Nova cantica uit Aquitanië

Naar Aquitanië, Zuidwest-Frankrijk, voeren Benjamin Bagby en Barbara Thornton ons op hun cd SHINING LIGHT. Uit de monden van de zangers van het ensemble Sequentia klinken ons gezangen tegemoet, die ontstonden en gecultiveerd werden gedurende de twaalfde eeuw in kloosters. 'Lux refulget', 'stralend licht', zo roept het eerste nummer ons tweestemmig toe. En zo is de zang van Sequentia, dat fenomenale instituut voor middeleeuwse, doorgaans vocale muziek, ontstaan in 1977: de vrouwen en mannen zingen met de kracht van lichtstralen.

Op elke plaat/cd die het ensemble parallel aan hun optredens (in het Festival Oude Muziek bijvoorbeeld) maakte, opende zich een rijke bron. Die uit Aquitaanse kloosters brengen ons in contact met een zangkunst die banden heeft met de beroemde troubadourkunst. De kalender van de christelijke feesten werd opgetuigd met talloze liederen in meerstemmige zettingen, zoals de lange tweestemmige lofzang voor het feest van Sint Nicolaas 'Cantu miro, summa laude' (met wonderbaarlijke zang, een loflied zonder weerga) laat horen.

De rijkste mogelijkheden bood, getuigde de keuze, de kersttijd. In rustige beweging van twee om en tegen elkaar in krinkelende mannenstemmen worden in een lange hymne de stralen van de 'ware zon' bezongen. Het gregoriaans was de basis voor de nieuwe composities, voor de nova cantica. Boven de gegeven melodie ontwikkelde zich een nieuwe, sterk versierde lijn. Hierin werd de virtuositeit ontwikkeld; de zangers in die cultuur deden niet onder voor de trapezewerkers van het belcanto van onze eigen tijd. Luister naar 'Benedicamus domino: Stirps Jesse florigeram'. De zegenspreuk wordt in lage, lange noten voorgedragen, waarboven een tenor verhaalt van de 'stam Jesse'. Schitterend is het eenstemmige, door vrouwen voorgedragen 'Resonemus hoc natali'. Deze muziek, die veel verder reikt dan een vrome kerstsfeer, resoneert inderdaad in je hoofd als Shining Light.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden