NS is nog steeds het spoor bijster met hogesnelheidslijn

Roger van Boxtel, CEO van de NS.Beeld © Dijkstra b.v.

De NS presteren nog altijd niet goed genoeg op de hogesnelheidslijn. Toch vindt topman Roger van Boxtel dat het spoorbedrijf na de crises van de afgelopen jaren voldoende orde op zaken heeft gesteld. Hij richt de blik weer naar buiten en roept op tot grootschalige investeringen van de overheid in de Nederlandse mobiliteit.

“We hebben minimaal 1 miljard euro per jaar extra nodig om te voorkomen dat we de concurrentie verliezen van steden als Londen en Parijs als het gaat om bereikbaarheid”, zei Van Boxtel vandaag bij de presentatie van de jaarcijfers van het spoorbedrijf. “Nu is er eigenlijk alleen nog geld voor onderhoud, nauwelijks voor nieuwe projecten. Denk aan metro-achtige oplossingen tussen steden.” Van Boxtel hoopt dat zijn boodschap wordt opgepikt door de partijen die na de verkiezingen een regeerakkoord sluiten. “Anders dreigt er zowel op de weg als op het spoor een verkeersinfarct.”

Alles onder controle

Het spoorbedrijf werd de afgelopen jaren geplaagd door het debacle rond de hogesnelheidstrein Fyra, die wegens mankementen na een paar weken al van het spoor werd gehaald, en door de fraudeaffaire bij de aanbesteding van het regionaal vervoer in Limburg. Daarbij kwam dat de NS de groei van het aantal reizigers aanvankelijk te laag inschatten, waardoor reizigers werden geconfronteerd met overvolle treinen.

Volgens Van Boxtel heeft het bedrijf nu alles onder controle. “Vorig jaar hebben we gebruikt om de crises op te lossen. We zijn ‘back on track’. En je ziet dat ook terug in onze resultaten.” Van Boxtel wijst op de punctualiteit die is toegenomen van 91,0 naar 91,3 procent en op de klanttevredenheid, die met 3 procent steeg naar 77 procent. “We presteren beter en hebben ook weer meer krediet opgebouwd bij de reiziger.”

Onvoldoende

Toch voldoen de NS niet volledig aan de vervoersopdracht die zij van het ministerie van Infrastructuur en Milieu hebben gekregen. Op twee van de twaalf punten scoort de NS onvoldoende. Zowel de punctualiteit als de vervoerscapaciteit op de hogesnelheidslijn is ondermaats. Maar Van Boxtel stelt dat de NS en ProRail daar niet zo veel aan kunnen doen. Hij verwijst daarbij naar een rapport van een extern bureau dat dit inderdaad vaststelde. “De HSL is nu eenmaal een kwetsbaar traject. Dat neemt niet weg dat we samen met de ProRail bezig zijn met een verbeteraanpak.”

De NS maakten met 212 miljoen euro meer winst dan over 2015, maar dit was vooral te danken aan een eenmalige meevaller van 117 miljoen euro uit de verkoop van panden op stationslocaties. Het onderliggende resultaat daalde van 234 miljoen euro in 2015 naar 145 miljoen euro in 2016. Weliswaar steeg de opbrengst door een toename van het aantal reizigers, maar het resultaat werd negatief beïnvloed door hogere kosten voor het personeel en voor het gebruik van het spoor.

De drukte hebben de NS aangepakt door extra treinen te bestellen. 30 van de 58 sprinters die met spoed zijn besteld, rijden inmiddels op het spoor. Dit jaar gaat de rest rijden en volgend jaar moet een andere bestelling van 118 nieuwe sprinters worden opgeleverd.

Staan in de spits blijft

Desalniettemin wil Van Boxtel niet beloven dat iedereen altijd een zitplaats kan vinden in de trein. “Staan in de spits blijft. Ik ga niet de verwachting wekken dat iedereen altijd kan zitten. Maar bedenk: staan in een rijdende trein is beter dan zitten in een stilstaande file.”

Het resultaat van NS-dochter Abellio, dat reizigersvervoer verzorgt in het Verenigd Koninkrijk en Duitsland, bleef stabiel. De buitenlandse activiteiten zijn behoorlijk belangrijk voor het spoorbedrijf. Dat blijkt wel uit de verwachting van financieel topman Bert Groenewegen. Hij voorspelt dat de opbrengsten van de Duitse en Britse concessies in 2021 hoger zijn dan de opbrengsten van het reizigersvervoer van de NS. 

Ontslagvergoeding

Twee topmanagers van de NS kregen vorig jaar bij hun vertrek samen bijna 566.000 euro aan ontslagvergoeding mee, zo bleek vandaag uit het jaarverslag van de NS. De managers zaten niet in de raad van bestuur, maar hadden wel ‘sleutelposities’ binnen het spoorbedrijf.

De hoge ontslagvergoedingen hebben tot verontwaardigde reacties geleid van het CDA en de SP. Eerder vertrok topman Timo Huges met een ontslagvergoeding van 175.000 euro. Dit leidde tot grote ophef, omdat Huges ervan wordt verdacht betrokken te zijn geweest bij de fraudeaffaire van een NS-dochter in Limburg. 

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden