Net sluit zich strakker om ontvangers van bonussen

Verbazing was er toen vorige week bekend werd dat topman Jean-François van Boxmeer van Heineken een 'aanblijfbonus' van 1,5 miljoen euro krijgt. Beeld ANP
Verbazing was er toen vorige week bekend werd dat topman Jean-François van Boxmeer van Heineken een 'aanblijfbonus' van 1,5 miljoen euro krijgt.Beeld ANP

Vier jaar na het begin van de financiële crisis is er weinig geduld meer met het fenomeen 'bonus'. Voormalig topman Sjoerd van Keulen van de genationaliseerde SNS-bank zit, naar verluidt, nog altijd ondergedoken. Hij vluchtte na een e-mailactie die hem opriep zijn bonussen terug te betalen.

De topman van het Zwitserse bedrijf Novartis stond op het punt 60 miljoen euro aan vertrekpremie te incasseren, toen publieke woede hem vorige week dwong het geld te laten schieten. Verbazing was er ook toen vorige week bekend werd dat topman Jean-François van Boxmeer van Heineken een 'aanblijfbonus' van 1,5 miljoen euro krijgt. Een flink bedrag louter voor het zetten van een handtekening.

De verontwaardiging over 'losgezongen' beloningen van topmensen lijkt daarmee nog steeds groter te worden. Met de grijsgedraaide uitleg dat bonussen nodig zouden zijn om 'de beste manager' binnen te halen, wordt geen genoegen meer genomen. Ook de simpele constatering dat beloning een zaak van bedrijven zelf is en dat 'de markt' het beste kan bepalen wat iemand waard is, voldoet al lang niet meer.

Maar het daadwerkelijk aanpakken van bonussen blijkt een zaak van lange adem. Pas na jarenlang redden van banken met overheidsgeld zijn de landen van de Europese Unie het nu eens geworden over het aan banden leggen van bankiersbonussen. Die mogen nog maximaal een jaarsalaris bedragen, en als de aandeelhouders het goed vinden twee jaarsalarissen. Ruim de helft van de bonus is pas later te verzilveren, om onverantwoord gedrag op de korte termijn te ontmoedigen.

De 'City'
De Britten proberen nog onder de nieuwe regels uit te komen, bleek maandag bij de vergadering van ministers van financiën. Het land heeft met de 'City' de grootste financiële sector van de unie en probeert die belangen te verdedigen. Maar het is de enige van de 26 EU-leden die bezwaren heeft. De definitieve stemming is nu uitgesteld om nog met de Britten te praten over de 'technische uitwerking'.

Tegelijk is elders in Europa, in Zwitserland, dit weekend een belangrijke stap gezet om topsalarissen in het bedrijfsleven - niet alleen bij de banken - aan te pakken. In een referendum sprak de Zwitserse bevolking zich met grote meerderheid, tweederde, uit voor het afschaffen van gouden handdrukken. Ook zouden de aandeelhouders voortaan moeten beslissen over het beloningsbeleid en niet de raden van commissarissen die vaak te dicht tegen het management aanschurken. Het referendum was toevallig goed getimed, net na de opwinding over de Novartis-topman. Maar eerder maakten de Zwitsers zich ook al druk over geredde banken en het faillissement van Swissair. De topman van het vliegconcern was destijds vijf jaar vooruit betaald. Hij ging er met dat geld vandoor terwijl schuldeisers met lege handen achterbleven.

Nederland wil nog verder gaan dan de Zwitsers en de EU. In het regeerakkoord staat dat bankiers maximaal een bonus van 20 procent van de vaste beloning zouden mogen krijgen. Daar moet nog wetgeving voor komen. Voor de rest van het bedrijfsleven geldt dat Nederland nog niet de Zwitserse kant opgaat. Aandeelhouders mogen wel over het algemene beloningsbeleid stemmen, maar de commissarissen blijven vooralsnog aan zet.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden