Noord-Korea stuurt journalisten het bos in, of zet ze uit

De Noord-Koreaanse leider Kim Jong-un tijdens het zevende congres van de regerende Arbeiderspartij. Hij was al eerste partijsecretaris maar werd maandag door de ruim 3400 congresleden gepromoveerd tot voorzitter. Foto Kyodo viaBeeld reuters

In Noord-Korea is het belangrijkste politieke evenement in dik dertig jaar gaande, maar buitenlandse journalisten die zijn uitgenodigd om het grote partijcongres te verslaan hebben het nakijken. In plaats van een plek in de conferentiehal worden ze meegenomen op voorgekookte excursies. Een BBC-journalist maakt het niet meer mee. Hij werd vandaag het land uitgezet.

Noord-Korea heeft maar liefst 128 buitenlandse journalisten uit twaalf landen uitgenodigd om het bijzondere evenement te volgen. Een unicum, evenals het congres zelf.

Het is de eerste bijeenkomst die de regerende Noord-Koreaanse Arbeiderspartij houdt sinds 1980, en ook de eerste onder leiding van Kim Jong-un, de huidige sterke man van de communistische dictatuur.

Bijzonder inkijkje
De meeste buitenlandse journalisten verheugden zich op een bijzonder inkijkje in de volstrekt gesloten Noord-Koreaanse maatschappij, maar vanaf het begin - afgelopen vrijdag - komen zij bedrogen uit. De perstribune van de indrukwekkende hal van het zogeheten Cultuurhuis van 25 April, blijkt uitsluitend toegankelijk voor de staatsmedia.

De grote hal van het Cultuurhuis van 25 April in Pyongyang waar het zevende congres van de Noord-Koreaanse arbeiderspartij wordt gehouden.Beeld reuters

De buitenlandse tv-ploegen moeten verslag doen vanaf de straat voor de grote hal. Voor informatie over wat er binnen gebeurt zijn zij afhankelijk van de staatsmedia, die uren, of soms zelfs een dag later, met berichten komen. Elke journalist wordt bovendien op de voet gevolgd door een 'minder' (oppasser), die bewaakt of de berichtgeving aan Pyongyangs normen voldoet.

Gemor
Gemor alom onder de journalisten. Dat nog sterker werd toen de autoriteiten de media op geregisseerde excursies meevoerden naar allerlei modelbestemmingen van het regime. Zo was er de koperdraadfabriek, waar het personeel zei dat dankzij de grote leider zowel de productie als hun salarissen omhoog gaan. Er was een ritje in de nieuwste, volgens de autoriteiten volledig zelf geproduceerde, metro, en er waren kijkjes in een textielfabriek en op een kermis.

Journalisten werden vandaag meegenomen op een geregisseerde excursie aan een textielfabriek.Beeld ap

Over een kinderziekenhuis met veel moderne apparatuur berichtte BBC-journalist Rupert Wingfield-Hayes in een tv-reportage. Hem valt op dat de kinderen in de kliniek er "behoorlijk gezond uitzien", dat "er geen echte artsen in zicht" lijken te zijn en dat mensen weglopen als hij in de buurt komt, om geen vragen te hoeven beantwoorden. "Alles wat we zien lijkt voorgekookt te zijn", zegt de BBC-man.

Boze begeleiders
In een andere reportage waren de begeleiders van het BBC-team boos omdat de Britten een item wilden opnemen voor een standbeeld van Kim Il-sung, de grondlegger van Noord-Korea. "Ze vonden dat onze woorden over de grote leider niet erg respectvol waren", zei Wingfield-Hayes in het fragment.

Zijn verslagen liggen de autoriteiten kennelijk zwaar op de maag. Ze zijn een 'belediging van de waardigheid' van Noord-Korea, stelt Pyongyang, zonder details te geven over welke fragmenten het precies gaat.

'Kwaadspreken'
Naast het "verdraaien van feiten" heeft de BBC-journalist zich, volgens secretaris-generaal O Rong-il van het Noord-Koreaanse Nationale Vredescomité, ook schuldig gemaakt "aan kwaadspreken over het systeem en over de leiding van het land".

BBC-verslaggever Rupert Winfield-Hayes merkt in een van zijn reportages op dat de patiëntjes in een kinderziekenhuis in Pyongyang, dat de autoriteiten hem laten zien, er "behoorlijk gezond uitzien".Beeld screenshot BBC
Wingfiels-Hayes vanmiddag bij aankomt in de Chinese hoofdstad Beijing. Hij zei later met een verklaring te komen.Beeld reuters

Wingfield-Hayes werd afgelopen vrijdag op het vliegveld van Pyongyang aangehouden toen hij Noord-Korea volgens plan wilde verlaten omdat zijn reportagewerk met een delegatie van Nobelprijswinnaars erop zat. Hij werd vervolgens acht uur gedetineerd en verhoord, en moest daarna een verklaring met excuses ondertekenen.

Vandaag werd hij met de twee collega's van zijn cameraploeg Noord-Korea uitgezet. Van de autoriteiten mag hij nooit meer terugkomen.

(tekst loopt door onder foto)

De ruim 3400 gedelegeerden op het partijcongres klappen al vier dagen vrijwel onafgebroken voor hun grote leider.Beeld afp

Partij geeft Kim een nog hogere post
De regerende Noord-Koreaanse Arbeiderspartij heeft Kim Jong-un vandaag tijdens het zevende partijcongres gepromoveerd tot voorzitter, de 'hoogste post in de partij', aldus de staatsmedia. Kim was al eerste secretaris.
Het congres schaarde zich achter zijn beleid om de economie op te bouwen en de atoommacht 'in kwaliteit en kwantiteit' te versterken. De ruim 3400 gedelegeerden besloten dat atoomwapens alleen worden ingezet als de soevereiniteit door een andere atoommacht bedreigd wordt, een standpunt dat Kim afgelopen weekend ventileerde tijdens een urenlange toespraak.
Voor het eerst mocht maandag ook de buitenlandse pers de grote hal in: dertig journalisten mochten er tien minuten rondkijken. Het congres, dat afgelopen vrijdag begon, duurt vermoedelijk nog een paar dagen.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden