Niet meer nadenken

Eefje de Visser hield op met liedjes schrijven volgens de regels, en vanaf dat moment begon alles te lopen. Als voorlopige bekroning staat ze dit weekeinde op Lowlands.

Of haar muziek ook op een druk festival als Lowlands helemaal overeind blijft, daar is Eefje de Visser (25) nog niet zeker van. Voor de zekerheid is ze met haar band weer de oefenruimte ingedoken, om nog eens flink te puzzelen op de nummers, en om een paar dingen om te gooien.

Want "een echte festivalband zijn we niet", zegt ze. De kracht van haar muziek zit meer in het vernuft waarmee haar liedjes in elkaar steken dan in haar vermogen om mensenmenigtes op te zwepen. "En er is altijd wel een moment in zo'n set dat we een intiem nummer moeten spelen, en dan gaat een deel van het publiek bier drinken."

Maar Lowlands mag dan misschien niet helemaal aanvoelen als haar natuurlijke habitat, ze is vooral ook heel blij dat ze in ieder geval niet meer het 'meisje met gitaar' is dat ze heel lang was, maar eigenlijk nooit wilde zijn. "Ik houd er niet van, van die naturelle akoestische folky singer-songwriters met een puur - puur, alleen dat woord al - nou ja, puur geluid, dus."

Toch stond ze zelf bekend als precies zo'n muzikant. "Ik heb heel lang gedaan wat vanzelf ging, en dat was liedjes zingen met gitaar. En als ze me vroegen om op te treden dan kwam ik wel opdagen. Maar ik vond het zelf eigenlijk veel te braaf." In een bandje had ze nooit gezeten. Want ja, waar haal je zo gauw bandleden vandaan? "Muzikanten kende ik op een gegeven moment genoeg, maar als je mensen vraagt om met je te spelen, moet je ze ook iets te bieden hebben."

Dat had ze pas toen haar debuut-cd 'De Koek' begin dit jaar een onverwacht succes werd, en ze ineens overal uitgenodigd werd voor optredens. De Visser had in 2009 de Grote Prijs van Nederland gewonnen, in de categorie singer-songwriter. Daarna begon ze te werken aan die eerste plaat, die in ieder geval geen singer-songwriterplaat mocht worden. "Het moest dik klinken." Dus trok ze in de studio de trukendoos flink open. Het kostte haar een paar fans van het eerste uur, maar leverde haar vooral een hoop nieuwe op.

Toch, als je de plaat beluistert, dan hoor je achter alle studiofoefjes nog altijd het gevoelige meisje dat haar akoestische gitaar weliswaar geen hoofdrol meer gunt, maar dat toch ook niet helemaal zo stoer overkomt als ze zelf misschien had gehoopt.

Misschien zit de kracht van de plaat juist wel in het feit dat hij overal tussen valt. Ook in haar teksten lijkt De Visser nog te zoeken naar haar plaats. Ze zingt een vriend toe die naar Schotland vertrekt, en fantaseert hoe het daar is: 'Stoere mannen met stoppelbaarden en iedereen die samen danst en drinkt in het café enzo, grote glazen bier naar binnen, niemand drinkt er eigenlijk ook cocktails of martini.' Een regel later bekent ze: 'Dat wil ik ook wel'. Maar ze gaat niet mee.

Veel van haar liedjes ademen eerder huiselijkheid. Vanuit haar huis kijkt ze half-verlangend, half-vervreemd naar buiten. Ze zingt over de mensen in de stad: 'Ze liepen met hun hoofden en hun tassen vol het aardig voor elkaar te hebben.' Zelf blijft ze op het balkon van haar huis staan, uitkijkend over de daken.

"Ik was ook nogal een huismus in de tijd dat ik die teksten schreef", zegt ze. Inmiddels is ze met haar huiselijke liedjes vrijwel constant on the road, en bevalt haar dat eigenlijk een stuk beter dan thuiszitten.

Die liedjes bestaan vaak uit associatieve, piekerige gedachtenkronkels, die op het eerste gezicht helemaal niet op songteksten lijken, maar zich toch wonderwel in de muziek vlechten. Het spel van lettergrepen en muzikale accenten die elkaar oproepen klinkt soms ingewikkeld geconstrueerd.

"Wel gestileerd", vindt De Visser. Maar nee, geconstrueerd is het juist niet. "Het is een consequentie van hoe ik mijn teksten schrijf. Ik heb een tijdlang geprobeerd om meer standaard coupletten te schrijven, symmetrisch, met een vast aantal lettergrepen. Ik was ook bang om te zweverig te klinken." Ze zat zelfs een tijdje op de Rockacademie in Tilburg, om de regelen der kunst van het songschrijven onder de knie te krijgen.

Een mislukt experiment. "Ik ben helemaal niet anti die opleiding, maar voor mij was het niets. Ik was een vreselijk luie student, voerde niks uit." Inmiddels is ze genezen van haar pogingen om ambachtelijke liedjes te schrijven. Ze schrijft de zinnen neer die in haar opkomen. "En als zo'n zin te lang is, dan moet ik een manier vinden om hem toch in het liedje te krijgen. Daardoor klinken die liedjes niet standaard. Maar dat gaat allemaal niet zo bewust. Het lukt juist doordat ik opgehouden ben om er over na te denken."

Of het moeilijk is om die naïviteit vast te houden als muziek langzaamaan een fulltimebaan wordt? "Volgens mij juist niet. Ik heb heel lang proberen te pleasen als ik liedjes schreef. Vanaf het moment dat ik daarmee opgehouden ben, is alles begonnen te lopen. Dat ik nu op Lowlands sta, had ik aan het begin van dit jaar nooit gedacht. Ik ga dus niet meer een dag zitten om mezelf te dwingen liedjes te schrijven. Wat er ontstaat, ontstaat altijd spontaan."

Eefje de Visser staat zaterdag om 13:00 op het Lima-podium. De CD 'De Koek' is in eigen beheer verschenen bij Eefjes Platenmaatschappijtje.

Ook leuk op Lowlands 2011
Vrijdag:

Begin de dag met de wonderlijke retroklanken van C.W. Stoneking (13:30, Lima), de Australiër die rechtstreeks van een Amerikaanse plantage uit de jaren twintig lijkt te zijn weggelopen. James Blake (16:00, Bravo) klinkt juist futuristisch: een mengsel van soulvolle vocalen en versnipperde elektronische klanken. Live kwam het eerder dit jaar niet echt uit de verf, we zijn benieuwd of zijn show inmiddels staat. Van alle tijden is de onverwoestbare folkpop van Fleet Foxes (21:15, Grolsch), die dit jaar een prachtig tweede album 'Helplessness Blues' uitbrachten.

Zaterdag:

Voor de vroege vogels maakt de Deense singer-songwriter Agnes Obél (11:30, India) perfecte opstamuziek. 's Avonds is het kiezen tussen de twee uitersten die Canada ons de bieden heeft. De ambachtelijke folk van Timber Timbre (18:15, Lima) of toch de vuig schurende synthesizers met knipoog naar de Neue Deutsche Welle waar Crystal Castles (19:30, Bravo) ons op gaat trakteren?

Zondag:

De Staat (14:40, Alpha) deden met hun tweede plaat een poging om Nederland te ontgroeien, ze staan in ieder geval op het grote Alphapodium. Happy Camper (18:10, Lima) ging op vakantie buiten Nederland, en kwam terug met een themaplaat over kamperen. Boef en de Gelogeerde Aap (19:00, X-Ray) zullen Nederland in ieder geval niet ontgroeien, gezien de taal waarin ze rappen. Maar de dubstepbeats waarmee ze dat omlijsten zijn van internationale klasse.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden