Nieuw rapport Oost-Timor beschuldigt Wiranto

*Beschamend vinden Indonesische mensenrechtenactivisten de keuze van ex-generaal Wiranto tot presidentskandidaat. Zij beschouwen Wiranto, die vorig jaar door de Verenigde Naties werd aangeklaagd voor misdaden tegen de menselijkheid, als een oorlogsmisdadiger.

Wiranto was in 1999 opperbevelhebber van het leger toen er in de voormalige Indonesische provincie Oost-Timor een referendum werd gehouden. Een overweldigende meerderheid koos toen voor onafhankelijkheid. Uit wraak sloegen pro-Indonesische milities, opgericht door het Indonesische leger, er toen alles kort en klein. Meer dan duizend Oost-Timorezen werden vermoord. 70 procent van alle huizen en gebouwen werd er verwoest.

Volgens een nieuw rapport - onlangs uitgebracht door de procureur-generaal in Oost-Timor, die er samenwerkt met juristen van de Verenigde Naties - waren de vernielingen in Oost-Timor destijds systematisch en van tevoren opgezet. Getuigen hebben de procureur verteld dat Wiranto's rechterhand, majoor-generaal Makarim, in 1998 in Oost-Timor 25 milities door de hele provincie liet oprichten. Jonge kansloze Oost-Timorezen werden geronseld, getraind en kregen zelfs wapens van het Indonesische leger. Met als doel 'de tactiek van de verschroeide aarde' toe te passen, mocht de bevolking voor onafhankelijkheid stemmen.

De procureur stelt dat Wiranto als opperbevelhebber van deze plannen op de hoogte was en onvoldoende heeft ondernomen om het geweld te voorkomen. Wiranto wist dat de milities in bezit van wapens waren. Volgens het rapport van het openbaar ministerie zou Wiranto tijdens een ontmoeting destijds met Ian Martin, de speciale gezant van de Verenigde Naties in Oost-Timor, hebben gezegd de milities binnen twee dagen te ontwapenen als de guerrillabeweging Falintil eerst de wapens zou inleveren.

In Wiranto's vorig jaar verschenen boek 'Getuige in de Storm', ontkent de ex-opperbevelhebber dat het leger milities zou hebben opgezet. Hij noemt het een verzinsel van de internationale media. Het leger zou zelfs alles hebben ondernomen om de milities aan te pakken, die volgens hem een erfenis waren uit de tijd dat Oost-Timor een Portugese kolonie was. Voor Amerika was dit rapport voldoende Wiranto op de zwarte lijst te plaatsen van personen die geen visum voor het land krijgen. De procureur-generaal van Oost-Timor heeft gevraagd de ex-opperbevelhebber te arresteren op het moment dat hij een voet buiten Indonesië zet. De hoogste rechter van Oost-Timor moet nu beslissen of op basis van dit rapport Indonesië om de officiële uitlevering van de Indonesische presidentskandidaat wordt gevraagd.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden