Nog altijd een onvolwassen klier

De ene na de andere artiest maakte dit jaar een comeback. Eminem voegt zich in het rijtje met een album waarop hij de klok terug probeert te zetten.

Justin Timberlake, David Bowie, Britney Spears, My Bloody Valentine. Zomaar wat artiesten die dit jaar een comeback maakten. En ze zijn niet de enigen. Na acht jaar afwezigheid vond het duo Daft Punk zichzelf afgelopen voorjaar opnieuw uit en ontketende en passant een discorevival. Het kan nog drastischer: voormalig Disneysterretje Miley Cyrus knipte haar lange lokken af en verscheen volledig naakt in haar video om van haar mierzoete imago af te komen. Hun succesvolle comebacks leken te danken aan een vernieuwing van hun oude geluid of uiterlijk.

En nu is er dan het nieuwe album van Eminem. Die gooide het over een andere boeg. Geen hippe make-over of nieuw genre, maar juist een terugkeer naar zijn roemrijke verleden. Na bijna tien jaar vol middelmatige albums, familieperikelen en een overwonnen pillenverslaving kondigde de rapper 'The Marshall Mathers LP 2' aan. De naam geeft al aan: Eminem wil de tussenliggende periode vergeten, de klok terugzetten, en een opvolger maken van zijn onovertroffen derde album uit 2000.

Held van boze tieners
'The Marshall Mathers LP' veroorzaakte dertien jaar geleden het nodige rumoer. Eminem was een homofoob, een vrouwenhater en vooral een slechte invloed voor zijn jongste fans, concludeerden tegenstanders. Tracktitels als 'Kill You', 'Criminal' en 'Drug Ballad' spraken voor zich, maar het schokkendste nummer was misschien wel 'Kim', waarop Eminem in detail fantaseerde over het vermoorden van zijn ex-vrouw. Ondertussen rapte hij ergens halverwege het album nog quasi-onschuldig: "I never knew I'd affect this kid/ I never knew I'd get him to hit this bitch".

Met deze mix van controverse, commercieel succes en zelfspot groeide Eminem uit tot de nieuwe held van een heel legioen aan verwarde, boze tieners. Die status wist hij maar een paar jaar te behouden, want op de albums die hij sindsdien uitbracht, ontbrak het aan dezelfde relevantie en honger.

Vanzelfsprekend laaide de belangstelling afgelopen zomer dus op, toen bleek dat Eminem zijn haar weer geblondeerd had en bezig was met een terugkeer naar zijn 'roots'. Het enthousiasme taande lichtelijk na het verschijnen van de eerste paar singles van het nieuwe album. 'Berzerk' en 'Survival' hadden weinig van de oude energie van de rapper en klonken overgeproduceerd. Was Eminem nog wel in staat om terug te grijpen naar zijn oude geluid?

'The Marshall Mather LP 2' bewijst van wel. Het album staat bol van gewiekste verwijzingen naar zijn voorganger. Was Eminem in 2000 zelf nog de Burger King-medewerker die in de uienringen van zijn klanten gorgelde, tegenwoordig wordt zijn eigen fastfood ondergespuugd: "I think my karma is catching up with me".

Het openingsnummer van de nieuwe plaat is een vervolg op de oude hitsingle 'Stan', waarin een fan zelfmoord pleegt, omdat Eminem zijn fanmail niet beantwoordt. In het aangrijpende 'Bad Guy' is het de broer van Stan die wraak neemt, door de rapper te ontvoeren en te vermoorden.

De rest van het album is minstens even grof. Eminem haalt als vanouds uit naar zijn afwezige vader, zijn ex, vrouwen, homo's en de media. Met dezelfde kunde toont hij ook aan tot zelfreflectie in staat te zijn. Zo noemt hij zichzelf een hypocriet, omdat hij wil dat zijn dochters goed behandeld worden, maar ondertussen zelf alle andere vrouwen haat. De oude Eminem, met al zijn tegenstrijdigheden, is terug.

Vrouwonvriendelijke teksten
Tegelijkertijd is het de vraag of de wereld daar nog op zit te wachten. Zijn homofobe, vrouwonvriendelijke teksten werden misschien door zijn fanschare geduld toen de rapper als twintiger doorbrak, maar zijn ze nog te verdragen nu hij een veertiger is?

Dat hij op 'Headlights' eindelijk excuses aanbiedt aan de vrouw die hij het vaakst belachelijk maakte in zijn teksten - zijn moeder - maakt weinig verschil: Eminem klinkt op zijn nieuwe album bij vlagen als de onvolwassen klier die hij dertien jaar geleden was. Grote kans dat zijn inmiddels volwassen fans hem al ontgroeid zijn.

Eerder dit jaar wisselde Miley Cyrus haar oude, brave fans in voor jongeren die zich wel in haar provocerende nieuwe imago kunnen vinden. Daft Punk wist een heel nieuw publiek voor zich te winnen door een immense zomerhit te scoren met 'Get Lucky'. Of Eminems comeback een nieuwe generatie getormenteerde tieners aan zich zal weten te binden, is nog maar de vraag.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden