Nu gamen, straks een inbraak, dan moord

Daders van nu zijn jong en onbesuisd en het geweld is buitensporig

Het begon met een snelle BMW, door de politie gespot op een parkeerplaats ergens in het land. De auto was in Amsterdam gestolen en de kentekenplaten ook. Toen de politie ook nog automatische wapens in de auto ontdekte, wist ze genoeg. Ze kreeg de auto open, maakte de wapens onklaar en hield de auto in de gaten.

Weken later was het zover. In de nacht van zaterdag op zondag begin februari reden twee jongens, 20 en 21 jaar, met de auto naar Amsterdam, gevolgd door de politie. Onderweg sloot een andere auto zich aan, met nog twee jonge mannen. Op weg naar een liquidatie, daar was de politie wel zeker van.

Vlak nadat de twee auto's de snelweg afgingen, werden ze klem gereden. Een van de jongens stapte uit met een wapen en werd neergeschoten, een ander werd op de vlucht door een politiehond gegrepen, alle vier werden ze gearresteerd.

"We weten meer liquidaties niét te voorkomen dan wel", zegt Jeroen van Berkel, officier van justitie bij het parket Amsterdam, "maar deze dus wel". Hoe bijzonder ook, toch geeft deze zaak ook inzicht in al die liquidaties die wél gewoon doorgingen.

Want Amsterdam wordt geteisterd door liquidaties in het criminele circuit. De eerste uitbarsting deed zich in december 2012 voor in de Staatsliedenbuurt, waar twee jonge mannen werden doodgeschoten. De achtergrond daarvan was een ruzie rond een partij drugs, een half jaar eerder. Daarna is het niet meer rustig geworden.

Deze liquidatiegolf verschilt nogal van de golf rond 2000, toen bekende criminelen als Cor van Hout gedood werden. De daders zijn meestal jong en onbesuisd en het geweld is vaak buitensporig. De kogels vliegen wild in het rond, vaak middenin woonbuurten. Intussen zijn er al drie slachtoffers gevallen die waarschijnlijk niets met die onderwereldoorlog te maken hebben, maar per abuis zijn gedood.

Aanvankelijk leek het erop dat vooral jonge Marokkaanse criminelen uit verschillende kampen elkaar te lijf gingen - vandaar dat er al gauw gesproken werd van de 'Maroc War'.

Maar zo overzichtelijk als het leek, is het allang niet meer. Want kampen wisselen voortdurend en van een aantal liquidaties van de afgelopen maanden is sowieso onduidelijk of ze wel met de 'Maroc War' verband houden.

De politie maakt overuren. Twee daders van de moorden in de Staatsliedenbuurt zijn al veroordeeld. Maar het einde van de liquidatiegolf lijkt niet in zicht.

"We zijn niet ontevreden over de resultaten die we boeken", zegt Hanneke Ekelmans, hoofd opsporing van de Amsterdamse politie. "Maar de impact is zo groot dat we vinden dat er meer verwacht mag worden."

Politie en justitie lieten bij de presentatie van hun bevindingen, gisteren, de kans niet voorbijgaan om ook eens een succes te melden. Die vier jonge mannen die nu zijn aangehouden, zijn allen Amsterdammers van Marokkaanse komaf. De politie kende hen al, maar niet uit het circuit dat zich bezighoudt met liquidaties. Dat is kenmerkend voor wat er aan de hand is, zeggen Ekelmans en Van Berkel: er is een voortdurende aanwas van nieuwe, inwisselbare jongemannen die worden ingezet voor het uitvoerende werk. Van vroegere liquidaties is bekend dat er bedragen boven de ton mee gemoeid waren, maar deze jongens laten zich soms al voor een paar duizend euro op pad sturen. "Het zijn jongens die de ene avond nog zitten te gamen op de bank", zegt Ekelmans, "de volgende avond plegen ze een inbraak en weer later zijn ze betrokken bij een liquidatie." En dat is precies de reden dat het voor de politie zo lastig is ze in beeld te krijgen en te houden.

Liquidaties in 2015

14 januari: Beyhan Demirci (60) wordt doodgeschoten terwijl ze op haar balkon in Geuzenveld staat. Waarschijnlijk een vergissing: de politie kende haar niet als crimineel, haar schoonzoon wel.

28 januari: In Osdorp wordt de Ghanees Augustine Nyantakyi (37) doorzeefd met kogels. De politie houdt er serieus rekening mee dat hij niet het doelwit was.

4 februari: Ron Nyqvist (46), net vrij na twintig jaar cel, wordt dood gevonden in Osdorp. Waarschijnlijk is het zelfmoord.

8 februari: Mario Magan Tier (45), van Spaans-Nederlandse komaf en verdacht van drugshandel, wordt doodgeschoten.

10 februari: in Zuidoost wordt Siegmar Flaneur (24) doodgeschoten. Hij was een bekende van de politie, maar niet vanwege zware criminaliteit.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden