Norton vult choreografie met een anatomische les dans Onderhuidse korsten,kwabben en gezwellen van melaatse magiër

Nog op 16/17 dec.in Rotterdam, 4 jan. en 26,27, 28 jan.in Amsterdam, 22/23 jan. in Leeuwarden, 3/4 febr. in Leiden, 14 feb. in Zwolle, 17/18 feb. in Haarlem, 23 feb. in Utrecht.

Die stap van science naar stage lijkt groter dan hij is, want in essentie hebben doctoren en dansers veel met elkaar gemeen; allen willen achter de werkelijkheid van onderhuidse processen komen en dat onzichtbare leven blootleggen.

Dans mag dan wel op de constructie van uiterlijke schoonheid gebaseerd zijn, over de binnenkant van haar innerlijk moeten we ons beslist geen illusies maken. Ware slachtingsmechanismen, maar ook gezwel- en schimmelvormingen, spelen zich in en via het dansersvlees af.

Het scalpeermes dat Norton als choreograaf hanteert heet isolatie- en deconstructie methode. Nu eens snijdt zijn mes vlijmscherp diep in het vlees, dan weer zwaait het botten krakend vervaarlijk in het rond. Het resultaat heet anatomische verwarring, of ook wel binnenste buiten gekeerde lichamelijkheid.

'Pork' noemde hij zijn nieuwste, avondvullende groepsdans voor zeven dansers, die donderdagavond in het Haagse CaDance Festival in première werd gebracht. Daarmee wordt overigens niet alleen varkensvlees of de digestie daarvan bedoeld. Pork is ook de Engelse uitdrukking voor 'to fuck or to kill somebody'. Als dood verspreidend vlees is 'Pork' dus ook dood vlees dat nieuw leven opwekt.

Opnieuw maakte Norton duidelijk tot die lichting choreografen te behoren die ontbinding, ontrafeling, ontmaskering, maar ook ontlading hoog in hun vaandel hebben staan. Hij onderscheidt zich daarbij door zijn drastische, extremistische benadering van het lichaam, door hieraan de meest onverwachte eisen te stellen. Deconditionering van aangeleerde vanzelfsprekendheden is zijn uitgangspunt.

Na zijn 'Judy's Croon', een Holland Festival-projekt bij het Nationale Ballet, is 'Pork' zijn tweede groepswerk. Door de tijdsduur van 75 minuten is het ook tamelijk hoog gegrepen. Belangrijk verschil met zijn vorige project vormen de dansers, met wie hij ditmaal op reis ging door het lichaam van de dans. Vooral Anne Affourtit en Mischa van Dullemen zijn reeds vertrouwd met zijn werkwijze, waarin zij van huid naar spier naar bot worden ontpeld, totdat er niets meer overblijft.

Maar ook in Gideon Obrazanek, Klaus Jurgens, Janine Dijkmeyer, Laura Moto vond hij markante danspersoonlijkheden. Elk punt in hun lichaam, van linkerooglid tot rechterpink moeten zij als het centrale uitgangspunt van hun fysieke projecties nemen, met als effect dat zij op de meest onverwachte punten en onvoorspelbare momenten door stroomschoten worden opgestuwd: een optrekkende rechterschouder kan zich in een uitstekende linkerenkel naar buiten priemen, maar even zo goed in een felle zijwaardse sprong die doorgolft in revolterende knieën.

Vooral de razende vaart en het drammende ritme dat de vleeskleurige danshompen over de withouten vloer van tien bij tien meter opjaagt, maken de eerste dertig minuten tot een keiharde smash. Het lijkt allemaal heel chaotisch en ongecoördineerd, maar schijnt bedriegt, want in 'Pork' zit wel degelijk een systeem, zelfs een theatrale structuur. Dat blijkt als Norton zelf verschijnt, in de gedaante van een smerig gezwel, een drillerige vetkwab of een schimmelkorst.

De choreograaf danst als melaatse magiër, die zich Doctor Divine alias Mister Latex noemt. Hij bewaart zijn chirurgische arbeid met behulp van een reflecterende tandartsspiegel, een stel Chinese eetstokjes en hompjes zwarte was voor het tweede deel. Alle vakkundig opgebouwde spanning wordt dan in een lange operatie onttakeld en ontbonden.

Helaas slaat alle opwinding dan om in het tegenovergestelde. Wat ons als beeldmateriaal wordt geserveerd is zelfs in de handboeken voor dermatologen ondenkbaar. De door Doctor Divine geïnfecteerde-behandelde dansers moeten lijdzaam de pest in hun vlees ondergaan. Wat anders zijn zij tot slot dan marionetten op een tinkelend melodietje. Overbodig voor Norton om in zijn lange, schreeuwerige monoloog de grote pest bij name te noemen.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden