Nieuwe buitenspelregel speelt Oranje parten

DALLAS - Dick Advocaat moest zijn tong afbijten, maar hij hield zijn mond over de scheidsrechter. “Ik heb geen zin om zo'n hoge boete te krijgen als Jack Charlton”, zei de bondscoach na de uitschakeling tegen Brazilië. Charlton moest tienduizend dollar betalen nadat hij na de wedstrijd Ierland-Mexico kritiek had geleverd op de arbitrage.

FRED BUDDENBERG

“Ik heb de tweede goal van Brazilië gezien als alle andere mensen in het stadion”, zei Adocaat over het doelpunt van Bebeto, dat Oranje in de 62ste minuut op een 2-0 achterstand zette. Branco gaf een lange pass naar Romario, die zoals zo vaak vanuit buitenspel-positie kwam terugwandelen. De armen van alle Nederlandse spelers gingen de lucht in en zij wachtten op het fluitsignaal van Rodrigo Badilla, de arbiter uit Costa Rica. Dat bleef echter uit, omdat de rechterarm van de Bahreinse grensrechter Al-Ghattan, met daarin de rood-geel geblokte vlag, niet omhoog ging. Bebeto was de enige speler die zich een oude voetballes herinnerde: doorgaan zolang er niet is gefloten. Hij pikte de bal op, schudde Jan Wouters van zich af, passeerde Ed de Goey en tikte de bal in het doel. Protesten van Nederlandse kant haalden niets uit. Doelpunt, zei Badilla, punt uit.

Volgens de nieuwe FIFA-regels had de 37-jarige arbiter gelijk. Hinderlijk buitenspel bestaat namelijk niet meer. Mario van der Ende liet in het duel Spanje-Zwitserland de Spanjaard Hierro doorgaan, terwijl een ploeggenoot buitenspel stond. Hierro scoorde en Van der Ende kreeg een compliment van de arbitragebazen van de FIFA. Hij had exact volgens de nieuwe regels gehandeld. Badilla ook, maar op een schouderklopje hoefde hij niet te rekenen. Zeker niet van iemand in een Oranje-shirt. Even later was hij de nieuwe regel kennelijk weer vergeten. Marc Overmars werd teruggefloten, omdat de Iraanse grensrechter Fanaei zag dat Brian Roy in de middencirkel buitenspel stond. Na het opstootje met Bebeto nam Al-Ghattan geen risico meer. Bij nagenoeg iedere pass op Bebeto of Romario stak hij resoluut de vlag omhoog. Met alle respect, maar het blijft volstrekt onzinnig dat een beladen WK-wedstrijd tussen twee voetbalnaties als Nederland en Brazilië wordt geleid door een scheidsrechter uit Costa Rica, bijgestaan door grensrechters uit Iran en Bahrein.

Na de tweede treffer van Brazilië veerde Oranje plotseling op. Nadat Romario, wie anders, zeven minuten na de rust de score had geopend (hij schoot een voorzet van Bebeto knap in) zag het er naar uit dat Nederland de handdoek in de ring moest gooien. Bebeto raakte de paal en Romario kon nog net door De Goey worden afgestopt. Maar na de door Nederland omstreden 2-0 sloeg het duel honderdtachtig graden om. Een drietal Brazilianen liet een inworp van Rob Witschge maar wat stuiteren en op dat moment etaleerde Dennis Bergkamp zijn wereldklasse. Vanuit een moeilijke hoek knalde de vedette van Inter de bal met een curve achter doelman Taffarel. Opeens domineerde Oranje. De Brazilianen werden onder druk gezet en bleken kwetsbaar. De beloning kwam in de 76ste minuut. Uitblinker Aron Winter kopte uit een corner van Overmars keihard de gelijkmaker binnen.

“In die periode dicteerden wij de wedstrijd”, haalde Advocaat een aantal beelden van het duel terug in zijn herinnering. “We kwamen terug na een moeilijke periode en na de 2-2 werd het een wedstrijd waar alles inzat. Drama, verkeerde beslissingen en spanning. In de eerste helft hebben wij aanvallend te weinig laten zien, maar aan de andere kant werden Bebeto en Romario goed aan banden gelegd.”

In de tweede helft ontwikkelde de wedstrijd zich tot een meeslepend drama-stuk. Nederland ging voor de winst, maar die kwam uiteindelijk terecht bij Brazilië. Branco knalde uit een vrije trap alle illusies aan diggelen. De bal vloog langs de muur, zocht zich een weg tussen Romario en Stan Valckx en stuitte via de binnenkant van de paal tegen het net. Het was de hoek die De Goey moest dekken, maar hij reageerde niet. Zwaar teleurgesteld verliet de Feyenoord-keeper onmiddellijk na het laatste fluitsignaal het veld.

Advocaat weigerde over individuele prestaties van spelers te praten. Hij had genoten van de veerkracht van Oranje na de 2-0 achterstand. “Er had meer ingezeten, maar helaas, zo is het leven.” De Braziliaanse overwinning was echter verdiend. Afgezien van het Hollandse kwartiertje in de tweede helft, hadden de Zuidamerikanen het beste van het spel. De bal ging snel rond en van Bebeto en Romario ging voortdurend dreiging uit. Bij Nederland lieten Peter van Vossen en Marc Overmars het op de vleugels volledig afweten, waardoor Bergkamp vaak geëoleerd kwam te staan. Wim Jonk deed goed werk op het middenveld, waar Frank Rijkaard niets liet zien. Aron Winter ontpopte zich tot de motor van de ploeg, maar Witschge speelde onopvallend als altijd. Ronald Koeman kwam niet aan opbouwen toe, Valckx deed het goed tegen Romario, terwijl Jan Wouters tegen Bebeto niet kon verhullen dat hij geen mandekker is. Oranje was als een kaart van de Alpen: met mooie toppen, maar ook met diepe dalen.

Terugkijkend op het toernooi zei Advocaat tevreden te zijn. “We zaten bij de laatste acht van de wereld en we zijn uitgeschakeld door een team van wereldklasse”, meende de Haagse bondscoach. Bij het terugdraaien van alle video's thuis zal Advocaat toch ook moeten constateren dat Oranje vaker niet dan wel kon imponeren. In de drie groepswedstrijden ging het bijna mis tegen Saoedi-Arabië en Marokko, terwijl van België werd verloren. In het laatste duel, tegen Marokko, zat een tweede Afrikaans doelpunt er ook in en dan was Oranje al na de eerste ronde terug naar huis gegaan. Nu speelde Nederland in de achtste finales één helft goed tegen het oude elftal van Ierland, dat door twee persoonlijke fouten ten onder ging. Brazilië was een maat te groot, hoewel het dubbeltje in de tweede helft beide kanten op kon vallen. Het geluk koos de kant van de beste ploeg. Voor dit Nederlands elftal was de kwartfinales het hoogst haalbare.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden