Nieuwsuur: 'Bonnetje Teevendeal moest zoek blijven'

Fred Teeven stapte op als staatssecretaris toen het 'bonnetje' in maart 2015 werd gevonden. Dat had al maanden eerder gevonden kunnen worden. Beeld ANP
Fred Teeven stapte op als staatssecretaris toen het 'bonnetje' in maart 2015 werd gevonden. Dat had al maanden eerder gevonden kunnen worden.Beeld ANP

ICT-ambtenaren die al wisten waar het 'bonnetje' van de Teevendeal zich bevond, kregen van hogerhand opdracht om het bonnetje niet daadwerkelijk bruikbaar te maken. Dat stelt het televisieprogramma Nieuwsuur.

Volgens Nieuwsuur wisten medewerkers van de Gemeenschappelijke Dienst ICT al in 2014 waar het bonnetje zich bevond. Om het bruikbaar te maken, moesten oude computerbestanden hersteld worden. Maar deze herstelwerkzaamheden moesten op 5 juni 2014 gestaakt worden, blijkt uit een e-mailwisseling van de ICT'ers. Wie hiertoe opdracht gaf, moet nog onderzocht worden.

Negen maanden na de opdracht, in maart 2015, onhulde Nieuwsuur de betalingsdetails van het bonnetje. Daarna werden de herstelwerkzaamheden alsnog uitgevoerd en werden ook al snel de betalingsgegevens gevonden. Staatssecretaris Fred Teeven van Justitie stapten op, net als minister Ivo Opstelten. Zijn opvolger, minister Van der Steur, gaf de ICT-afdeling er vervolgens de schuld van dat het bonnetje pas laat is gevonden. "Dat had een jaar eerder gekund, als ze de juiste mensen op de ICT hadden gehad. Daar zat natuurlijk de fout die is gemaakt", zei Van der Steur vlak in het laatste debat over de deal, voor de Kerst van 2015.

Doofpot
Marten Oosting, de voorzitter van de commissie die onderzoek deed naar de Teevendeal, stelt nu dat er sprake is van een doofpot. "Mij dunkt dat kan worden gesproken van een doofpot als beschikbare informatie bewust wordt achtergehouden", liet Oosting weten aan Nieuwsuur. Hij benadrukt dat zijn commissie inzage heeft gehad in e-mailbestanden en dossiers van betrokken medewerkers van het ministerie van veiligheid en justitie. Daarin werd niets aangetroffen dat wijst op een verzoek of opdracht tot het stopzetten van de zoekactie. Oosting vroeg medewerkers van het ministerie ook om vertrouwelijk informatie te verstrekken aan de commissie. "Van die uitnodiging werd geen gebruikgemaakt.''

Oosting wil nu antwoord wil op een aantal vragen. "Wie beschikte over de bewuste informatie en met wie is die gedeeld?" Ook wil hij weten wie het besluit genomen heeft om het onderzoek naar het bonnetje te stoppen. "En wie zijn vervolgens in kennis gesteld van het aanhouden van dit onderzoek?'' De commissie-Oosting gaat het onderzoek in opdracht van het ministerie van veiligheid en justitie heropenen, schreef minister Ard van der Steur vandaag in een brief aan de Tweede Kamer.

null Beeld anp
Beeld anp

Reacties
De partijen in de Tweede Kamer reageren vandaag in duidelijke bewoordingen op het nieuws. "Waarschijnlijk dus toch een doofpot. Zo kwalijk en schadelijk. Opnieuw onderzoek en dus ook debat'', zo meldt CDA-Kamerlid Madeleine van Toorenburg op Twitter.

Jeroen Recourt van regeringspartij PvdA: "Het is om moedeloos van te worden. We hebben uitvoerig gedebatteerd over deze zaak, een onafhankelijke commissie heeft onderzoek gedaan en er is een minister op afgetreden. En nu lijkt de modderpoel bij het ministerie weer groter te zijn dan die al was. Deze nieuwe onthullingen moeten opnieuw worden uitgezocht door een onafhankelijke commissie, en zo snel mogelijk."

Ook GroenLinks wil opheldering op korte termijn. "Het lijkt wel Groundhog Day: keer op keer hoort de Kamer blijkbaar alleen via de media de waarheid'', zegt Tweede Kamerlid Liesbeth van Tongeren. "Dit is al de derde keer dat minister Van der Steur iets zegt, om later toe te geven dat hij de feiten niet voldoende kende. Dit is alles behalve fraai en vraagt een stevige uitleg van de minister. GroenLinks wil snel een debat met Van der Steur om er achter te komen wie precies wanneer waarvan op de hoogte was, wie de opdracht gaf om de zoektocht naar het bonnetje stil te leggen en waarom dit met de onderzoekscommissie noch met de Kamer gedeeld is. Ik ben benieuwd hoe Van der Steur dit gaat uitleggen."

Geert Wilders van de PVV schrijft op Twitter: ,,Wat een enorme puinhoop weer op Justitie, wat een onbetrouwbaarheid en bedrog, het is tijd voor verkiezingen!''

D66 richt de pijlen op Van der Steur en Rutte. ,,We willen weten wie de ambtenaren hebben gestopt bij het vinden van het bonnetje van de Teeven-deal. En waarom is er nog eens 50.000 euro tegen aangegooid voor een ICT-bedrijf om het systeem op te starten als ambtenaren het zelf al konden?'', aldus D66-leider Alexander Pechtold. ,,En we willen een debat, ook om Rutte te vragen hoe hij de informatievoorziening van dit ministerie op orde gaat brengen.''

Motie van afkeuring
Halverwege december steunde bijna de hele oppositie een motie van afkeuring, die de ChristenUnie had ingediend over het beleid dat het kabinet voerde rond de Teevendeal. Na een keihard debat werd de motie verworpen met 65 voor- en 77 tegenstemmen.

De coalitiepartijen VVD en PvdA namen genoegen met de erkenning van Rutte, minister Van der Steur en staatssecretaris Klaas Dijkhoff dat zij fouten hadden gemaakt. Voor de coalitie was belangrijk dat er lessen worden getrokken uit de conclusies van de commissie-Oosting, die onderzoek had gedaan naar de deal. Rutte noemde het debat het zwaarste uit zijn dertienjarige politieke loopbaan.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden