Net geen duurzaam wondermiddel

Elk nadeel heeft z’n voordeel – om Johan Cruijff maar eens te citeren – en dat geldt zeker voor bamboe. De woekerende ijver van de bamboeplant heeft menig tuinliefhebber, en in onverhoopt geval ook de buren, tot wanhoop gedreven. Maar juist die kracht maakt de bamboe tot een duurzame bron bij uitstek.

Een vernieuwende grondstof wordt bamboe ook wel genoemd. Na vijf jaar is een scheut volgroeid. Ook al wordt de stam gekapt, de plant blijft gewoon met hetzelfde wortelstelsel groeien. Stammen van de reuzenbamboe bereiken zelfs twintig tot dertig meter binnen een half jaar. Om vervolgens opnieuw te worden ’geoogst’. In het begin is het ’hout’ geschikt voor de papierproductie, een paar jaar later kan er gekapt worden voor vloeren en meubels. Daarnaast helpt bamboe tegen erosie en heeft het weinig water nodig.

Kwamen de Chinese bamboestengels vooral in de Nederlandse glas- en tuinbouw terecht, sinds enkele jaren heeft dit gewas ook naam gemaakt als bouwmateriaal voor bruggen en woningen. Het leent zich voor parket, schuttingen, meubels, snijplanken en aanrechtbladen. Je vindt bamboe ook terug in kleding, lingerie en luiers.

Bamboe lijkt het duurzame wondermiddel bij uitstek. En eigenlijk is dat ook zo, ware het niet dat de plant (of beter: gras) als bouwmateriaal vooral uit China en Indonesië moet komen. Daardoor kun je beter lokaal verbouwde houtsoorten kiezen, concludeert bouwkundig ingenieur Pablo van der Lugt van de TU Delft. Maar bamboe is wel weer een betere optie dan vaak illegaal gekapt tropisch hardhout.

De dramatiek van bamboe – want met deze snelgroeier op zich is niets mis – is dat de verwerking niet de schoonheidsprijs verdient. Voordat bamboe als platte planken gebruikt kan worden, moeten de ’splinters’ gelijmd worden met hars. Voor meubels wordt af en toe bamboe gebruikt als een laagje fineer bovenop mdf. Dit plaatmateriaal is verlijmd met hars, waar vaak ook giftig formaldehyde in zit. In kleding wordt bamboe af en toe gecombineerd met katoen. De productie van ’gewone katoen’ belast het milieu enorm.

Is er in Nederland ’schone’ bamboe te krijgen, zonder lijm en te veel gevlogen kilometers? Nee. Omdat de industriële verwerking van bamboe op de westerse markt nog in de kinderschoenen staat (het aandeel is in West-Europa ongeveer 0,8 procent), is er ook nog geen geschikt keurmerk voor handen. Bamboe met een keurmerk is alleen te vinden in de sierteelt – ook in Nederland. Zonder kunstmest mogen deze reuzen op hun eigen tempo de lucht in schieten.

Wat de Chinese grote broers betreft: die doen het helaas niet in het koude Europa. Hooguit worden ze hier polsdik, terwijl je voor meubelproductie toch minimaal de dikte van een mannendij nodig hebt.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden