Taal

Nederlands, let op uw zaak!

null Beeld anp
Beeld anp

Waarom heb je in je rubriek nog niet geschreven over het eindexamen Nederlands?, vroeg mij laatst iemand. Ik stond op het punt om te antwoorden dat het eindexamen Nederlands eigenlijk niet over taal gaat en deze rubriek wel, maar toen bedacht ik dat dit toch wel vreemd is.

Bij het centraal schriftelijk eindexamen Nederlands krijgen leerlingen een paar teksten voorgelegd met vragen en opdrachten. Daarmee wordt in principe alleen 'leesvaardigheid' getoetst, dat wil zeggen: hoe goed de leerlingen een tekst kunnen lezen. Ze moeten daartoe de hoofdgedachte uit de tekst halen, allerlei tekstverbanden aangeven, redeneringen blootleggen.

Als je de teksten en de vragen van het examen Nederlands letterlijk in het Engels of in het Turks zou vertalen, heb je daarmee ook een toets voor leesvaardigheid Engels of Turks. Geen enkele vraag heeft betrekking op het Nederlands zelf. Het examen gaat niet over het Nederlands.

Dit is een belangrijk verschil tussen taalvakken en zaakvakken. Bij de zaakvakken (zoals biologie) gaat het om kennis en inzicht op een vakgebied, die je bijvoorbeeld moet kunnen toepassen op een kwestie. Bij taalvakken (althans in het centraal schriftelijk) gaat het alleen om vaardigheid.

Dat is wel jammer. Kennis van de taal zelf (hoe de taal in elkaar zit, hoe het zit met taalvariatie en taalcontact) heeft niet alleen een culturele waarde, maar kan er ook voor zorgen dat mensen over taalkwesties niet alleen onderbuikgevoelens hebben, maar ook genuanceerde standpunten. Taalvakken zouden eigenlijk een beetje meer zaakvakken moeten worden.

Ook een vraag over taal? Mail naar: p.a.coppen@let.ru.nl

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden