Netanyahu en Abbas: toon leiderschap

Het streven naar rechtvaardigheid moet vervangen worden door wijsheid, wil het geweld tussen Israël en de Palestijnen stoppen, betoogt Hanna Luden van het Cidi.

Er zijn tijden dat een mens moet beseffen: het gaat niet om mijn gelijk, nu is het essentieel om wijze besluiten te nemen en wijs te handelen. Die tijd is nu aangebroken voor Abbas en Netanyahu. Het is tijd voor realpolitik en echte onderhandelingen in plaats van gesteggel. Tussen 1 en 13 oktober zijn er zeven Israëlische en dertig Palestijnse doden gevallen als gevolg van Palestijnse terreuraanslagen. Het aantal gewonden is vele malen hoger. Naast de slachtoffers aan beide kanten, sneuvelde ook het fragiele vertrouwen in 'onze neven', zoals Israëliërs en Palestijnen elkaar vaak noemen. De mensen zijn zeer bezorgd. Hun leiders, Abbas en Netanyahu, zijn dienaar van een volk dat in de war is: bang, achterdochtig, boos, teleurgesteld, wanhopig.

Abbas en Netanyahu, door niemand verdacht van gematigdheid, staan beiden onder druk om 'harder op te treden' en hun 'patriottische gevoelens' in 'daadkracht' te vertalen. Zij worden geconfronteerd met een steeds gepolariseerdere samenleving waarin zij rechts ingehaald worden door groepen die niet voor rationele denkbeelden vatbaar lijken. Mensen bezield door religieus fanatisme en messianisme, die het 'recht op heel Israël' of 'heel Palestina' opeisen en het vermogen 'de ander' te zien staan hebben verloren.

Is het zwijgen van Mahmoud Abbas zwakheid of strategie? Ik vermoed dat hij verlamd is door zijn wankele positie (zijn mandaat als president is al zes jaar 'over tijd') en door de erbarmelijke toestand van zijn volk - giga werkloosheid, corruptie, diepe verdeeldheid. Kan hij een totale instorting van zijn land riskeren?

Andere daadkracht

Netanyahu heeft harde woorden gebezigd. Hij geeft niet toe aan de 'over-daadkracht' die ministers in zijn regering van hem eisen: nóg hardere maatregelen tegen de Palestijnen. Uitbreiden van nederzettingen 'is nu niet aan de orde', verklaarde Netanyahu zelfs. Hopelijk houdt hij dit vol, want de situatie is explosief.

Ook ik pleit voor daadkracht, maar een heel andere. Aan jullie, Netanyahu en Abbas, de heilige plicht om jullie verwarde volken te leiden. Durf jullie volk te vertellen dat het probleem complex is, dat de verhoudingen moeizaam zijn, dat er een heel lange brug moet worden overgestoken voor het wederzijds vertrouwen hersteld is. Dat pijnlijke concessies onvermijdelijk zijn op weg naar een vredig bestaan voor alle inwoners van dit kleine stukje land. En dat om het zo begeerde vredige bestaan te bereiken, het streven naar rechtvaardigheid vervangen moet worden door het tonen van wijsheid.

Israëliërs moeten accepteren dat er zelfs bij het ruilen van land nederzettingen ontmanteld zullen worden. Palestijnen moeten eindelijk de Joodse staat erkennen, de terreur ondubbelzinnig afzweren, en zich realiseren dat de vluchtelingen niet terug kunnen naar de geboorteplaats van hun ouders of grootouders.

In zijn toespraak voor de Knesset, het Israëlische parlement, heeft president Rivlin het sentiment in de Israëlische samenleving als volgt verwoord: "Juist in deze dagen hebben we leiderschap nodig, van beide kanten. Leiders die hun innerlijke kompas niet verliezen, ook niet als het stormt. Leiders die niet uit angst handelen, en die de angst niet voeden. Leiders die leiden, en niet geleid worden. Leiders die het vertrouwen tussen de partijen versterken, en niet de vijandschap en verwijdering. Dappere leiders die elke dag opnieuw streven naar samenwerking."

Het is tijd dat zij realpolitik tonen, tijd voor rechtstreekse onderhandelingen, voor het te laat is.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden