column

Niemand maalt om de teloorgang van de Post

Rob Schouten Beeld Maartje Geels

Ooit zal de Post, vroeger nog met het eerbiedwaardige meervoud Posterijen gezegend, helemaal verdwijnen, dat staat geloof ik wel vast. 

Ik was een echte liefhebber maar zie nu een van de meest spectaculaire erosieprocessen in het maatschappelijk verkeer voor mijn ogen plaatsvinden. En anders dan in de natuur, waar allerlei beschermheren optreden om bedreigde soorten te redden en waar we een verloren gewaand vlindertje met vreugde begroeten, geeft niemand erom: het zal de toekomst wel weer wezen.

Ik moet nog hebben meegemaakt dat de post twee keer per dag bezorgd werd, maar was te jong om er echt van te genieten, het was altijd post voor mijn ouders. Wel staat mij de geüniformeerde postbode, met pet en tas, levendig bij. De oranje hesjes van tegenwoordig lijken daarnaast de restanten van een laatste vervelling, alsof men nog één keer op wil vallen, terwijl tegenwoordig iedereen een oranje of geel hesje draagt, van wegwerker tot motorrijder tot demonstrant.

Mijn tempel was het hoofdpostkantoor Amsterdam in wat nu winkelcentrum Magna Plaza is, een soort paleis voor de gewone man, met tientallen loketten, waarachter men alleen maar dienstbare activiteiten en economisch verkeer zag, het zichtbare bewijs dat het goed ging in Nederland.

De eclips van de postbussen

Inmiddels zijn de postkantoren gesneuveld en verschrompeld tot rommelhokken in tabakswinkels, die zelf ook al op sterven na dood zijn. Je voelde het al aankomen toen ze er uit armoe pennen en papier gingen verkopen en lollige ansichtkaarten, eveneens een uitstervend ras. Ondertussen dreigt ook de eclips van de postbussen, waar alleen ouderen nog wat in schijnen te deponeren; voor veel mensen was het loopje ernaartoe de laatste deelname aan het maatschappelijk verkeer of zelfs een snufje natuurbeleving. De postbazen zelf maken er een wreed einde aan.

Gelukkig is het leven zo ingericht dat we de ergste transities, zoals die van de postbestelling naar ruimtereizen en van menselijke arbeid naar robotisering, niet hoeven mee te maken, volgende generaties zijn daar al beter voor toegerust. Ik heb op mijn mobiele telefoontje zo ongeveer het laatste teken van een levend postbedrijf, de zogeheten PostNL-app geladen, waarop je in afbeeldingen van je toekomstige post kunt zien wat er vandaag voor je bij zit. Veel is het niet meer, een oproep voor het darmkankeronderzoek, een vermoedelijke bekeuring: handgeschreven brieven worden nauwelijks meer gesignaleerd. De app doodt in feite ook de laatste postvreugde in je: de verrassende post, de onverwachte brief uit den vreemde, de stille hoop dat de belastingdienst je dit jaar vergeet.

Efficiëntie heeft de schoonheid van het gevoel dat er op aarde nog avonturen vallen te beleven, stilaan de nek omgedraaid en het enige wat ik mag hopen is dat mijn kleinkinderen al niet beter meer weten, zoals ik zelf nooit een cilinderbureau heb bezeten of een hoge hoed heb gedragen. Zo vergaat de roem der wereld maar dat doet hij zo gedurig dat je er eigenlijk niet over mag klagen dat posthistorie prehistorie wordt.

Eerdere columns van Rob Schouten leest u hier.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden