'Niemand praat over de dood'

interview| Beroemd werd hij door de films van Quentin Tarantino. In 'Chronic', vanaf morgen in de bioscopen, speelt acteur Tim Roth een verpleger van terminale patiënten. 'We maken zoveel films over de liefde. Maar de dood is net zo aanwezig.'

Tim Roth lijkt een sympathieke vent. Vriendelijk, houdt van bijtende grappen - hij is Brits, hoewel veel mensen denken dat de acteur Amerikaan is - en is kritisch over zichzelf. Maar achter die façade is hij behoedzaam en terughoudend.

Morgen verschijnt 'Chronic', de confronterende film van Michel Franco over een verpleger van terminale patiënten. Roth speelt de hoofdrol van verpleger David.

Een echte ster is de acteur nooit geworden en toch is hij al meer dan dertig jaar een bekende verschijning. De acteur is niet joods van geboorte, zijn vader veranderde de familienaam Smith in 1944 uit solidariteit naar Roth. Na zijn debuut begin jaren tachtig werd hij steeds opnieuw gevraagd door regisseurs die stevig aan de weg timmerden: Mike Leigh, Stephen Frears, Peter Greenaway, Alan Clarke. In 1990 speelde hij Vincent van Gogh in Robert Altmans 'Vincent en Theo'. Grote makers, sterke films. Tegenwoordig kennen mensen hem vooral vanwege zijn rollen in de films van Quentin Tarantino: 'Reservoir Dogs', 'Pulp Fiction' en vorig jaar 'The Hateful Eight'. Plus: hij heeft een rol in de nieuwe serie 'Twin Peaks' van David Lynch die volgend jaar verschijnt.

Roth is niet beroemd genoeg om de diva uit te hangen, dus bagatelliseert hij zijn successen, zoals bijna alle acteurs bescheidenheid veinzen om het publiek niet al te jaloers te maken. "Kwestie van juiste tijd juiste plek", verklaart hij zijn ontmoetingen met regisseurs van naam die toevallig altijd net met interessante projecten bezig waren. "Wel gek dat het maar blijft gebeuren", erkent hij. Blijkbaar doet hij toch iets goed.

Hoewel niet altijd. Hij heeft in 'verschrikkelijke, ondraaglijk slechte films gespeeld', zegt Roth. Om de werkloosheid buiten de deur te houden. Want hij heeft een grote verantwoordelijkheid. Hij moet de opleidingen van zijn drie zoons betalen. Als dat voorbij is, wordt de druk minder.

Zo voelde Roth zich gedwongen tot een publiekelijk mea culpa voor een van die ondraaglijk slechte films waaraan hij had meegewerkt: het Fifa-vehikel 'United Passions', dat het presteerde om alle aantijgingen van corruptie te verzwijgen en Sepp Blatter als een held af te schilderen. Roth speelde nota bene de rol van Blatter. Met een budget van 27 miljoen en een opbrengst van nog geen 1000 dollar staat de film inmiddels te boek als de grootste flop aller tijden. Ook toen zei Roth dat hij het had gedaan om de rekeningen te betalen. Maar wie even zoekt op het geschatte vermogen van de acteur - ruim zeven miljoen dollar - ziet dat hij het collegegeld van zijn kinderen misschien iets te hoog inschat.

Leugen of geen leugen, die ondraaglijk slechte films hebben ook een zonnige kant. "Mijn vrouw zei laatst dat niets haar meer van me deed houden dan toekijken hoe ik maandenlang van huis moet om een slechte film te maken. Dat ik dat allemaal voor hen deed, vond ze sexy."

'Chronic' is een heel ander verhaal. Franco's film ziet hij als een van zijn beste films. "We maken zoveel films over de liefde. Maar de dood is net zo aanwezig. Meer nog dan de liefde is de dood het enige wat ons allemaal treft. Alleen, niemand praat erover."

Hij liep wekenlang stage voor de rol. "Ik ging langs bij een man die niet lang meer te leven had. Hij is nu dood. Had zijn hele leven infantiele encefalopathie. Hij zei dat ik niet alleen een deel van zijn dag moest zien, maar de hele dag. Van begin tot eind. Dat heb ik gedaan. Ik ging terug en het was... alles wat ik moest weten voor de rol. Het is zo... oneerlijk. De pijn, de zorgen, de angst. De hele tijd. Ze maakten het de hele dag mee. Hoe vaak zie je een film die daar eerlijk mee omgaat? 'Amour' van Michael Haneke kwam misschien nog het dichtstbij. Maar dit is heftiger."

Zijn eigen begrafenis heeft hij inmiddels beter geregeld, vertelt Roth. Een van de dingen die hij leerde van de film. Toch gaat overlijden volgens hem niet alleen om de persoon die sterft, maar vooral ook om de mensen daaromheen. Hoe gaan zij om met de dood? Wat nemen ze mee? Roth heeft nog wel even te gaan, als het allemaal mee zit. Hij is 55 - en 'is daar trots op' - en hoopt nog even door te kunnen gaan met acteren. "Ik dacht dat het op mijn vijftigste afgelopen zou zijn met het aanbod van mooie rollen, maar het is eerlijk gezegd zelfs interessanter geworden."

Terugkijkend, hij zegt het nog maar een keer, ziet hij heel duidelijk wat hij goed deed en wat hij liever vergeet. "Ik heb meer kansen gehad dan de meesten. Veel acteurs kunnen zeggen dat ze twee goeie films hebben gedaan. Ik veel meer. Daar werk ik hard voor. En dat loont. Terugkijkend voel ik vooral vermoeidheid, vooruitkijkend vooral plezier."

Nu we het toch over terugkijken hebben, wat voor posters had hij als puber aan de muur hangen? "Even denken. Posters van Jimi Hendrix. Marc Bolan van T-Rex. Bowie." Muziek dus. Film kwam pas later, nadat hij zich voor de grap voor een rol in een schooltoneelstuk had ingeschreven. Nota bene een musical over Dracula. "Belachelijk. Moest ik ten overstaan van de hele school en alle pesters Dracula zingen en dansen. Toen ik bij de repetities voor het eerst het podium op liep, plaste ik in mijn broek. Maar toen ik voor het eerst voor het publiek stond, wist ik dat ik dit voor altijd wilde doen."

Ronald Rovers

Tim Roth, hier als verpleger David, ziet 'Chronic' van Michel Franco als een van zijn beste films.

undefined

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden