Nieuwe trend in Amerikaanse winkels: alleen mensen met een bankpasje zijn welkom

In steeds meer cafés en eettentjes in Amerika kunnen klanten alleen nog pinnen of met een creditcard betalen. Beeld Alamy Stock Photo

Cash geld is wereldwijd op zijn retour. Maar wat als je niet eens een bank hébt? Op diverse plaatsen in de Verenigde Staten klinkt de roep om wetgeving aan te nemen met een plicht op het aannemen van baar geld.

Dre’s Water Ice & Ice Cream in Philadelphia is niet zomaar een ijszaak. Het is de Amerikaanse Droom van Andre Andrews. Die begon vijftien jaar geleden met een handkar, meldt zijn website trots. En met de twee winkels die hij nu in de stad heeft, wil hij ‘de welvaart van gemeenschappen verhogen en buurten revitaliseren’.

Maar volgens raadslid William Greenlee is Dre zijn nederige afkomst vergeten: sinds een paar maanden kun je voor dat ijs niet meer met bankbiljetten of munten betalen. Alleen mensen met een betaalpas of creditcard zijn welkom. En Greenlee wil dat Philadelphia dat zo snel mogelijk verbiedt.

“Het steekt overal de kop op, ook in New York bijvoorbeeld”, zegt hij. “Bij ons in de binnenstad weet ik ook al een café en een paar saladebars die het doen. En dat is een probleem als je weet dat tussen de 15 en 20 procent van de mensen in dit land geen bankrekening heeft. Laatst nog haalde ik een koffie en achter me staat dan een vrouw die niets krijgt, terwijl ze daar aankomt met het officiële betaalmiddel van de Verenigde Staten van Amerika in haar handen. Ik vind dat op zijn minst stijlloos en op zijn ergst discriminerend. Want onder de minderheden is het percentage banklozen hoger.”

Voor een op de drie Amerikanen is het geen enkel probleem als een winkel alleen creditcards en betaalpassen accepteert, die halen in een gemiddelde week al nooit echt geld uit de portemonnee. Maar volgens een onderzoek van de Federal Reserve, de Amerikaanse centrale bank, is van de kleinere betalingen, onder de tien dollar, nog altijd een derde met gewoon geld. Degenen die zo betalen, zijn bovengemiddeld jong, arm of lid van een minderheidsgroep.

William Greenlee Beeld Brent Morales

Greenlee wil nu winkels en horeca verplichten zich te houden aan het trotse motto dat op alle dollarbiljetten staat: ‘Geldig betaalmiddel voor alle ­private en publieke schulden’, en dus altijd ook baar geld aan te nemen. In februari komt zijn voorstel in behandeling.

Verplicht

En Philadelphia is er niet uniek in. In New Jersey is een wet in behandeling die contant geld accepteren voor de hele staat verplicht stelt. Soortgelijke maatregelen zijn ingediend in de stad New York en in Washington DC. In Chicago is het ook geprobeerd, maar mislukt.

Het probleem is ook niet beperkt tot de Verenigde Staten. In China heeft de centrale bank winkels gewezen op de daar al bestaande verplichting om kasgeld aan te nemen, zo meldde de Financial Times onlangs.

Officieel vanwege de ‘intense reactie van het volk’, maar vermoedelijk ook om een rem te zetten op de overheersende positie van de twee grote spelers op de markt van het betalen met de mobiele telefoon, Alipay (eigendom van internetwinkel Alibaba) en WeChatPay (van concurrent Tencent). Vorig jaar zijn er volgens de Volksbank van China 602 gevallen geweest waar baar geld werd geweigerd, en zijn die opgelost met ‘communicatie over het beleid en kritiek-gebaseerd onderricht”. Volgens de website ChinaBankingNews werd een bedrijf in de toerismesector onlangs voor het eerst ook beboet voor die overtreding.

Boetes zijn in de VS het middel waar meteen naar gegrepen wordt. Maar volgens het bedrijfsleven staat er in de praktijk juist een boete op het aannemen van baar geld. Door het tellen aan het eind van de werkdag en het naar de bank brengen, zou in arbeidsloon meer dan 11 procent in rook opgaan. Die berekening is overigens wel gemaakt door Square, een bedrijf waar winkels het ontvangen van creditcard-betalingen aan kunnen uitbesteden.

Maar Andre Andrews kan wel bevestigen dat contant geld hem geld kost, zei hij tegen het tv-station van CBS in ­Philadelphia. Iemand die met een ­creditcard afrekent, is in een halve minuut vertrokken; iemand die met los geld wappert, kost de verkoper al gauw een minuut. Dat scheelt nogal in de omzet als het druk is in de winkel of wanneer je op een groot evenement ijs mag ­verkopen. “En het verlaagt de kans op diefstal, van mensen van buiten en van je eigen werknemers.”

Maar dat laatste is volgens Greenlee een drogreden. “Dan vind ik het interessant dat er in de buurten waar meer misdaad is juist geen winkels zijn die dit doen. Dat is natuurlijk omdat in die armere buurten er meer mensen zijn die geen creditcard hebben.” En in die buurten kan de klandizie van die mensen kennelijk niet worden gemist. De trend om baar geld te weigeren, heeft volgens hem daarmee vooral als gevolg dat arme mensen geweerd worden uit de betere buurten en het stadscentrum. In de VS heeft een of de vijf huishoudens geen krediet bij een bank: geen creditcard, doorlopend krediet of hypotheek. Een op de vijftien huishoudens heeft helemaal geen bankrelatie.

Geldgebrek

Vaak is dat uit geldgebrek, zegt Greenlee. In zijn stad leeft een kwart van de mensen onder de armoedegrens. Een bankrekening hebben, kan duur zijn in de Verenigde Staten. Bovenop de maandelijkse kosten kun je boetes oplopen van tientallen dollars per keer als je per ongeluk eens een keer rood staat. Sommigen kunnen niet meer bij banken ­terecht omdat ze ooit door een bank als klant zijn weggestuurd. Greenlee: “Maar onder banklozen vind je ook ­immigranten zonder papieren, en Amerikanen die afkomstig zijn uit een cultuur waar banken niet vertrouwd worden – onder Aziaten kom je dat nogal eens tegen.”

En dan zijn er mensen als hij zelf, met gewoon een voorkeur voor cash betalen, ook al verdient hij een goed salaris en heeft hij heus wel een creditcard. “Die gebruik ik eigenlijk nog te veel vind ik. Ik heb liever geen hoog saldo op die kaart. Als je met gewoon geld betaalt, heb je beter zicht op wat je uitgeeft. En dat geldt natuurlijk nog veel meer voor mensen die maar net rondkomen.”

Lees ook:

De concessies van Trump om de shutdown te beëindigen zijn de Democraten te mager

In ruil voor zijn grensmuur wil president Trump concessies doen aan groepen immigranten zonder papieren. Daarmee leek Trump vooral gewone Amerikanen te willen overtuigen. Voor de meeste Democraten is het voorstel te mager.

De Amerikaanse shutdown brengt nu ook de veiligheid in het gedrang

Een deel van het vliegveld van Miami gaat dit weekend dicht. De luchtvaart is slecht een van vele sectoren die in de problemen komt, nu de Amerikaanse overheid deels stilligt en lonen niet worden uitbetaald. Personeel meldt zich ziek.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden