Nieuwe kansen voor Europese atoomcentrales

'Brussel' wil Europese normen voor de veiligheid van kerncentrales en de opslag van radioactief afval. Critici zien het voorstel van commissaris Loyola de Palacio om meer controle uit te oefenen op de kerncentrales in de Europese Unie als een pleidooi voor meer nucleaire energie.

BRUSSEL - Loyola de Palacio, de Spaanse eurocommissaris voor energie, staat bekend als een groot voorstander van het gebruik van kernenergie. Maar gisteren ontkende zij met klem dat haar nieuwe voorstel bedoeld is om nucleaire lobby en elektriciteitsproducenten te vriend te houden. De Europese groenen, die haar ervan verdenken op dat vlak een geheime agenda te hebben, hebben het helemaal mis, aldus De Palacio. ,,Zij zouden juist blij moeten zijn.''

De EU legt volgens haar immers strenge eisen op aan de kandidaat-landen in Oost-Europa, die met veelal verouderde en onveilige reactoren opgezadeld zitten. Maar er bestaan geen gemeenschappelijke normen voor de veiligheid van de centrales in de huidige lidstaten van de Europese Unie. Dat moet dus anders, vindt zij. De Palacio wil meteen ook een Europese oplossing voor de opslag van kernafval. Uiterlijk in 2008 zouden de lidstaten een gebied moeten aanwijzen voor de ondergrondse opslag van hoogradioactief afval. Lidstaten kunnen besluiten om samen een opslagplaats te maken.

De groenen in het Europees parlement verzetten zich tegen de plannen van De Palacio. De Nederlandse europarlementariër Alexander de Roo (GroenLinks) ziet de voorgenomen verhoging van het budget van Euratom, de Europese atoomorganisatie, van 4 naar 6 miljard euro als een verkapte subsidie. ,,In feite is atoomenergie in de Europese Unie een gepasseerd station. Met de plannen wordt de klok vijftig jaar teruggedraaid'', vindt hij.

De Roo verwijst naar België en Duitsland, twee landen waar onder druk van de groenen installaties worden stilgelegd. Van de vijftien EU-landen zijn er zes atoomvrij. Maar Groot-Brittannië, Frankrijk en Finland zweren bij kernenergie. Londen en Parijs willen bovendien niet dat de Europese Commissie zich met de veiligheid van hun kerncentrales gaat bemoeien.

De indruk mag dan bestaan dat de dagen van de kernenergie zijn geteld, maar misschien is dat maar schijn. Finland besloot onlangs een vijfde centrale te gaan bouwen. België, dat reactoren wil stilleggen, haalt de helft van zijn energievoorziening uit kernenergie en alternatieven zijn er niet meteen. Plannen om windmolenparken in de Noordzee te bouwen stuiten op verzet van lokale en regionale besturen.

De Europese Commissie zwaait voortdurend met rapporten die waarschuwen voor het Belgische en Duitse uitstapscenario. Bij eerdere gelegenheden zei De Palacio dat kerncentrales een oplossing kunnen zijn voor het broeikasprobleem, mits veiligheid en opslag van kernafval goed zijn geregeld, iets waar zij nu aan wil werken. Een Europese peiling geeft haar een beetje gelijk. Een kleine meerderheid van 50,5 procent van de Europeanen is voor het gebruik van kernenergie. De grootste voorstanders wonen in de Scandinavische landen.

Een uitstap uit kernenergie is een zware fout, vindt De Palacio. De landen van de Europese Unie halen momenteel 35 procent van hun elektriciteitsproductie uit kernenergie. In de komende 20 à 30 jaar is er volgens haar geen alternatief voor kernenergie in Europa. Kernafval is technisch te beheersen, het broeikaseffect is dat veel minder, aldus de Spaanse eurocommissaris.

Toch wil ze niet afgeschilderd worden als een lobbyist voor kernenergie. ,,Ik heb ook voorstellen gedaan voor hernieuwbare energie'', verweerde ze zich gisteren tegen kritiek. Tegen 2010 moet de Europese Unie het aandeel hernieuwbare energie optrekken van 14 tot 22 procent. Maar de vraag is of dat voldoende is om aan de behoefte te voldoen, nu het energieverbruik nog steeds toeneemt. Kernenergie blijft hoe dan ook een rol spelen.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden