Reportage

Nederlandse mariniers trainen in de Noorse sneeuw, net als in de Koude Oorlog

De mariniers kijken toe hoe een rendier wordt gefileerd. Beeld Jeroen Toirkens
De mariniers kijken toe hoe een rendier wordt gefileerd.Beeld Jeroen Toirkens

De oefening boven de poolcirkel van Nederlandse mariniers is dit keer groter dan vorige jaren. De dreiging van Rusland wordt er serieus genomen.

Een groep van honderd mariniers staat rond een rendier dat vakkundig wordt ontleed door een van de instructeurs. Het is koud en het sneeuwt. Dat is niet zo gek want we zijn boven de poolcirkel in de bossen rond Harstad, Noorwegen. Hier vindt de jaarlijkse wintertraining plaats van het Korps Mariniers, samen met een plukje landmachteenheden, Duitsers, Belgen en Amerikanen. Ze hebben er al twee weken basistechnieken op zitten, en deze week staat in het teken van overleven. Slapen in de sneeuw, omgaan met kou, en dus ook het vinden en bereiden van je voedsel.

Het aantal deelnemers is dit jaar verdubbeld van driehonderd naar ruim zeshonderd en het is de bedoeling dat om jaarlijks terug te keren met een bataljon, dus rond de zevenhonderd man. Eric Piwek, de commandant van de trainende eenheid die toekijkt hoe het rendier in stukjes wordt gefileerd, legt uit waarom dit van belang is. “Noorwegen is een Navo-land en heeft een strategische ligging. Door de opwarming van de aarde en het smelten van het poolijs zullen nieuwe noordelijke handelsroutes naar China ontstaan, via de Noordkaap.’’

Maar wat zeker ook meespeelt: Rusland is terug als militaire macht: “Gezien de wijze waarop Rusland zich heeft gedragen op de Krim moeten we op alles voorbereid zijn. Dus ook op een invasie via de noordflank. En dat houdt in dat deelnemers voorbereid moeten zijn om te vechten in Arctische omstandigheden. We zijn weer terug op de sterkte van de jaren tachtig.”

Eerder dit jaar nam Piwek al deel aan Trident Juncture, de grootste Navo-oefening sinds de Koude Oorlog, ook in Noorwegen. Piwek: “Er zullen meer van dit soort grote oefeningen plaatsvinden. Dit is belangrijk, want de Navo bestaat uit verschillende landen die met elkaar samen moeten zien te werken. En het is ook belangrijk om aan Rusland te laten zien: we zijn paraat, en we zijn om snel te reageren.”

Ski’s

Op de schietbaan even verderop leggen mariniers onwennig aan met hun geweer, gekleed in witte camouflagebroeken. Ze leren hoe ze moeten schieten op ski’s. Dat het nog harder is gaan sneeuwen wil natuurlijk ook niet helpen. “Hier is het nog belangrijker dat je precies onthoudt waar je alles hebt laten liggen. Anders raak je je spullen geheid kwijt in de sneeuw,” zegt de instructeur.

De volgende weken oefenen de mariniers gevechtssituaties. Er is een scenario met een conventionele vijand die de oorlog verklaart en een land intrekt, maar er is ook een scenario waar de situatie wat minder duidelijk is. Dat was het geval in plekken als Afghanistan waar moeilijk in te schatten was wie een strijder, en wie een burger is.

Die ervaringen zijn nuttig voor een mogelijke hybride oorlog, zoals Rusland die voerde tijdens de annexatie van de Krim. Daar waren de bekende ‘groene mannetjes’. Pas een jaar na de annexatie gaf Poetin toe dat het wel degelijk om Russische soldaten ging. “Door de annexatie van de Krim is veel meer de nadruk gekomen op hybride oorlogvoering,” zegt commandant Piwek. “Elke marinier moet goed uit zijn ogen kijken. Ze zijn er niet alleen om te vechten, maar ook om inlichtingen in te winnen. De vijand begeeft zich misschien in dorpen, en is niet gekleed als vijand.”

Lees ook:

Navo maakt de geesten rijp: wij zijn bereid tot een nieuwe wapenwedloop

De Navo is bereid om een nieuwe wapenwedloop met Rusland te beginnen, luidde de boodschap van secretaris-generaal Stoltenberg, voorafgaand aan de Navo-top vorige week. Ook de Europese bondgenoten ontkomen niet aan nieuwe stappen.

Voor westerse militairen is de vuurkracht van de Russen even schrikken (april 2017)

Nederlandse militairen zitten sinds kort in Litouwen, om te helpen bij de afschrikking tegen Rusland. Het Russische leger was lang niet veel soeps, maar blijkt nu een geduchte tegenstander.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden