Nederlanders zijn helemaal niet gierig

Beeld anp

In de kroeg willen we misschien graag de rekening splitten, maar als het aankomt op goede doelen geven we massaal ons geld weg. Maar liefst 73 procent van de Nederlands zegt regelmatig te doneren aan het goede doel en daarmee staat ons land op de vijfde plaats wereldwijd. Zijn we echt zo filantropisch ingesteld?

Het klinkt Kellie Liket, econoom en onderzoeker aan de Erasmus Universiteit en gespecialiseerd in goede doelen en filantropie, niet heel onwaarschijnlijk in de oren. Al zet ze wel direct kanttekeningen bij de onderzoeksmethode: "Enquêtes zijn per definitie onbetrouwbaar. Mensen doen zich graag beter voor dan ze zijn." Bovendien wordt volgens haar in internationale onderzoeken ook regelmatig de lokale voetbalclub meegerekend als 'goed doel' omdat die in Nederland zijn georganiseerd in stichtingen.

Toch behoren Nederlanders tot het meest vrijgevige volk van de wereld, beaamt Liket. De Charities Aid Foundation baseert zijn conclusies op interviews in 145 landen met per land 1000-2000 respondenten. In het onderzoek gaan alleen Birma, Thailand, Malta en het Verenigd Koninkrijk ons voor. Dat Birma en Thailand bovenaan staan komt volgens de onderzoekers door de Boeddhistische traditie van schenkingen, met name aan de Boeddhistische monniken.

Solidair en vrijgevig
"We komen meestal wel goed uit de internationale lijstjes", zegt Liket. "Dat komt omdat we onszelf graag zien als solidair en vrijgevig en dus enquêtes ook op die manier invullen." Volgens haar is de sterke rol van de kerk in onze recente geschiedenis daar mede de oorzaak van. "Bij de kerk geef je ook vaak en veel. Bovendien hebben we het heel erg goed en worden we goed verzorgd door de staat. Dan is er misschien wel wat over", aldus Liket.

Schenken is vaak niet alleen onbaatzuchtig, veel mensen geven ook om zichzelf beter te voelen. "Vooral bij gezondheidsdoelen zie je dat effect. Mensen schenken na het overlijden van een dierbare en hopen op beter onderzoek. We geven dan ook relatief veel aan binnenlandse- en gezondheidsdoelen."

Volgens Liket kunnen we het op de internationale lijstjes nog veel beter doen als we meer aandacht zouden hebben voor het effect dat onze schenkingen hebben. "We kunnen onszelf prijzen om hoeveel we geven, maar belangrijker is hoeveel verschil we maken. Als je geld wil geven echt voor de ander, dan kunnen we dat een stuk beter doen."

Maakt het echt verschil?
Liket zegt dat we percentueel te weinig geven aan internationale goede doelen. "In ontwikkelingslanden, kan een Nederlandse euro echt het verschil maken." Ze roept mensen die echt iets goeds willen doen voor een ander om meer te geven aan goede doelen in ontwikkelingslanden. "Maar wel aan projecten die bewezen effectief zijn. Denk aan handenwasprogramma's of betere begeleiding van moeders tijdens hun zwangerschap. Daar kan voor weinig geld veel resultaat worden behaald."

Mensen schenken uit verschillende overwegingen. Volgens Liket is er altijd een deel dat echt ondubbelzinnig 'goed wil doen' voor een ander. "Vraag je zelf af wat geven voor jou betekent, en voor wie je het doet. En zorg ervoor dat het gedeelte van de schenking dat echt voor de ander is zoveel mogelijk effect heeft, met het meeste rendement."

Infographic: The World's Most Generous Nations | Statista
Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden