Profiel

Niet als een idioot juichen, voor Miedema is dat een teken van respect

Vivianne Miedema (tweede van links): ‘Buiten het veld hou ik van een lolletje'. Beeld Patrick Post

Veel ogen zullen op het WK gericht zijn op Vivianne Miedema, de spits van Nederland. In 2015 eindigde haar WK-debuut in Canada in een teleurstelling, vier jaar later (en nog pas 22) hoopt de aanvalster van Arsenal de verwachtingen wel waar te maken. ‘Ik heb op dit moment meer plezier in het voetbal dan ik ooit heb gehad’.

Het is 22 juni 2015, een dag voor de kwartfinale van de Nederlandse voetbalvrouwen op het WK tegen Japan. Nederland bereidt zich voor op een achterafveldje in een buitenwijk van Vancouver. Na de training volgt een kort gesprek met Vivianne Miedema, die in de drie groepswedstrijden ondermaats heeft gepresteerd en niet heeft gescoord. Ze zegt niet zo bezig te zijn met de kritiek in Nederland, al heeft ze er wel iets van meegekregen via haar ouders. Laatste vraag: “En dat doelpunt?” Antwoord: “Dat doelpunt gaat uiteindelijk wel komen.”

Dat doelpunt kwam er niet en voor Nederland kwam er door de nederlaag tegen Japan (2-1) een roemloos einde aan het WK-debuut. Veel pijlen werden gericht op Miedema, van wie veel werd verwacht, maar die geplaagd door een voetblessure en een migraineaanval niet aan de hoge verwachtingen kon voldoen. De nuchtere Drentse begreep er niet veel van. Ze was pas achttien en speelde vier jaar vóór het WK in Canada nog bij VV De Weide in haar geboorteplaats Hoogeveen.

Er is veel veranderd voor Miedema in de vier jaar tussen het WK van 2015 en het komende WK, dat vanavond in het Parc des Princes in Parijs geopend wordt door Frankrijk en Zuid-Korea. Ze is volwassener geworden, zegt ze, en rustiger. “Als je achttien bent is het heel moeilijk om dingen een plekje te geven”, zegt ze tijdens het trainingskamp van de Oranjevrouwen in Zeist. “De mensen moeten niet vergeten dat ik pas zeventien was toen ik doorbrak. Ik werd voor de leeuwen gegooid en er werd van alles verwacht. Dat is niet eerlijk geweest.”

Miedema kijkt uit naar het WK, meer dan in 2015 toen ze een groentje was en geen idee had wat er op haar af kon komen. Na het WK van destijds en het gewonnen EK van 2017 weet ze dat wel. “Dat geeft een beetje rust, dat helpt om meer te kunnen genieten”.

Zeikerds

Na haar overgang van Bayern München naar het Londense Arsenal zit Miedema goed in haar vel. Ze werd kampioen, topscorer van Engeland en gekozen tot beste speelster. “Ik heb op dit moment meer plezier in het voetbal dan ik ooit heb gehad.”

Ze voelt zich als een vis in het water bij Arsenal, ‘een geweldige club met een manier van spelen die perfect bij mij past’. Maar ze geniet ook, misschien wel vooral van het respect dat ze krijgt aan de overkant van het Kanaal. “Er is sowieso in Engeland veel respect voor het vrouwenvoetbal. Er is respect van de tegenstanders, van de medespeelsters, van de technische staf, van de fans en van de media. Het is prachtig om te zien hoe het vrouwenvoetbal is geïntegreerd bij de clubs.”

Respect dat ze in Nederland niet altijd kreeg. Vooral door haar houding in het veld (daarover later meer) en omdat ze er vaak op werd afgerekend als ze niet scoorde. Zoals bijvoorbeeld tijdens het EK van 2017 in Nederland toen ze tot aan de kwartfinale geen doelpunt maakte.

Daphne Koster, oud-international, opperde bij de NOS dat het wellicht tijd werd voor een andere spits. Miedema reageerde destijds in deze krant als volgt: “Ik denk dat Daphne Koster niet zoveel voetbalverstand heeft op dit moment.” Over andere criticasters zei ze: “Van al die zeikerds trek ik me weinig aan.”

Miedema heeft van haar hart nooit een moordkuil gemaakt. Tijdens het olympisch kwalificatietoernooi in 2016 zei de Drentse in Trouw dat ze zich zorgen maakte over de toekomst van het Nederlandse vrouwenvoetbal en dat ze bang was dat het gat met andere landen alleen maar groter zou worden. De teamleiding van de nationale ploeg was destijds niet gelukkig met de opmerkingen, maar Miedema bleef achter haar woorden staan.

“Zo ben ik altijd wel geweest, al heb ik dat niet van huis uit meegekregen”, zegt Miedema over haar ‘loslippigheid’. “Af en toe denk ik nog steeds weleens: Viev, hou je mond nu toch eens dicht. Maar als jij ergens in gelooft of als jij iets vindt, moet je de vrijheid hebben om dat te zeggen. Af en toe weet ik dat ik het misschien niet moet zeggen. Maar ik denk dat ik ook anderen kan helpen als ik iets vind en er iets van zeg. Als speelsters kunnen we daar een bepaalde voorbeeldfunctie in hebben.”

Overigens denkt Miedema nu anders over de toekomst van het Nederlandse vrouwenvoetbal dan drie jaar geleden. “Ik was toen een stuk jonger”, zegt ze over de kritische toon van destijds. Het is haar overtuiging dat Nederland de afgelopen jaren stappen heeft gemaakt die andere landen niet hebben gemaakt. “Dat komt door de speelsters, de technische staf en de medische staf. Maar dat komt ook doordat de bond nu achter ons staat en ons wil helpen. Het zou mooi zijn als we die groei kunnen doortrekken en de komend jaren alleen maar beter worden.”

Geconcentreerd

Er wordt veel geschreven, gezegd en gedacht over Miedema. Een van de terugkerende onderwerpen is dat ze in het veld zo weinig plezier uitstraalt. Dat ze chagrijnig is. “Als je mij af en toe ziet in het veld zou ik dat ook zeggen”, lacht ze. “Maar op het veld ben ik geconcentreerd en wil ik het graag goed doen. Als het dan niet gaat, ben ik boos. Buiten het veld hou ik van een lolletje, ik hou van het bij elkaar zijn als team, ik hou van spelletjes doen. En als het goed gaat op het veld kun je me soms ook zien lachen. Maar het is moeilijk om af te komen van een stempel.

“Ik ben gewoon een oprecht persoon, ik ben heel eerlijk. Ik ga dingen niet mooier maken dan ze zijn. Voor mij is het belangrijk dat ik ’s avonds in de spiegel kan kijken en dat ik eerlijk tegen mijzelf en tegen anderen ben geweest. That’s it. Ik ga niet als een idioot naar de cornervlag rennen als ik heb gescoord. Dat is voor mij een stukje respect naar de tegenstander. Dat staat bij mij ook hoog. Dat mensen dat op een andere manier interpreteren, daar kan ik niks aan doen.”

Valse negen

Een ander misverstand is volgens haar dat ze alleen maar in het veld staat om doelpunten te maken. Mensen die vaak met haar werken, weten beter. Zoals Joe Montemurro, de coach van Arsenal, die in het begin van deze voetbaljaargang over Miedema zei: “Viv is een speciale speler en niet alleen een nummer 9. Ze is belangrijk in de opbouw, heeft oog voor de ruimtes op het veld en laat anderen beter spelen.”

Woorden die Miedema onderschrijft. “In de nationale ploeg krijg ik alleen maar het stempel 9 op me gedrukt. Ik ben geen echte 9. Ik ben een false nine. Ik hou van meevoetballen, van de bal ophalen, van kansen creëren voor anderen. Het gaat mij niet altijd om alleen maar doelpunten maken, het gaat mij om een goede wedstrijd spelen. En als ik een keer niet scoor, dan is dat maar zo. Zo simpel is dat. In Nederland wordt er altijd wat achter gezocht. Kijk naar wat voor package een speelster heeft, kijk naar het hele plaatje, dan zie je pas echt hoe het zit.”

De tegenstanders van Oranje:

In de groepsfase van het WK stuiten de Oranjevrouwen op Nieuw-Zeeland, Kameroen en Canada. Op basis van hun posities op de wereldranglijst moet Nederland in staat zijn de achtste finales te bereiken.

Nieuw-Zeeland

Ali Riley Beeld BSR Agency

De voetbalvrouwen van Nieuw-Zeeland hebben zich voor de vierde keer op een rij en voor de vijfde keer in totaal geplaatst voor het WK. Mooi, zou je denken, maar Nieuw-Zeeland heeft in de kwalificatiegroep van Oceanië weinig tegenstand te dulden. Ook dit keer bleven de Football Ferns in de vijf duels onge­slagen, met als doelcijfers 43-0. De WK-statistieken zien er anders uit: Nieuw-Zeeland won nog nooit een wedstrijd op een mondiale titelstrijd. 

Van de twaalf duels gingen er negen verloren en eindigden er drie gelijk. Aan de nieuwe bondscoach, Tom Sermanni, de taak een eind te maken aan die ­serie. De Schot leidde Australië op het WK twee keer naar de kwartfinales. Een van de ervaren speelsters is Alexandra ‘Ali’ Riley, de in Los Angeles geboren aanvoerder die dit seizoen bij Chelsea onder contract staat. De selectie van Sermanni loopt over van de ervaring. Naast Riley hebben nog vijf speelsters meer dan honderd interlands achter hun naam staan. Op de Fifa-ranglijst neemt Nieuw-Zeeland de negentiende plaats in.

Kameroen

De vrouwen van Kameroen maakten in 2015 hun debuut op het WK. Ze haalden de zestiende finales en schreven twee Afrikaanse ­records op hun naam. De 6-0 zege op Ecuador betekende de grootste triomf van een Afrikaans land ooit op een WK. In die wedstrijd werd de bijna 27-jarige Gaelle Enganamouit de eerste Afrikaanse met een hattrick op het WK. Lang was het onzeker of Enganamouit, Afrikaans voetbalster van het jaar in 2015, deel zou uitmaken van de selectie. Ondanks twijfels over haar fitheid werd ze opgeroepen door bondscoach Alain Djeumfa. 

Op dit moment heeft Enganamouit geen club. Van de 23 spelers in de selectie van Kameroen, nummer 46 van de wereld, komen er veertien uit in Europese competities. De Ontembare Leeuwinnen kwalificeerden zich voor het WK door een 4-2 zege in de play-offs om de derde plaats in de Afrikaanse kwalificatiereeks. Gabrielle Onguéné werd in die reeks topscorer met vijf doelpunten. Op de Olympische Spelen van 2012 in Londen maakte de middenvelder, speelster van CSKA Moskou, de enige treffer van Kameroen.

Canada

Christine Sinclair Beeld BSR Agency

Christine Sinclair maakt in Frankrijk voor de vijfde keer haar opwachting op het WK. De bijna 36-jarige aanvalster van het Amerikaanse Portland Thorns is in eigen land een held. In alle sportwinkels in Canada hangen shirts met haar naam in de etalages. Sinclair deed ook mee aan drie Olympische Spelen, met het brons in 2012 in Londen als hoogtepunt. Zij maakte 181 doelpunten in interlands, drie minder dan Abby Wambach, de Amerikaanse recordhouder. 

Op eigen bodem slaagde Canada er in 2015 niet in de hoogste WK-klassering ooit (vierde in 2003) te evenaren. De kwartfinale was het eindstation. Sinds dit jaar is de Deen Kenneth Heiner-Möller bondscoach van ­Canada, dat vijfde staat op de Fifa-ranglijst en favoriet is voor de eerste plaats in groep E. Van 2006 tot 2013 leidde hij het nationale vrouwenteam van Denemarken en in Canada is hij de opvolger John Herdman. De Canucks verloren in de kwalificatie voor het WK alleen van de VS – zoals gebruikelijk. Van alle kwalificatiewedstrijden ooit won Canada er 25 en werd er vijf keer verloren, steeds van de VS.

Al het nieuws over het WK Voetbal voor vrouwen verzamelen we in dit dossier.

Lees ook:

Pas 22 en nu al in het rijtje van ’s werelds beste vrouwelijke teamsporters

Het was een smetje op een voor Vivianne Miedema glorieuze dag. Zondagavond 28 maart, luttele uren nadat ze met haar club Arsenal kampioen van Engeland was geworden, werd ze verkozen tot beste speelster uit de Women’s Super League. 

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden