Nobelprijs voor de Kunsten

Dit weekend draaide ik mijn favoriete Dylan-album: 'Time out of Mind'. Ik geloof niet dat het alleen vanwege de Nobelprijs was maar helemaal toevallig zal het niet geweest zijn. Prachtig zoals de oude bard eindeloos neuzelt en raspt over de liefde: 'I'm sick of love, I wish I never met you'.

Ik kan er geen genoeg van krijgen. Soms heb je daar behoefte aan na het Kings College Choir of Brahms Derde (Lange Frans maar dan andersom dus). O ja, wat ik van die Nobelprijs voor Dylan vind. 'Met het Oog op Morgen' belde me donderdag om er mijn licht over te doen schijnen maar ik was er nog niet uit en wimpelde ze af.

Nu weet ik het. Ik vind het prima. Sommige delen van de literaire wereld schijnen op hun kop te staan, die zagen een boze droom uitkomen, maar ik vind het best.

De vraag is eigenlijk of de Nobelprijs voor de literatuur nog wel de hoogste literaire orde is die je kunt krijgen. Ik voor mij beschouw de Pulitzer Prize of de Booker Prize als waardevoller schrijverslintjes. Komt misschien omdat de goede Alfred Nobel in de stichtingsakte het woord 'idealistisch' liet vallen, bekroonde literatuur moest iets idealistisch hebben. Nou, dat hebben de meeste schrijvers helemaal niet meer en die het wel hebben, leveren vaak niet het beste spul af. Zo kregen fantastische maar niet erg idealistische schrijvers als Vladimir Nabokov en Jorge Luis Borges de Nobelprijs nooit omdat ze de kleine lettertjes kennelijk niet gelezen hadden. En nu dus Bob Dylan wel.

Is het een degradatie van de prijs? Welnee, het is een transformatie, een signaal dat niet alleen de ijskappen smelten maar ook de top van de Parnassus aan verandering onderhevig is. Met de toekenning aan een groot liedjesschrijver geeft het Nobelprijscomité te kennen dat het niet langer om zuivere literatuur gaat maar net zo goed om andere kunsten. En daar ontbrak het tot nu toe aan. Waarom wel schrijvers die prijs gunnen en niet schilders of componisten? Misschien beschouwde Alfred Nobel in zijn tijd de literatuur als de hoogste kunst maar dan is het aan zijn uitvoerders om dat idee te achterhalen, zoals ze ook onderweg de Economie als deelnemer verwelkomden toen die belangrijker bleek dan Nobel kon bevroeden. Als volgend jaar Philip Roth of Haruki Murakami alsnog die Nobelprijs voor literatuur mag ophalen, zal misschien blijken dat Dylan een incident was, doorgedrukt door een paar ouwe hippies die hun kans eindelijk schoon zagen, maar ik hoop dat het een andere kant op gaat, dat ook Ai Wei Wei hem kan krijgen of Philip Glass. De kunsten zijn de reddingsboeien in een wereld waar verder niet veel moois over valt op te merken, de exotische materiaaltoestanden en de moleculaire machines van de wereldcultuur.

Dus goed dat Bob Dylan, een van de iconen van onze epoche die kunstprijs heeft gekregen, als eerste.

Hij had er zelf niks over te melden, begrijp ik, en ook dat waardeer ik. Misschien dat hij bij de uitreiking zonder verder commentaar 'The Times They Are a-Changing' zal zingen want zo is het en hij wist dat al toen het allemaal nog moest gebeuren.

undefined

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden