Nu de vrede dreigt, neemt de onrust toe

Onderhandelingen met PKK wekken woede onder Turken

Het vredesoverleg tussen de Turkse overheid en de Turks-Koerdische leider Abdullah Öcalan begint zijn tol te eisen. Een paar weken geleden was er al een lynchpoging op een aantal Koerdische parlementariërs. En afgelopen zondag vielen woedende voetbalsupporters in Istanbul een groep demonstrerende Koerdische vrouwen aan.

De aanval van de fans van voetbalclub Bursaspor kwam eigenlijk voort uit een samenloop van omstandigheden. De vrouwen, die tegen mannelijk geweld protesteerden, hadden het plein van de wijk Kadikoy uitgekozen voor hun betoging. En toevallig speelde op die dag Bursaspor tegen Fenerbahce, de club van die wijk. De Bursa-fans belaagden de vrouwen, terwijl ze luidkeels op Öcalan en zijn Koerdische Arbeiderspartij PKK scholden. Bij de aanval raakten twee vrouwen zwaargewond.

Veel Turken haten Öcalan hartgrondig, ondanks de recente toenadering. Ze vrezen voor zijn vrijlating. De dreigende vrede willen ze al op voorhand frustreren.

Zoals de 22-jarige Naci die op de dag van de schermutselingen graag in Kadikoy had willen zijn om mee te vechten. Hij werkt bij een autobandenverkoper en kijkt woedend uit zijn ogen. Bij het verwisselen van de autoband brandt de sigaret tussen zijn dunne lippen. "Ik kan wel raden wat die vrouwen daar allemaal stonden te roepen", zegt hij. "Ze hebben de jongens vast uit hun tent gelokt. Bij mij halen ze ook het bloed onder mijn nagels vandaan door op de televisie de hele tijd 'geachte heer Öcalan' te zeggen. Waarom zijn duizenden Turkse soldaten gestorven, als de regering later alsnog met die terrorist zou gaan praten?"

Sinds de onderhandelingen zijn begonnen om de gewapende strijd van de PKK te beëindigen, gonst het in Turkije van de geruchten. Want, in ruil waarvoor gaat de PKK de wapens neerleggen? Krijgen de Koerden autonomie? Is Turkije straks geen eenheidsstaat meer? Komt Öcalan soms vrij?

De autoband is inmiddels verwisseld. Naci geeft flink gas en zegt: "Ik begrijp dat de regering af wil van de oorlog in het zuidoosten van het land. Maar als ze die terrorist vrijlaten, zullen ze pas merken wat echte oorlog is. Het hele land wordt dan in de fik gezet."

In de stad Sinop aan de Zwarte Zee leek het drie weken geleden al uit de hand te lopen. Net nadat bekend werd dat er vredesgesprekken zouden plaatsvinden met de PKK-leider, ging een delegatie van de Koerdische partij BDP naar het Turkse noorden om een begin te maken met de 'grote dialoog' tussen de Turken en de Koerden. Maar in plaats daarvan moesten de BDP'ers negen uur lang in een hotel schuilen voor hun leven. De Koerden werden in de avonduren via een achterdeur weggeloodst en in pantserwagens de stad uitgereden. De grote, woedende menigte stond toen nog voor het hotel met knuppels te zwaaien en leuzen tegen de PKK te roepen.

De boosheid van de Turken manifesteert zich de laatste dagen ook op internet. Op een populaire spotprent loopt premier Erdogan op lijkkisten van dode Turkse soldaten; in de verte lonkt 'vrede'.

Ahmet Salih, een Turkse student economie die in het winkelcentrum een broodje vis naar binnen werkt, verwacht dat alles afhangt van het lot van Öcalan. "Er is zo weinig bekend over de onderhandelingen. Ik denk dat mensen vooral daar kwaad over zijn. Stel dat Öcalan wordt vrijgelaten, dan barst hier echt de hel los."

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden