Nieuwe wet moet voorkomen dat mensen steeds dieper wegzakken in schulden

Staatssecretaris Jetta Klijnsma: 'Ook al zitten ze op het absolute minimum, mensen moeten wel kunnen leven.' Beeld anp
Staatssecretaris Jetta Klijnsma: 'Ook al zitten ze op het absolute minimum, mensen moeten wel kunnen leven.'Beeld anp

De regels voor schulden moeten eenvoudiger. Dat voorkomt dat tienduizenden mensen steeds dieper in de problemen komen; aan alle kanten wordt er beslag gelegd op het kleine beetje geld dat zij nog hebben.

Het is nu te ingewikkeld om het bedrag te bepalen dat zij minimaal mogen houden om van te leven. Staatssecretaris Jetta Klijnsma van sociale zaken schreef gisteren aan de Tweede Kamer dat het beter moet.

De belangrijkste verandering wordt dat schuldenaars zelf niet of nauwelijks gegevens meer hoeven aan te leveren om het bedrag vast te stellen waarop geen beslag kan worden gelegd. Klijnsma wil de wetswijziging die daarvoor nodig is volgend jaar met de Tweede en Eerste Kamer bespreken. Dan kunnen de nieuwe regels op 1 januari 2017 ingaan.

Te laag
Hoeveel mensen exact steeds verder in de penarie raken door schulden is onbekend. Klijnsma noteert in haar brief dat gerechtsdeurwaarders al jaarlijks 400.000 keer beslag leggen. De Belastingdienst is goed voor 150.000 keer. Bij één persoon kloppen vaak meerdere instanties aan. Er loopt nog een onderzoek naar mensen met schulden.

Het ministerie van sociale zaken schat dat in meer dan de helft van de gevallen het inkomen waarop geen beslag gelegd mag worden te laag wordt vastgesteld. Dit leidt ertoe dat mensen te weinig geld overhouden om van te leven en zelfs verder in de schulden raken.

Klijnsma zei gisteren in een toelichting op haar voorstel: "Ze raken niet zomaar in die situatie. Vaak kunnen zij hun zaken niet op een rijtje houden. Dus vinden zij het ook moeilijk om alle informatie bij elkaar te sprokkelen zodat zichtbaar wordt hoeveel geld zij werkelijk hebben en op welk deel van het inkomen geen beslag gelegd kan worden. Dit is mij een doorn in het oog. Ook al zitten ze op het absolute minimum, mensen moeten wel kunnen leven".

Een vast bedrag

Wat is het bedrag dat schuldenaren minimaal moeten overhouden om van te leven en waarop geen beslag gelegd mag worden door de schuldeiser? Nu wordt dat bedrag, de zogeheten beslagvrije voet, berekend via een ingewikkelde formule, waarbij naast inkomen en leefsituatie ook zorgtoeslag en woonlasten een rol spelen. Veel gegevens moeten schuldenaren zelf aanleveren. Dat doen zij vaak niet. Het is te ingewikkeld. Daardoor wordt de beslagvrije voet in meer dan de helft van de gevallen te laag vastgesteld.

Bij het nieuwe systeem dat Klijnsma voorstelt, wordt alleen gekeken naar het inkomen en de leefsituatie. Deze gegevens zijn bekend bij de gemeente, de werkgever of de uitkeringinstantie. Toeslagen blijven buiten beschouwing.

Bijvoorbeeld: iemand is alleenstaand en heeft een inkomen van meer dan 1625 euro netto. Dan wordt het bedrag waarop geen beslag gelegd mag worden 1275 euro. Wie tussen 800 euro en 1625 euro verdient, mag zeker 400 euro plus 50 procent van het netto-inkomen houden. En wie minder dan 800 euro heeft, mag daarvan minimaal 96 procent houden.

Meer te besteden
De koopkracht stijgt in 2016 meer dan verwacht. De gemiddelde koopkracht neemt met 1,8 procent toe, 0,4 procent meer dan op Prinsjesdag werd voorspeld. Vooral voor werkenden met een lager inkomen gaat de koopkracht fors omhoog. Dat maakte minister Asscher (sociale zaken en werkgelegenheid) woensdag bekend. Volgens hem gaat ruim 90 procent van de mensen er financieel op vooruit. Een huishouden houdt volgend jaar gemiddeld bijna 800 euro meer over. Werknemers ontvangen in 2016 gemiddeld bijna 1200 euro meer. Hun koopkracht stijgt met 3 procent. Ook uitkeringsgerechtigden en gepensioneerden gaan profiteren.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden