Nederland uit top sterkste economieën door achterblijvende innovatie

Het World Economic Forum in Davos Beeld EPA
Het World Economic Forum in DavosBeeld EPA

Dat Nederland uit de top vijf van sterkste economieën ter wereld valt, komt doordat onze investeringen in innovatie achterblijven. Dat zegt hoogleraar Henk Volberda van de Rotterdam School of Management die de Nederlandse gegevens voor de Global Competitiveness Index van het World Economic Forum leverde.

Redactie

"We zien heel duidelijk dat innovatierijke economieën als Zwitserland en Finland continu tot de top-3 behoren", zegt hij tegen BNR. "We zien ook dat innovatie-arme economieën, die het minder goed doen in het introduceren van producten en diensten langzamerhand iets zakken. Dat is wel een tendens die je ziet."

Nederland is in de index voorbij gestreefd door Duitsland, de Verenigde Staten en Hongkong. De topdrie bleef ongewijzigd. Zwitserland staat bovenaan, gevolgd door Singapore en Finland. Van de 148 onderzochte landen is Griekenland op een 91ste plaats het slechtst presterende Europese land.

Volgens Volberda voert Nederland weliswaar een zogeheten topsectorenbeleid om bedrijven en kennisinstellingen beter te laten samenwerken, maar is dat beleid 'te stroperig'.

"Het beleid lijkt krachtig. Maar cru gezegd: praatjes vullen geen gaatjes. Het bedrijfsleven wacht op de overheid en de overheid wacht op het bedrijfsleven. Zo houden ze elkaar in een wurggreep. Intussen investeren ze niet genoeg."

De investeringen zullen allereerst van de overheid moeten komen, meent Volberda. "Als de overheid zegt: we trekken tien miljoen euro extra uit voor innovatie, dan is dat een lachertje. Dat zet geen zoden aan de dijk. En als we één miljoen extra aan onderwijs besteden, dan gaat de vlag al uit, maar zo komen we niet terug in de top vijf."

Een groot probleem is het gebrek aan technisch geschoolde werknemers op alle niveaus. Terwijl de werkloosheid oploopt, krijgen bedrijven de vacatures voor zulke 'kenniswerkers' niet vervuld. Daardoor is Nederland minder 'innovatief' dan de landen boven ons, zoals Finland, Zwitserland, Duitsland en Singapore. "We moeten mensen omscholen voor andere functies", meent Volberda.

Verder functioneren de financiële markten volgens hem niet goed en uit zich dat in magere kredietverstrekking. "Dat moet verbeteren, willen ondernemers de economie weer aan de praat krijgen."

D66-fractieleider Alexander Pechtold spreek van een pijnlijke terugval, maar economen als Volberda vinden die achtste plaats 'ook niet gek'. Zo twittert econoom Mathijs Bouman: "Voordat we helemaal in paniek raken over daling naar plaats 8 op concurrentielijst: in 2010 stonden we daar ook."

Dat is Rabobank-econoom Shahin Kamalodin iets te relativerend. "Duidelijk geen reden tot paniek", antwoord hij op de tweet van Bouman. "Maar Nederland is de sterkste daler in de top tien."

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden