Nergens zoveel voetbalenergie als in Zuid-Afrika

Rob Schouten

Het aanstaande wereldkampioenschap voetbal in Zuid-Afrika heeft wel wat weg van een vergrote versie van het Mozambique-project van onze kroonprins, al zal het niet bij oplevering verkocht worden aan een ander. De westerse wereld komt naar Afrika met een grote en dure onderneming en stuit op een andere cultuur met andere zeden en misschien wel wantoestanden. Zuid-Afrika is weliswaar een democratie, maar toch nog altijd een moeilijk land met veel misdaad, aids, armoede, ongetwijfeld de bijbehorende corruptie, en ook president Jacob Zuma is niet van onbesproken gedrag.

Dat Zuid-Afrika het WK niettemin graag wilde raadt ons de koekoek. Van WK’s op eigen westerse bodem weten we dat de organiserende landen er altijd wat aan overhouden, al was het maar bekendheid en imagoverbetering. Maar heeft de plaatselijke bevolking er ook wat aan? Dat is telkens maar weer de paternalistische vraag van het westen aan ontwikkelingslanden waarin het iets investeert. Misschien toch niet de enig relevante vraag. Ongetwijfeld gaat niet al het geld de goede kant op, maar de symbolische waarde van het WK voor Zuid-Afrika is groter dan de economische en maatschappelijke waarde. Geen werelddeel dat zoveel met voetbal heeft als als Afrika, is mijn ervaring.

Voetbal is voor Afrika wat honkbal was voor de zwarte bevolking in Amerika, de grote emancipator.

Afrikaanse voetballers hollen inmiddels in overvloed over de westerse voetbalvelden en in hun kielzog hopen miljoenen Afrikaanse jongetjes op droomcarrières en ontlenen ze zelfvertrouwen aan hun voetbalhelden.

Nergens heb ik zoveel voetbalenergie aangetroffen als in Afrika. Een pompbediende in Zuid-Afrika die de hele opstelling van Ajax uit het hoofd kende, omdat zijn landgenoot Steven Pienaar er speelde. Een meute Ethiopische jochies in een kroeg aan mijn lippen, omdat ik ze wist te vertellen dat Youssouf Hersi bij NEC speelde. Shirts met de naam van Thierry Henry erop, de onuitsprekelijke Van Nistelrooij. Voor al die jongetjes lijkt het WK in Afrika een zegen, al zullen ze allicht geen stadion van binnen zien. Als we even door onze postkoloniale scepsis heen kijken, zien we een land dat na een decennialange sportboycot weer volop mee mag doen en een werelddeel dat eindelijk wakker gekust wordt.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden