obama is na Theodore Roosevelt in 1906 en Woodrow Wilson in 1919 de derde zittende Amerikaanse president die de Nobel-vredesprijs wint. De prijs en een cheque ter waarde van omgerekend een miljoen euro worden op 10 december, de sterfdag van Alfred Nobel, in de Noorse hoofdstad Oslo uitgereikt.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden