Nederlandse zorg toch niet op één na duurste ter wereld

GGZ-instelling de Woenselse Poort in Eindhoven. De geestelijke gezondheidszorg is een grote kostenpost voor de overheid, zegt gezondheidseconoom Wim Groot. Beeld anp xtra
GGZ-instelling de Woenselse Poort in Eindhoven. De geestelijke gezondheidszorg is een grote kostenpost voor de overheid, zegt gezondheidseconoom Wim Groot.Beeld anp xtra

De oppositie schermt er graag mee om minister Edith Schippers (zorg) te bekritiseren, maar het blijkt niet te kloppen. De Nederlandse zorg is niet de op één na duurste ter wereld, berekende de Oeso met een nieuwe methode.

Een technisch verbeterde registratie van financiële data, waaraan alle Oeso-landen moeten voldoen, vormt de basis van de nieuwe ranglijst. Daarmee blijken de kosten van langdurige zorg, bijvoorbeeld voor ouderen en gehandicapten, in veel andere landen hoger uit te vallen. Zo is het vergrijsde Japan veel meer geld kwijt aan ouderenzorg dan werd gedacht.

In de nieuwe lijst gaat Amerika nog altijd op kop, gevolgd door Zwitserland, Japan, Zweden, Frankrijk, Duitsland en daarna Nederland. De cijfers zijn met terugwerkende kracht aangepast voor 2014, de meest recente beschikbare data.

De daling betekent overigens niet dat de zorgkosten in Nederland lager zijn uitgevallen dan gedacht. Nederland heeft de uitgaven al jaren uitstekend bijgehouden dankzij de registratie van het CBS, en komt dus niet voor verrassingen te staan. Maar omdat andere landen hun statistieken minder goed op orde hebben, lijkt het alsof de kosten hier hoger zijn.

Hoge kosten
Toch staat Nederland in de nieuwe lijst nog steeds in de top tien van landen die het meeste geld uitgeven aan zorg. Waar komen die hoge kosten vandaan? Wim Groot, gezondheidseconoom aan de Universiteit van Maastricht, noemt twee oorzaken. "Ten eerste zijn de kosten van de langdurige zorg in Nederland opvallend hoog: 4 procent van het bbp", zegt hij. "Dat is vier keer zo hoog als Duitsland, terwijl daar meer ouderen wonen. In Duitsland is 22 procent ouder dan 65 jaar, in Nederland maar 17 procent."

Dat Duitsland desondanks goedkoper uit is, komt volgens Groot doordat de langdurige zorg bij ons 'royaler' is. "In Nederland zijn de vergoedingen hoger en zitten meer mensen in instellingen. Dat heeft ook met cultuur te maken. In veel andere Europese landen trekken ouderen in bij kun kinderen."

Psychische klachten
Een andere grote kostenpost is de geestelijke gezondheidszorg (ggz). "Vergeleken met andere Europese landen zou je verwachten dat in Nederland zo'n 250.000 mensen gebruik maken van de ggz. Maar het zijn er 1 miljoen." Dat betekent niet dat we 'gekker' zijn dan de rest van Europa, zegt Groot. "Onze zorg is gewoon goed geregeld. Iemand met lage rugpijn kun je medicatie geven, maar het kan ook door stress komen. In Nederland is er veel aandacht voor psychische klachten."

Die aandacht heeft ook een keerzijde, zegt Groot. "We hebben in Nederland heel veel klinisch psychologen en psychiaters. Door het aanbod gaat ook de vraag omhoog. Het zou goed zijn om beperkingen aan die opleidingen te stellen om de kosten te drukken."

Dat is hard nodig, bleek in mei uit cijfers van het Centraal Planbureau. Dat voorspelde dat de zorguitgaven in Nederland sterker stijgen dan de economie. Het kabinet heeft een commissie aangesteld om te onderzoeken hoe een volgend kabinet de groei van de uitgaven kan beperken.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden