Netanjahoe wil vastleggen dat Israël alleen van Joden is

Netanjahoe, zondag tijdens de kabinetsvergadering. Beeld reuters

Premier Benjamin Netanjahoe werkt aan een wetswijziging die Israël omschrijft als 'de natiestaat van één volk: het Joodse'. Het land is nadrukkelijk 'van niemand anders'.

De toevoeging is subtiel, maar heeft duidelijk symbolische waarde. Het canon van Israëls meest elementaire wetten (het land heeft geen formele grondwet) vermeldt nu alleen dat de staat Joods is. Netanjahoe vreest dat die formulering op termijn te mager is.

Zondag verklaarde hij tijdens een kabinetsvergadering dat 'er mensen zijn die willen dat er naast Israël een Palestijnse natiestaat wordt opgericht en dat Israël geleidelijk een Arabisch-Joodse staat met minder grondgebied wordt'. Dat doemscenario moet worden voorkomen. De Israëlische legitimiteit is volgens hem doelwit van voortdurende en toenemende bedreigingen uit buiten- en binnenland.

Joodse claim op Israël nog steviger
Het is niet duidelijk welke positie de 1,6 miljoen niet-Joodse burgers (een vijfde van de bevolking) hebben als de wijziging wordt doorgevoerd. De vrees dat de overheid de wettekst zal gebruiken om Palestijnen en andere niet-Joodse minderheden klem te zetten is volgens Netanjahoe ongegrond. Mensenrechten zijn gewaarborgd, bezweert hij. Ook die van Arabische inwoners.

De wijziging lijkt ook van strategisch belang. Netanjahoe dringt er al langer bij de Palestijnen op aan dat ze Israël moeten erkennen als Joodse staat. Wat hij precies onder zo'n erkenning verstaat was echter onbekend. De aanpassing geeft iets meer duidelijkheid: Joden zijn niet alleen de meest vanzelfsprekende inwoners, maar ook de enige rechtmatige eigenaren.

Critici en waarnemers vrezen dat Palestijnse erkenning van Israël als een Joodse staat negatief zal uitpakken voor Arabische inwoners. Zij zouden nog meer tweederangsburgers worden en het Arabisch zou als officiële taal kunnen verdwijnen. Voorlopig lijkt er van zo'n erkenning nog geen sprake.

'Voorstel is racisme'
Israëlische Arabieren spreken in ieder geval schande van het voorstel. Parlementariër Mohammed Barakeh van de Arabische partij Hadasj noemt het tegenover Reuters 'racistisch'. 'Netanjahoe heeft tijdens de vredesonderhandelingen al duidelijk gemaakt dat hij geen vrede wil', meent Barakeh. 'Maar hiermee gaat hij te ver.'

Dat Netanjahoe de aanpassing ter sprake brengt in de aanloop naar 5 mei lijkt geen toeval. Dit jaar vindt op 5 mei Jom Hazikaron plaats, de herdenkingsdag voor gevallen soldaten, politiek geweld en anti-Israëlische terreur. Ook de locatie waar hij donderdag de wijziging wereldkundig maakte, heeft symbolische waarde. In de Onafhankelijkheidshal in Tel Aviv werd in mei 1948 formeel de staat Israël opgericht.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden